Η Ιστορία, "μήλον της Εριδος" καθηγητών

Στο ελληνικό εκπαιδευτικό σύστημα τα μαθήματα διδάσκονται από τους αρμόδιους καθηγητές ή από τους καθηγητές που υπάρχουν στο σχολείο; «Εμφύλιος πόλεμος» ξέσπασε μεταξύ ειδικοτήτων καθηγητών για τις ώρες της Ιστορίας. Ετσι, στο Συμβούλιο της Επικρατείας καταφεύγουν φιλόλογοι με στόχο να διασφαλίσουν νομικά ότι η Ιστορία θα διδάσκεται κατ’ αρχήν μόνο από φιλολόγους. Βέβαια, οι κοινωνιολόγοι υποστηρίζουν ότι και οι ίδιοι μπορούν να διδάσκουν Ιστορία ως πρώτη ανάθεση. Παράλληλα, υπάρχουν οι απόφοιτοι των Τμημάτων Ιστορίας - Αρχαιολογίας στα ελληνικά ΑΕΙ. Μήπως αυτοί δεν επαρκούν; Από την πλευρά τους, οι σύλλογοι καθηγητών ξένων γλωσσών προσέφυγαν στο ΣτΕ ζητώντας να αυξηθούν οι ώρες διδασκαλίας της ξένης γλώσσας στο Γυμνάσιο έναντι των φιλολογικών μαθημάτων. Επί της ουσίας, τις κινήσεις των εκπαιδευτικών υποδαυλίζει ο φόβος των επιπτώσεων που μπορούν να έχουν οι πλεονάζοντες καθηγητές... Ειδικότερα, με πρόσφατη υπουργική απόφαση ορίστηκε ότι η διδασκαλία της Ιστορίας Γενικής Παιδείας σε Λύκειο και Γυμνάσιο θα ανατίθεται κατ’ αρχήν σε φιλολόγους. Μόνον εφόσον οι φιλόλογοι έχουν συμπληρώσει το ωράριό τους με μαθήματα Α΄ ανάθεσης στο σχολείο ή σε σχολεία όπου έχουν τοποθετηθεί, η διδασκαλία της Ιστορίας μπορεί να ανατεθεί σε θεολόγους, καθηγητές ξένων γλωσσών, κοινωνιολόγους και νομικούς. Ομως υπάρχουν καταγγελίες ότι διευθυντές σχολείων ανέθεσαν τη διδασκαλία του μαθήματος σε καθηγητές των τεσσάρων ειδικοτήτων παρότι υπήρχαν φιλόλογοι που πλεόναζαν. Σύμφωνα με τους φιλολόγους, αυτό συμβαίνει επειδή διευθυντές σχολείων θέλουν να εξυπηρετήσουν καθηγητές ειδικοτήτων, το βασικό μάθημα των οποίων (π.χ. Κοινωνιολογία) διδάσκεται λίγες ώρες την εβδομάδα, και τους αναθέτουν τις ώρες της Ιστορίας ώστε να καλύπτουν το ωράριό τους στο ίδιο σχολείο. Αλλιώς, υπάρχει πιθανότητα να κληθούν να διδάξουν σε περισσότερα του ενός (έως και επτά είναι το ρεκόρ!) σχολεία την εβδομάδα. Ομως έτσι οι φιλόλογοι κινδυνεύουν να παρουσιαστούν πλεονασματικοί, όπως συνέβη φέτος σε σχολεία περιοχών στο κέντρο της Αθήνας. «Στους διαγωνισμούς ΑΣΕΠ, μόνον οι υποψήφιοι για διορισμό φιλόλογοι εξετάζονται στο μάθημα της Ιστορίας. Είναι νομικά και λογικά ασυνεπές και παράνομο να αφαιρείται η δυνατότητα διδασκαλίας αντικειμένου που θεωρείται προαπαιτούμενο του διορισμού τους και να ανατίθεται σε ειδικότητες οι οποίες δεν έχουν τύχει ούτε της στοιχειώδους προπτυχιακής κατάρτισης στο μάθημα», λέει υπόμνημα φιλολόγων.  Βέβαια, υπάρχει αντίλογος. «Ας δούμε τα προγράμματα σπουδών των κοινωνιολόγων και των φιλολόγων. Οι κοινωνιολόγοι είναι η μοναδική ειδικότητα σύμφωνα με το πρόγραμμα των Τμημάτων Κοινωνιολογίας που την τελευταία εικοσαετία διδάσκεται με το καλημέρα ως υποχρεωτικό μάθημα α΄ εξαμήνου τη Διδακτική - Μεθοδολογία της Ιστορίας, καθώς και πάμπολλα μαθήματα Ιστορίας ως υποχρεωτικά από το 1986». Αραγε, όλοι οι φιλόλογοι, απόφοιτοι των Τμημάτων Φιλοσοφίας - Παιδαγωγικής - Ψυχολογίας, Νεοελληνικών Σπουδών ή Κλασικής Φιλολογίας, δηλαδή εκτός των αποφοίτων του Ιστορικού - Αρχαιολογικού, έχουν υποχρεωτικό μάθημα τη Διδακτική της Ιστορίας;», ρωτάει σε κείμενό του ο πρόεδρος της Ελεγκτικής Επιτροπής του Συλλόγου Ελλήνων Κοινωνιολόγων, Στέλιος Γιατρουδάκης. Προσφυγή στο ΣτΕ Την ίδια στιγμή, όπως ανέφερε στην «Κ» η πρόεδρος του Πανελληνίου Συλλόγου Καθηγητών Γαλλικής Γλώσσας, Ε. Κουτσουδάκη, ο σύλλογος μαζί με ενώσεις καθηγητών Γαλλικών και Γερμανικών έχουν προσφύγει στο ΣτΕ διεκδικώντας το μάθημα της ξένης γλώσσας στο Γυμνάσιο να πάρει πίσω τη μία ώρα που έχασε το 2006, όταν η ώρα δόθηκε στα φιλολογικά μαθήματα. Πηγή Καθημερινή 9.11.2013

Βιομηχανία παραπαιδείας για φοιτητές δημοσίους υπαλλήλους

Δεκάδες φροντιστήρια προσφέρουν «πακέτα» με βιντεομαθήματα, λυμένα SOS θέματα και έτοιμες εργασίες έναντι αδράς αμοιβής.

«Τρεχάτε ποδαράκια μου!». Αυτή είναι η καθημερινότητα εκατοντάδων δημοσίων υπαλλήλων οι οποίοι, ενόψει της αξιολόγησης και υπό την απειλή ένταξής τους σε καθεστώς κινητικότητας, επιδεικνύουν ιδιαίτερο ζήλο για γνώση και προθυμία για περαιτέρω επιμόρφωση. «Αφορά κατεξοχήν όσους έχουν διοριστεί πριν από το 1994 και μάλιστα άνευ πτυχίου», αναφέρει άνθρωπος του χώρου στην «Κ». «Συνωστισμός» παρατηρείται σε λογής λογής εκπαιδευτικά σεμινάρια, συχνά άσχετα με το αντικείμενο εργασίας του κάθε υπαλλήλου, τα οποία, ωστόσο, προσφέρουν τα πολυπόθητα μόρια για τη μακροημέρευσή του στο Δημόσιο.

Αντίστοιχα, όσοι δεν υπήρξαν στο παρελθόν λάτρεις των πτυχίων, σπεύδουν τώρα να πιστοποιήσουν τις γνώσεις που ήδη έχουν, κυρίως σε επίπεδο γλωσσομάθειας ή χειρισμού ηλεκτρονικών υπολογιστών. Οσοι πάλι παραμέλησαν να ολοκληρώσουν κάποιον κύκλο σπουδών, σπεύδουν να τακτοποιήσουν την εκκρεμότητα, ενώ όσοι έχουν τη δυνατότητα εγγράφονται σε κάποιο μεταπτυχιακό πρόγραμμα δημόσιου πανεπιστημίου, ακόμα και έναντι αντίτιμου (μια μέση τιμή είναι 7 με 8.000 ευρώ για δύο έτη).

Ψηλά στις προτιμήσεις όσων διαθέτουν το φτωχότερο βιογραφικό βρίσκεται λόγω ευελιξίας το Ανοικτό Πανεπιστήμιο, από όπου μπορούν να αποκτήσουν το πολυπόθητο «χαρτί», που θα τους καταστήσει ισότιμους με πολλούς άλλους συναδέλφους τους.

Ενδεικτικό, άλλωστε, της μεγάλης ζήτησης είναι και η σταδιακή αύξηση των εισακτέων, όπως φαίνεται από τα διαθέσιμα στατιστικά στοιχεία: την ακαδημαϊκή χρονιά 2000-2001 διετίθεντο 4.950 θέσεις, 2.550 σε προπτυχιακά προγράμματα και 2.400 σε μεταπτυχιακά προγράμματα, του χρόνου (2014-2015) θα διατεθούν συνολικά 10.000 θέσεις σπουδών.

Υπενθυμίζουμε πως η αρχική φιλοσοφία του Ανοικτού Πανεπιστήμιου ήταν να δώσει μια δεύτερη ευκαιρία να σπουδάσουν ενήλικοι εργαζόμενοι, εξ ου και το πρόγραμμα σπουδών είναι «κομμένο και ραμμένο» στις ανάγκες τους, αξιοποιώντας όλα τα εργαλεία τής εξ αποστάσεως εκπαίδευσης.

Πώς, όμως, να ξανακαθίσεις στα θρανία στα «γεράματα», και δη ως εργαζόμενος; Ετσι, πλάι στο Ανοικτό Πανεπιστήμιο έχει στηθεί ένα ολόκληρο σύστημα παραπαιδείας, που φροντίζει, ώστε όσοι επιλεγούν αρχικά να περάσουν το κατώφλι του ιδρύματος, να αποφοιτήσουν επιτυχώς και εγκαίρως. Δεκάδες φροντιστήρια, που τιτλοφορούνται ως πανεπιστημιακά, αναλαμβάνουν να τους δώσουν «μασημένη» τροφή. Τα «πακέτα» περιλαμβάνουν συνήθως βιντεομαθήματα με τη διδασκαλία θεωρίας και πράξης, λυμένα SOS θέματα, έναν διαθέσιμο καθηγητή για απορίες, το σημαντικότερο όμως παραμένει η εξ ολοκλήρου εκπόνηση των εργασιών από καθηγητές του φροντιστηρίου. «Για μία εργασία στο προπτυχιακό τμήμα Ευρωπαϊκός Πολιτισμός θα πληρώσετε 120 ευρώ και θα την παραλάβετε δύο μέρες πριν από τη διορία», διευκρινίζει η γραμματέας μεγάλου φροντιστηρίου στην «Κ», «αν, όμως, θέλετε και τις τέσσερις εργασίες του έτους, σας κάνουμε μια καλύτερη τιμή και το συνολικό κόστος φτάνει τα 400 ευρώ». Η ίδια προειδοποιεί «να μην καθυστερήσετε, γιατί έχει μεγάλη κίνηση». Αλλα φροντιστήρια τάζουν τιμές «αλληλεγγύης» με ένα all inclusive πακέτο των 190 ευρώ.

Η ταρίφα, ωστόσο, ανεβαίνει, όταν πρόκειται για πτυχιακές εργασίες, όπως και σε αντικείμενα περισσότερο απαιτητικά. Μια πτυχιακή στην πληροφορική ξεπερνά τα 800 ευρώ. «Γράφω επαγγελματικά εργασίες άλλων», αναφέρει διπλωματούχος μεν, άνεργος δε προγραμματιστής, «πληρώνομαι από το φροντιστήριο, που κρατάει ένα ποσοστό για τη μεσιτεία». Η πτυχιακή, βέβαια, απαιτεί αρκετό κόπο: μπορεί να φτάσει έως και τις 100 σελίδες, ενώ περιλαμβάνει και πρακτικό κομμάτι, που ανάλογα με τον κλάδο μπορεί να περιλαμβάνει αλγόριθμους, κώδικες κ.ά. «Η υπόδειξη που μου έδωσε ο προϊστάμενός μου την τελευταία φορά ήταν σαφής: να μην εμβαθύνω πολύ επιστημονικά, καθότι η υπογράφουσα δεν ξέρει να ανοίγει καν υπολογιστή. Και δεν πρέπει να εκτεθούμε».

Συνυπολογίζοντας τα δίδακτρα για τη φοίτηση στο Ανοιχτό Πανεπιστήμιο, που ισοδυναμούν με 550 ευρώ ανά θεματική ενότητα στα προπτυχιακά και για 700 ευρώ στα μεταπτυχιακά (και επιπλέον χρέωση για τα εργαστήρια) συν τα έξοδα του φροντιστηρίου, αντιλαμβανόμαστε ότι στην απόπειρα εμπλουτισμού του βιογραφικού θυσιάζονται πολλοί μισθοί. Κάτι που αποδεικνύει αφενός την εμμονή στη διατήρηση ενός στάτους, αυτό του δημόσιου λειτουργού, με κάθε κόστος, αφετέρου, τον πανικό έναντι ενός άδηλου μέλλοντος στον αχανή και ιδιαίτερα ανταγωνιστικό ιδιωτικό τομέα – ιδιαίτερα για όσους έχουν περάσει προ πολλού την πρώτη νιότη και η προοπτική της ανεργίας φαντάζει απειλητικότερη. Ισως γι’ αυτό, αρκετοί, από ντροπή για τις δικές τους ελλιπείς γνώσεις, επιστρατεύουν τα σοφά παιδιά τους για να τους εξηγήσουν την ύλη και να τους γράψουν τις εργασίες.

Της Ιωάννας Φωτιάδη

Πηγή Καθημερινή

19.11.2013

 ΥΓ. Το παραπάνω άρθρο το θεωρούμε μονοδιάστατο και συκοφαντικό για τους φοιτητές και τους αποφοίτους του ΕΑΠ. Το δημοσιεύουμε μόνο και μόνο προκειμένου να το κρατήσουμε στο αρχείο μας και να το σχολιάσουμε σε επόμενη ανάρτησή μας.

Ενδιαφέρουσες πρωτοβουλίες από το Εθνικό Θέατρο : Τα παιδιά...φρικάρουν με τον Θουκιδίδη

Μετά την «Ιλιάδα» και τους «Πλατωνικούς Διαλόγους», το Εθνικό Θέατρο προτείνει τη σκηνική μεταφορά κειμένων του αρχαίου ιστορικού μέσα από οκτώ παραστάσεις λυκείων της Αττικής

«Πελάγωσα», λέει η Μάρθα Φριντζήλα, «όταν ο Γιάννης Χουβαρδάς έριξε την ιδέα του Θουκυδίδη κατά τη διάρκεια της συζήτησής μας για τη συνέχεια των θεατρικών αναλογίων στο Εθνικό» - μια ιδέα που ήθελε τα οκτώ βιβλία της «Ιστορίας» του Θουκυδίδη να δραματοποιούνται και να παίζονται από οκτώ λύκεια της Αττικής. Η σκηνοθέτης ωστόσο ανέλαβε να υλοποιήσει το φιλόδοξο σχέδιο.

«Σκεφτόμουν ότι θα χρειαζόταν πολύς χρόνος γι' αυτό και θέλησα να συνεργαστώ με οκτώ μαθητές μου, απόφοιτους της Δραματικής Σχολής του Εθνικού, ώστε ο καθένας τους να αναλάβει ένα κομμάτι. Η αλήθεια είναι ότι ανάμεσα στο Εθνικό και στους μαθητές των λυκείων οι απόφοιτοι, οι νέοι ηθοποιοί δηλαδή, θα μπορούσαν να λειτουργήσουν ως ενδιάμεσος. Από τη μία είναι ηλικιακά πιο κοντά στα παιδιά και από την άλλη οι ίδιοι, καινούργιοι στη δουλειά, θα αναλάμβαναν κάτι από την αρχή ως το τέλος». Μια εμπειρία σημαντική και για τους ίδιους στο ξεκίνημα της επαγγελματικής τους ζωής, στην οποία μάλιστα συμμετέχουν εθελοντικά.

«Ξαναμπήκα σε αυτό το κείμενο και φυσικά γοητεύτηκα από τον Θουκυδίδη» λέει η σκηνοθέτις. Παραδέχεται ότι «στην αρχή τα παιδιά φρίκαραν με τον Θουκυδίδη. Σιγά-σιγά και με προσπάθεια απ' όλους μας τα πράγματα προχώρησαν και προχωρούν πολύ καλά. Πλησιάζουν τον Θουκυδίδη μέσα από μια διαφορετική προσέγγιση, με ασκήσεις σωματικής διαδικασίας, αυτοσχεδιασμούς, δικές τους μουσικές, ακόμη και κείμενα. Πάνω απ' όλα όμως είναι σημαντικό να διδαχθούν την Ιστορία. Χωρίς Ιστορία δεν υπάρχει μέλλον».

Ενα σεμινάριο με τους καθηγητές από τα επιλεγμένα σχολεία πραγματοποιήθηκε τον περασμένο Σεπτέμβριο, προτού ξεκινήσει η δουλειά. Κάθε ομάδα αποτελείται από 15-35 μαθητές, ενώ το πρόγραμμα της προετοιμασίας περιλαμβάνει ένα τρίωρο εβδομαδιαίως και δύο με τρία πεντάωρα καθώς πλησιάζουν οι παραστάσεις. Τα σχολεία επελέγησαν βάσει κριτηρίων ώστε να καλύπτουν μια ευρεία γκάμα σε κοινωνικό και εκπαιδευτικό επίπεδο. Περιλαμβάνονται ιδιωτικά και δημόσια, καλλιτεχνικά, ξενόγλωσσα, πρότυπα και πειραματικά σχολεία της ευρύτερης περιφέρειας της Αττικής. (Μόνο το 15ο Λύκειο Αθηνών επέλεξε να δουλέψει το τρίτο βιβλίο μόνο του).

Οκτώ από τους μαθητές που θα συμμετάσχουν στις παραστάσεις μίλησαν στο «Βήμα» για την επαφή τους με την «Ιστορία» του Θουκυδίδη.

ΜΙΧΑΛΗΣ ΠΑΝΑΔΗΣ

(1ο βιβλίο, 11ο Λύκειο Περιστερίου)

«Είναι πολύ περίεργο να καταπιάνεσαι με τον Θουκυδίδη. Είναι τεράστιος ο όγκος, γι' αυτό και χρειάστηκε να κοπεί κείμενο. Στην αρχή τα παιδιά νόμιζαν ότι θα γίνει κάποιο υπερθέαμα με μάχες. Είχαν δυσκολίες να μάθουν τα λόγια, να φανταστούν να ζωντανεύει το κείμενο. Με τον καιρό συνήθισαν, κατάλαβαν και ξέφυγαν από το θέατρο που είχαν στο μυαλό τους. Με τον Θουκυδίδη μαέστρο η πρώτη παράσταση κάνει τις συστάσεις».

ΒΟΥΡΔΑΜΗΣ ΓΙΩΡΓΟΣ, ΧΡΗΣΤΟΣ ΚΟΝΤΟΓΕΩΡΓΗΣ

(2ο βιβλίο, 5ο Λύκειο Νίκαιας)

«Καλύπτουμε τα τρία πρώτα χρόνια του Πολέμου - στο δικό μας βιβλίο περιλαμβάνεται και ο "Επιτάφιος" του Περικλή. Είναι πολύ δύσκολο αυτό που κάνουν τα παιδιά. Μέσα από αυτοσχεδιασμούς και θεατρικό παιχνίδι προσπαθούμε μαζί με τον Χρήστο να οδηγήσουμε τα παιδιά και όχι να τα καθοδηγήσουμε. Είναι πολύ σημαντικό που απέκτησαν αυτή τη σχέση με τον Θουκυδίδη και ετοιμάζονται για μια παράσταση που περιλαμβάνει ακόμη και σάμπα».

ΝΑΝΣΥ ΣΙΔΕΡΗ

(4ο βιβλίο, Βαρβάκειο)

«Τα παιδιά αντιμετωπίζουν το όλο εγχείρημα με μια ελαφρά διάθεση - με την καλή έννοια -, την ίδια στιγμή που δείχνουν με τον δικό τους τρόπο το ενδιαφέρον τους. Αναφερόμαστε στη μάχη της Πύλου, με τον Κλέωνα και τον Βρασίδα, και τους ακολουθούμε ως τον θάνατό τους. Η παράστασή μας έχει μουσική και τραγούδι».

ΑΡΗΣ ΜΠΑΛΗΣ

(5ο βιβλίο, Ελληνογαλλική Σχολή Αγίας Παρασκευής Eugene Delacroix)

«Η Ειρήνη του Νικία ανάμεσα στους Αθηναίους και στους Λακεδαιμονίους είναι το βασικό μας κομμάτι, μια ειρήνη που αποδεικνύεται... πόλεμος, αφού τη διαδέχεται η σφαγή της Μήλου. Με ελάχιστα μέσα φτιάχνουν τα παιδιά μια παράσταση που διαθέτει αφηγηματικά μέρη, δράση και διαλόγους. Το επίπεδο είναι υψηλό και με έχει εντυπωσιάσει η κρίση τους και το πόσο δοσμένοι είναι σε αυτό που κάνουν».

ΔΗΜΗΤΡΑ ΒΛΑΓΚΟΠΟΥΛΟΥ

(6ο βιβλίο, 2ο Πειραματικό Αμπελοκήπων)

«Είμαστε στη Σικελική Εκστρατεία και, παρ' ό,τι η δική μας παράσταση θα παιχτεί μετά τις γιορτές, έχουμε φτιάξει τη δομή της σε ό,τι αφορά το κείμενο και τη δραματουργία. Εχουμε αποφασίσει ότι και τα 20 παιδιά της ομάδας θα βρίσκονται επί σκηνής για τους διαλόγους, τις αφηγήσεις και τις αναπαραστάσεις. Τα παιδιά, μαθητές Α' και Β' Λυκείου, μοιάζουν να έχουν οικειοποιηθεί τον Θουκυδίδη και δουλεύουν με μεγάλη προθυμία».

ΠΗΝΕΛΟΠΗ ΤΣΙΛΙΚΑ

(7ο βιβλίο, Νέα Γενιά Ζηρίδη)

«Καθώς μιλάμε για ένα ιστορικό και όχι θεατρικό κείμενο, σημαντικό είναι να βρουν τα παιδιά το δικό τους ενδιαφέρον για τον Θουκυδίδη, τη δική τους σύνδεση με πρόσωπα. Και όσο περνά ο καιρός τόσο περισσότερο εμπλέκονται σε αυτό το εγχείρημα. Προφανώς κατά την προετοιμασία περνάνε από διάφορα στάδια. Μας βοηθούν οι καθηγητές του σχολείου, ο θεατρολόγος. Βρισκόμαστε στην κατρακύλα των Αθηναίων».

ΑΛΕΞΑΝΔΡΑ ΤΑΒΟΥΛΑΡΗ

(8ο βιβλίο, Μουσικό Σχολείο Αλίµου)

«Το ενδιαφέρον στο 8ο βιβλίο είναι το γεγονός ότι ο Θουκυδίδης έχει πεθάνει προτού τελειώσει ο Πόλεμος κι έτσι δεν έχει γράψει για το τέλος του Πελοποννησιακού. Παραμένει ανοιχτό για μας το πώς θα χειριστούμε την κατάσταση. Είμαστε η ομάδα που θα κλείσει την "Ιστορία", στις 25 Ιανουαρίου. Εχουμε ακόμη πολύ δρόμο».  


πότε & πού:
Η «Ιστορία» του Θουκυδίδη. Εθνικό Θέατρο - Αίθουσα Εκδηλώσεων, κτίριο Τσίλερ. Παραστάσεις κάθε Παρασκευή στις 18.00. Ως τις 25.1.2013. Είσοδος 5 ευρώ.

Της Μυρτώς Λοβέρδου
Πηγή Το Βήμα
25.11.2012

Ανθούν οι "Ακαδημίες Πολιτών"

Ενας 18χρονος φοιτητής, μια 30χρονη ιδιωτική υπάλληλος, ένας ιερέας, ένας 60χρονος αγρότης και ένας άνεργος διδάκτορας με τα σημειωματάριά τους ανά χείρας κάθονται πλάι πλάι περιμένοντας υπομονετικά μια διάλεξη. Δεν πρόκειται για ανέκδοτο, αλλά για μια καθημερινότητα στις 45 «Ακαδημίες Πολιτών» που λειτουργούν ανά την Ελλάδα. Η ιδέα γεννήθηκε από μια ομάδα καθηγητών του Πανεπιστημίου Αιγαίου που ίδρυσαν το πρώτο «λαϊκό» Πανεπιστήμιο το 2010 στη Μυτιλήνη.

Ανοικτό σε όλους

«Οι πόρτες μας είναι ανοικτές σε όλους» λέει στην «Κ» ο επίκουρος καθηγητής και πρωτεργάτης του εγχειρήματος, κ. Ευστράτιος Παπάνης, «πρόθεσή μας δεν είναι να αντικαταστήσουμε τα πανεπιστημιακά ιδρύματα ή να αντιταχθούμε σε αυτά» υπογραμμίζει. «Στους κόλπους της Ακαδημίας πραγματοποιείται μια διαδικασία μύησης, που συχνά οδηγεί σπουδαστές μας στο να δώσουν εκ νέου Πανελλήνιες ή να ξεκινήσουν ένα Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα».

Οι σπουδαστές είναι από 18 έως 85 ετών, ο μέσος όρος πάντως κυμαίνεται από 35 έως 55 ετών και είναι κυρίως γυναίκες. «Είναι άνθρωποι που θέλουν να διευρύνουν τους ορίζοντές τους, να εκπληρώσουν ένα νεανικό όνειρο σπουδών ή αναζητούν επαγγελματική διέξοδο» σημειώνει ο κ. Παπάνης, «πάνω από τους μισούς είναι άνεργοι». Η φοίτηση διαρκεί τέσσερα χρόνια, ωστόσο «εμείς δεν χρησιμοποιούμε μόνο την επιστημονική γνώση για να προσεγγίσουμε την αλήθεια, αλλά και την ενόραση, τη λαϊκή σοφία και την εμπειρία ζωής» αναφέρει. «Μπορεί στο μάθημα ένας αγρότης να μοιραστεί με τους άλλους την εμπειρία του, ξεκινάμε από το βίωμα του καθενός και καταλήγουμε στη συστηματικοποίηση και θεωρητικοποίησή του». Τις διαλέξεις δίνουν καθηγητές από πανεπιστήμια όλης της χώρας -που συμμετέχουν αμισθί- αλλά διαλεκτικά και χωρίς να ακολουθούν μια αυστηρά καθορισμένη ύλη. Οι διδάσκοντες εναλλάσσονται και κάθε μάθημα είναι μοναδικό.

Στο πρώτο έτος οι σπουδαστές διδάσκονται ψυχολογία και συμβουλευτική και εν συνεχεία ψηφίζουν τι θέλουν να σπουδάσουν. Μεγαλύτερο ενδιαφέρον έχει εκδηλωθεί για τη δημοσιογραφία, την προληπτική ιατρική, την ιστορία και ιστορία τέχνης, την ελληνική γλώσσα, τα οικονομικά. Το κόστος για 26 τρίωρες εβδομαδιαίες διαλέξεις είναι 80 ευρώ τον χρόνο, ενώ για άνεργους, φοιτητές, πολύτεκνους, ΑμεΑ και μονογονεϊκές οικογένειες, το μισό. Οι απόντες μπορούν να παρακολουθούν τα μαθήματα μέσω skype ή εκ των υστέρων μια που αυτά βιντεοσκοπούνται και «ανεβαίνουν σε πλατφόρμα της Ακαδημίας.

Ανεξάρτητα από τα μαθήματα, οργανώνονται και παράλληλες δραστηριότητες. «Μας ζητούν επιπλέον σεμινάρια για επαγγελματικό προσανατολισμό ή επιθυμούν τη σύσταση ομάδων που θα συζητούνται προβλήματα, όπως η κατάθλιψη» επισημαίνει ο ίδιος. «Αναμφισβήτητα, ένα από τα κίνητρα για να έλθουν σε εμάς είναι η μοναξιά» συνεχίζει.

Μεγάλη ανταπόκριση

Η ανταπόκριση είναι παραπάνω από εντυπωσιακή. Η Ακαδημία στον Βόλο έχει 1.200 σπουδαστές, ενώ ετοιμάζονται Ακαδημίες σε μικρά μέρη, όπως ο Αγιος Ευστράτιος και η Λήμνος. «Σε ευχαριστούμε για το δώρο που μας κάνεις» λένε οι κάτοικοι της Καλλονής Μυτιλήνης στον πρόεδρο του Πολιτιστικού τους Συλλόγου, κ. Θεοχάρη Πέλεκο. «Ημουν από τους πρώτους σπουδαστές της Ακαδημίας στη Μυτιλήνη» απαντά ο 50χρονος αξιωματικός, «είμαι στο τρίτο έτος και έχει αλλάξει η ζωή μου: έμαθα να διαχειρίζομαι αγχολυτικές καταστάσεις, βρήκα δίοδο, τρόπους στήριξης της ηλικιωμένης μητέρας μου» λέει και η φωνή του πάλλεται. Ετσι, βοήθησε για να μεταφερθεί η Ακαδημία στην ιδιαίτερη πατρίδα του (λειτουργούν σε Μυτιλήνη, Μόλυβο και Καλλονή). Στην Καλλονή, μάλιστα, έχουν ήδη εγγραφεί τρεις ιερείς, ο αντιδήμαρχος και όλοι οι εργαζόμενοι στο Ιατρικό Κέντρο.

Της Ιωαννας Φωτιαδη
Πηγή Καθημερινή 
29.9.2012

Μπαμπινιώτης : "έχει μέλλον η Παιδεία μας ;"

Παλιότερη δημοσίευση

Στο ερώτηµα αν έχει µέλλον η Παιδεία µας µέσα στην οικονοµική κρίση που µαστίζει τη χώρα µας η απάντηση είναι απλή µαζί και τραγική: Αν δεν έχει µέλλον η Παιδεία µας, δεν έχει µέλλον και η χώρα µας. Finis Graeciae! Σπεύδω να πάρω θέση: Η Παιδεία µας έχει µέλλον υπό προϋποθέσεις· όχι χωρίς παιδευτικό όραµα και χωρίς πανεθνική προσπάθεια· όχι µε ηµίµετρα ή σπασµωδικά µέτρα· όχι µε βολέµατα και εφησυχασµό· όχι µε τεχνικές εφαρµογής εις βάρος τής ουσίας· όχι χωρίς διακοµµατική συναίνεση σε κοινούς στόχους και χωρίς µακροπρόθεσµες πολιτικές.

Πάντως, ουδέν κακόν αµιγές καλού. Η οικονοµική κρίση µπορεί να οδηγήσει σε ανεξέλεγκτο πανικό ή να γίνει ο δρόµος για µια γενικότερη αυτοσυνειδησία. Αν αφυπνισθούµε και αποδιώξουµε ό,τι µάς βύθισε στη σηµερινή κατάντια, τότε µπορεί αυτή η χώρα να ξαναβρεί τον δρόµο της µέσα από µια συντονισµένη εθνική προσπάθεια, όπου βασικό ρόλο θα παίξει η Παιδεία. Γιατί, αν λ.χ. τη διαφθορά την αποτελεί µόνο η φοροδιαφυγή, τότε αντιµετωπίζεται µε κάποια διοικητικά µέτρα. Αν, όµως, τη διαφθορά την αποτελεί µια διευρυµένη ηθική χαλάρωση έως φθορά, τότε αυτή αντιµετωπίζεται µόνο από µια εµπνευσµένη και εµπνέουσα Παιδεία ουσίας, αρχών, αξιών και πραγµατικής γνώσης.

Η θέση την οποία υποστηρίζω είναι ότι στην πατρίδα µας – και όχι µόνον – έχουµε κατά καιρούς µεταρρυθµιστικές προσπάθειες στην Παιδεία µας που βασίζονται όχι στην ουσία τής Παιδείας αλλά στις τεχνικές εφαρµογής (ό,τι οι ξένοι αποκαλούν «technicalities»). Εξηγούµαι: Χρήσιµο είναι να προσδιορίσουµε την έκταση τής ύλης ή τον αριθµό των εξεταζοµένων µαθηµάτων. Χρήσιµο είναι να χρησιµοποιήσουµε τους διαδραστικούς πίνακες και την ψηφιακή τεχνολογία. Χρήσιµο είναι να επαναδιοργανώσουµε τη διοίκηση τής Εκπαίδευσης. Χρήσιµο είναι να εισαγάγουµε τις ερευνητικές εργασίες των µαθητών στο σχολείο. Χρήσιµο είναι να έχουµε µεγάλες σχολικές µονάδες µε όλες τις ειδικότητες των µαθηµάτων. Χρήσιµο είναι να µαθαίνουµε περισσότερες ξένες γλώσσες. Χρήσιµα είναι αδιαµφισβητήτως και πολλά άλλα από αυτά που έγιναν και γίνονται. Αλλά όλα µαζί αυτά και καθένα χωριστά δεν συνιστούν την ουσία τής Παιδείας. ∆εν καλύπτουν τους σκοπούς που πρέπει να επιδιώξει µια βαθύτερη, γνήσια και αποτελεσµατική Παιδεία.

Ποια θα ήταν, λοιπόν, µια Παιδεία ουσίας µε θεµελιώδεις παιδευτικούς σκοπούς; Φρονώ ότι θα ήταν µια Παιδεία που µορφώνει πολίτες υπεύθυνους, πολίτες σκεπτόµενους, πολίτες κοινωνικά ευαίσθητους, πολίτες καλλιεργηµένους, πολίτες µε αρχές, αξίες και ιδανικά, πολίτες µε ικανότητες, µε γνώσεις και αυτογνωσία. Ο,τι σχεδιάζεται και επιτελείται από το Νηπιαγωγείο µέχρι και την τρίτη Λυκείου θα πρέπει να υπηρετεί µια τέτοια µορφή Παιδείας. Αναφερόµαστε προφανώς στη Γενική Παιδεία, που πρέπει να προσφέρεται δωρεάν σε όλα τα ελληνόπουλα από τα πέντε χρόνια τους µέχρι τα δεκαοκτώ. Χωρίς ενδιάµεσες διαφοροποιήσεις, πέρα από µια ευρύτερη επιλογή µαθηµάτων που θα έδιναν διέξοδο στα ειδικά ενδιαφέροντα των µαθητών. ∆ιαφορετικοί, βεβαίως, είναι οι σκοποί τής τριτοβάθµιας εκπαίδευσης που συνδέεται εξ ορισµού µε εξειδικευµένες γνώσεις και επαγγελµατικές βλέψεις.

Μιλώντας για µια Παιδεία ουσίας αναφέροµαι σε µια ποιοτική Παιδεία, που θα διασφαλίζει, κατά προτεραιότητα, την κατάκτηση τής µητρικής γλώσσας και την εξοικείωση µε τη µαθηµατική σκέψη. Περαιτέρω, µια Παιδεία που θα εξασφαλίζει την κατοχή των «εθνικών µαθηµάτων» (ιστορίας, λογοτεχνίας, γεωγραφίας, θρησκευτικών) και την ουσιαστική οικείωση µε τις φυσικές επιστήµες (φυσική, χηµεία, βιολογία). Μια Παιδεία που θα οδηγεί εξ απαλών ονύχων στον κόσµο τού πολιτισµού (µουσικής, εικαστικών, θεάτρου, δηµιουργικής γραφής) και στην άσκηση τού σώµατος (φυσική αγωγή, αθλητισµός) σε όλα τα χρόνια των σπουδών. Η κατοχή µιας ξένης γλώσσας µέσα στη σχολική εκπαίδευση και η καλή γνώση και χρήση τής ψηφιακής τεχνολογίας πρέπει να συµπληρώνουν τα βασικά.

Ωστόσο, κυρίαρχα στοιχεία τής Παιδείας, διάχυτα σε όλα τα πεδία και τα επίπεδα τής εκπαίδευσης, πρέπει να είναι οι αρχές, οι αξίες και τα ιδανικά, ό,τι ανεβάζει τον άνθρωπο, ό,τι στηρίζει µια κοινωνία, ό,τι συνέχει έναν λαό. Οχι ως θεωρίες, ρητορισµοί και φανφάρες, αλλά ως στοιχεία που πηγάζουν µέσα από την ιστορία και την παράδοση τού τόπου, ως ιδέες, αρχές και πρότυπα ζωής που µπορούν να συγκινήσουν και να εµπνεύσουν. Αυτή η διάσταση τής Παιδείας ατόνησε (ή υπονοµεύτηκε;) µε το σκεπτικό ότι δήθεν αποτελεί χρηστοµάθεια ή ηθικολογία ή ξεπερασµένες συντηρητικές ιδέες εν ονόµατι ενός αβαθούς προοδευτισµού και σειράς ιδεολογηµάτων που κλόνισαν τελικά τα θεµέλια τής Παιδείας. Ετσι ένας ολόκληρος κόσµος νέων παιδιών βρέθηκαν χωρίς εσωτερικά στηρίγµατα και σηµεία αναφοράς, σε µια σύγχυση και αβεβαιότητα που τους γεννά πικρίες, επιθετικότητα και τους εκτρέπει στην αναζήτηση ξένων προτύπων που επιδεινώνουν την κατάσταση.

Μια άλλη ανίατη µέχρι σήµερα ασθένεια τής εκπαίδευσής µας που υπονοµεύει κάθε έννοια ουσιαστικής Παιδείας είναι ο όγκος των πληροφοριών µε τις οποίες φορτώνουµε τους µαθητές, πληροφορίες που σπάνια περνούν το κατώφλι τής πραγµατικής γνώσης και που ξεχνιούνται (διάβαζε «αποβάλλονται» από τη µνήµη) αφήνοντας ελάχιστα ίχνη. Ο έρωτας τής λυτρωτικής γνώσης που ρίχνει φως γύρω µας, η αγάπη για το σχολείο ως ιερό χώρο αφύπνισης τού νου, η εκτίµηση στον δάσκαλο ως πηγή τής γνώσης, το δέσιµο µε το βιβλίο ως µετάβαση στον κόσµο τής γνώσης, όλα αυτά αποτελούν άπιαστο όνειρο, εις βάρος κάθε έννοιας αληθινής Παιδείας. Για ποια Παιδεία µπορούµε να µιλούµε αν δεν επανακτήσουµε την αγάπη τού µαθητή για τη µάθηση και το σχολείο; Και πώς θα γίνει αυτό χωρίς τον µαθητή να µετέχει ενεργώς στην αναζήτηση τής γνώσης, στη µαγεία τής ανακάλυψης τού κόσµου τής φύσης και τής νόησης, σε ό,τι γεννά δηµιουργικό «έρωτα Παιδείας».

Η πρόκληση, λοιπόν, που µπορεί να βγει µέσα από τα δεινά τής κρίσης ως πνευµατική κάθαρση είναι µια νέα Παιδεία τής ουσίας από ένα εκπαιδευτικό σύστηµα που θα µάς «ξεβολέψει» αρχικά όλους – δασκάλους, µαθητές, γονείς, πανεπιστήµια, πολιτεία – µε ριζικές αλλαγές οι οποίες θα µετατρέψουν την απόκτηση Παιδείας από αγγαρεία σε απόλαυση, από µια χρηστική αντίληψη τής Παιδείας ως απλής πύλης εισόδου στα πανεπιστήµια (µε καθαγιασµό τής φροντιστηριακής στήριξης) σε µια πηγή αυτογνωσίας, καλλιέργειας και ανθρωπιάς.

Τελικά, όσες αλλαγές κι αν επιχειρήσεις στην εκπαίδευση επιπολής και επιµέρους, δεν θα επιτύχεις ποτέ τον κύριο και µοναδικό στόχο: µια πραγµατική µόρφωση τής προσωπικότητας των νέων ανθρώπων, µια αληθινή καλλιέργεια, µια Παιδεία ουσίας, µια Παιδεία ποιοτικής ζωής, η οποία είναι δυνατόν να επιτευχθεί µε τους όρους που ανέφερα. Μια τέτοια Παιδεία µπορεί να λειτουργήσει ως µοχλός αφύπνισης, ως πηγή διαφωτισµού και ως µόνιµη ασφαλιστική δικλίδα για την αποφυγή στο µέλλον κάθε κρίσης, και τής οικονοµικής.

Ο κ. Γεώργιος Μπαμπινιώτης είναι καθηγητής της Γλωσσολογίας, πρόεδρος του Ελληνικού Ιδρύματος Πολιτισμού, τέως πρύτανης του Πανεπιστημίου Αθηνών.

Του Γ. Μπαμπινιώτη
www.babiniotis.gr 

Πηγή Το Βήμα

1.1.2012

Ελπίδες για ελληνικό σχολείο στην Ιμβρο

Κοντά στην πραγμάτωσή του βρίσκεται το όνειρο των Ιμβρίων για επαναλειτουργία ελληνικού σχολείου στο νησί, έπειτα από ενημέρωση ότι το τουρκικό υπουργείο Παιδείας ενέκρινε το σχετικό αίτημα. Τα ελληνικά σχολεία της Ιμβρου και της Τενέδου, έκλεισαν το 1964, όταν ξέσπασε το κύμα διωγμού της ελληνικής μειονότητας. Μετά από 47 χρόνια, οι ελπίδες πολλών Ιμβρίων με μικρά παιδιά να μπορέσουν να επιστρέψουν στο νησί, αναπτερώνονται.

Η περιπέτεια της λειτουργίας ελληνικών σχολείων σε Ιμβρο και Τένεδο άρχισε αμέσως μετά την υπογραφή της Συνθήκης της Λωζάννης, με την τουρκική ηγεσία να ερμηνεύει ότι τα ζητήματα των δύο νησιών ρυθμίζονται αποκλειστικά από το άρθρο 14 και δεν τους αφορούν τα άρθρα που αναφέρονται στη μειονοτική εκπαίδευση. Η ερμηνεία αυτή αποτυπώθηκε στον εκτελεστικό νόμο 1153/1927, με τον οποίο ορίσθηκε ότι η εκπαίδευση στα δύο νησιά δεν μπορεί να είναι μειονοτική. Το 1951, στο πλαίσιο της βελτίωσης των σχέσεων Ελλάδας - Τουρκίας, ανεστάλη ο νόμος 1153 και λειτούργησαν ελληνικά σχολεία μέχρι το 1964, οπότε και ετέθη σε εφαρμογή το σχέδιο αφελληνισμού των δύο νησιών. Ο επίμαχος νόμος επανήλθε σε ισχύ, απαγορεύθηκε η λειτουργία ελληνικών σχολείων, τα σχολικά κτίρια δημεύθηκαν, οι δάσκαλοι διώχθηκαν και τα παιδιά έπρεπε υποχρεωτικά να φοιτούν σε τουρκικά σχολεία. Στην Ιμβρο λειτουργούσαν ελληνικά δημοτικά σχολεία σε έξι από τα επτά ελληνικά χωριά, στην Παναγία, τα Αγρίδια, το Σχοινούδι, το Γλυκί, τους Αγίους Θεόδωρους και το Κάστρο και ένα κεντρικό Γυμνάσιο. Μέχρι τις αρχές της δεκαετίας του ’70, όπως αναφέρει ο κ. Πάρις Ασανάκης από τον σύλλογο Ιμβρίων, τα τελευταία παιδιά έφυγαν από το νησί και τα σχολικά κτίρια αφέθηκαν να ερημώνουν ή υπέστησαν αλλαγή χρήσης από εποίκους.

Η πρώτη αναφορά σε επαναλειτουργία ελληνικού σχολείου στην Ιμβρο έγινε το 2004, σε έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, ενώ ως συγκεκριμένη πρόταση συμπεριελήφθη το 2008 στο ψήφισμα του Συμβουλίου της Ευρώπης, με το οποίο ζητείται από την Τουρκία να προβεί σε διορθωτικές κινήσεις για την αποκατάσταση των δικαιωμάτων της ελληνικής μειονότητας. Σε κρούση που έγινε τότε προς την Τουρκία δόθηκε η απάντηση ότι εφόσον βρεθούν 10 παιδιά στην Ιμβρο, θα επαναλειτουργήσει το σχολείο. Οταν το 2010 ο Οικουμενικός Πατριάρχης έθεσε το θέμα προς τις τουρκικές αρχές, έλαβε την απάντηση ότι δεν υπάρχει προϋπόθεση συγκεκριμένου αριθμού μαθητών για την επαναλειτουργία σχολείου. Ετσι, τον Μάιο του 2010 κινήθηκαν οι σχετικές διαδικασίες και τον Δεκέμβριο του ίδιου χρόνου υποβλήθηκε επισήμως αίτημα για επαναλειτουργία του σχολείου από τον εκπρόσωπο Μειονοτικών Βακουφίων στην Κεντρική Διεύθυνση Βακουφίων της Τουρκίας, Λάκη Βίγκα.

Η προσπάθεια που θα καταβληθεί, εφόσον η απόφαση ανακοινωθεί και επίσημα, είναι από τον επόμενο Σεπτέμβριο να επαναλειτουργήσει σχολείο στην Ιμβρο. Σύμφωνα με τον κ. Ασανάκη, το ενδιαφέρον για επιστροφή Ιμβρίων στο νησί είναι μεγάλο και εάν λειτουργούσε σχολείο, θα είχε τουλάχιστον επτά μαθητές. Από τα κτίρια που λειτουργούσαν το 1964 ως σχολεία, υπάρχουν δύο που με μικρές παρεμβάσεις θα μπορούσαν να επαναλειτουργήσουν άμεσα.

Της Δώρας Αντωνίου

Πηγή Καθημερινή

12.1.2012

Αναβίωση της έδρας Ελληνικών στη Γλασκώβη

Την άνοιξη, στην έναρξη της καλύτερης περιόδου για να επισκεφθεί κανείς τη Σκωτία, πρόκειται να ξεκινήσουν και επισήμως οι διαδικασίες για την αναβίωση της διάσημης έδρας των Ελληνικών Σπουδών στο Πανεπιστήμιο της Γλασκώβης. Το φιλί της ζωής στο εμβληματικό για το ίδρυμα τμήμα, που όμως παρέμενε σε νάρκη για πάνω από δέκα χρόνια, έδωσε... μετά τον θάνατό του ο επί τριακονταετία (1971-2001) κάτοχος της έδρας φιλέλληνας Ντάγκλας Μορίς Μακντάουελ. Η διαθήκη του καθηγητή, που έφυγε από τη ζωή τον Ιανουάριο του 2010 σε ηλικία 78 ετών, όριζε ρητά ότι δωρίζει το πινάκιο των μετοχών και τίτλων που κατείχε για την αναβίωση της έδρας των Ελληνικών Σπουδών. Η αξία της δωρεάς πρόσφατα εκτιμήθηκε στο ιλιγγιώδες ποσό των 2,4 εκατ. λιρών. Σε δύο μήνες περίπου πρόκειται να ανακοινωθούν τα ονόματα των υποψηφίων για την κάλυψη της θέσης του κατόχου της έδρας. Στόχος, σύμφωνα με την ανακοίνωση του Πανεπιστημίου της Γλασκώβης, είναι να οριστεί υπεύθυνος καθηγητής έγκαιρα για το νέο ακαδημαϊκό έτος. Αυξανόμενο ενδιαφέρον Η είδηση, με έντονο συμβολισμό και για την κρίσιμη συγκυρία για τη χώρα μας, αλλά και γενικότερα για το μέλλον των ανθρωπιστικών σπουδών, χαιρετίστηκε από τον ακαδημαϊκό χώρο. «Αν και η μελέτη των ελληνικών ατόνησε τα τελευταία 40 χρόνια περίπου, βλέπουμε ένα αυξανόμενο ενδιαφέρον για το αντικείμενο από τους φοιτητές και η αναβίωση της έδρας θα ισχυροποιήσει τη φήμη του πανεπιστημίου μας σε αυτό το αντικείμενο σπουδών» είπε χαρακτηριστικά ο καθηγητής Κλασικών Σπουδών στη Γλασκώβη Μάθιου Φοξ. «Ο καθηγητής Μακντάουελ ήταν αυθεντία στη διδασκαλία και στην εδραίωση της ελληνικής γλώσσας καθ’ όλη τη διάρκεια της θητείας του. Η αναζήτηση του κατάλληλου υποψηφίου θα πάρει καιρό, θέλοντας να βεβαιωθούμε ότι θα είναι άξιος συνεχιστής της φήμης του προκατόχου του» συμπλήρωσε. Πράξη γενναιοδωρίαςΣύμφωνα με τους συναδέλφους του, πάντως, η δωρεά ήταν συνεπής της συνολικής στάσης του Μακντάουελ ως ακαδημαϊκού, αλλά και της ασίγαστης αγάπης του για την Ελλάδα και την ελληνικότητα. «Το κληροδότημα αντικατοπτρίζει τον ισχυρό δεσμό του με το πανεπιστήμιο και την επιθυμία του να εξασφαλίσει ότι θα παραμείνει κέντρο αριστείας για τη διδασκαλία των ελληνικών», δήλωσε ο καθηγητής Αλεξάντερ Γκάρβι, ο οποίος ήταν και ένας από τους εκτελεστές της διαθήκης. «Ηταν η τελευταία πράξη γενναιοδωρίας σε μια ζωή που πέρασε υποστηρίζοντας τη μελέτη του αντικειμένου». Σημειώνεται ότι πριν από την αποχώρηση του καθηγητή Μακντάουελ το 2001, η έδρα των Ελληνικών Σπουδών λειτουργούσε απρόσκοπτα στη Γλασκώβη από το 1704, οπότε και ιδρύθηκε. ΧρηματοδότησηΘα χρειαστούν πάντως πολλοί τέτοιοι ευεργέτες Ελληνες και ξένοι προκειμένου να διασωθούν οι έδρες Ελληνικών Σπουδών που κινδυνεύουν με μαρασμό. Από τις περίπου 185 έδρες Νεοελληνικών Σπουδών που λειτουργούν σε πολλά πανεπιστήμια του κόσμου, αρκετές είναι υπό κατάργηση ή κινδυνεύουν να καταργηθούν, χτυπημένες τόσο από την απαξίωση των ανθρωπιστικών σπουδών όσο και από την αδυναμία του ελληνικού κράτους να τις στηρίξει. Το 2009 διατέθηκαν από το υπουργείο Πολιτισμού 759.040 ευρώ σε 94 έδρες και τμήματα πανεπιστημίων του εξωτερικού, ενώ το 2010 το συνολικό ποσό δεν ξεπέρασε τα 417.650 ευρώ που κατευθύνθηκαν σε μόλις 53 έδρες και τμήματα. Μάλιστα, το 2010 σε 22 από αυτούς τους φορείς η ετήσια επιχορήγηση δεν ξεπέρασε τις 4.000 ευρώ ενώ ο μέσος όρος ανήλθε σε περίπου 8.000 ευρώ. Την ίδια ώρα, το 2010, 81 έδρες και τμήματα Νεοελληνικών Σπουδών του εξωτερικού δεν έλαβαν καμία χρηματοδότηση, αριθμός διπλάσιος από την προηγούμενη χρονιά.

Της Λίνας Γιάνναρου Πηγή Καθημερινή

Προτιμήστε τον μαυροπίνακα!

Στον αέρα βρίσκεται η θρυλούμενη συμβολή των νέων τεχνολογιών στη μάθηση. Σύμφωνα με τον κορυφαίο ψυχίατρο δρα σπίτσερ, η ασφαλέστερη οδός για τη γνώση είναι ο ...μαυροπίνακς και το βιβλίο.
Στα σχολεία ο μαθησιακός πυρετός κορυφώνεται, καθώς το πρώτο τρίμηνο έχει φθάσει σχεδόν στο τέλος του. Οι επιδόσεις άρχισαν ήδη να δοκιμάζονται και να μοιράζονται οι πρώτοι βαθμοί. Και αν τα μαθητικά χρόνια φαντάζουν ξέγνοιαστα για τους μεγαλύτερους, για τα παιδιά ίσως και να μην είναι τόσο ρόδινα. Σε μια υπερσύγχρονη κοινωνία όπου καθημερινά οι μαθητές βομβαρδίζονται από τεχνολογικούς πειρασμούς και από συνεχείς προσθήκες στο ήδη βεβαρημένο πρόγραμμά τους, πώς μπορούν άραγε να βελτιώσουν τους βαθμούς τους και παράλληλα να «γυμνάσουν» τον εγκέφαλό τους ώστε να αφομοιώνει όσο το δυνατόν περισσότερες γνώσεις; Ο αυστριακός «γκουρού» της ψυχιατρικής και επικεφαλής της Ψυχιατρικής Κλινικής του Πανεπιστημίου Ουλμ δρ Μάνφρεντ Σπίτσερ βρέθηκε στην Ελλάδα με αφορμή τη διάλεξή του στο πλαίσιο της εκδήλωσης «Αναπτύσσοντας τις δεξιότητες στο διάβασμα» που διοργάνωσε το Ιδρυμα Ευγενίδου και μας ταξίδεψε στα άδυτα του εγκεφάλου. Εκεί όπου πραγματοποιούνται οι διεργασίες τις οποίες ονομάζουμε μάθηση. {AR}

«Είμαι επιστήμονας αλλά και γονιός» αναφέρει ο ίδιος στο «Βήμα». «Οταν πριν από δέκα χρόνια τα παιδιά μου επέστρεφαν από το σχολείο, σκεφτόμουν ότι, ενώ από νευροεπιστημονικής απόψεως γνωρίζουμε τόσα πολλά γύρω από τη μάθηση, τίποτε από όλα αυτά δεν έχει εισαχθεί ακόμη στα σχολεία. Ετσι ξεκίνησα να ασχολούμαι με τη μελέτη των εγκεφαλικών διεργασιών κατά τη διάρκεια της μάθησης. Το 2004 ίδρυσα το κέντρο Transfer Center for Neurosciences and Learning, βασικός στόχος του οποίου είναι η “μετάφραση” των αποτελεσμάτων ερευνών από τον τομέα της νευροεπιστήμης, για την ένταξή τους σε νηπιαγωγεία, σε σχολεία ή ακόμη και σε πανεπιστήμια. Σίγουρα κάτι τέτοιο δεν είναι εύκολο αλλά είναι σημαντικό».

Ανάγνωση και δημιουργία

Σύμφωνα με τον ειδικό, πίσω από τη διαδικασία της μάθησης κρύβεται η ικανότητα του εγκεφάλου να μεταβάλλεται συνεχώς ανάλογα με τις εμπειρίες που αποκτά και επεξεργάζεται. «Είναι δηλαδή σαν ένα είδος περιφερειακού (hardware) το οποίο αλλάζει συνεχώς, λειτουργικά και δομικά, ανάλογα με το λογισμικό (software) που καλείται να “τρέξει” – σκεφτόμαστε, αντιλαμβανόμαστε, κάνουμε ένα σωρό πράγματα με τον εγκέφαλό μας και όλα αυτά αλλάζουν ανάλογα με τα όσα συναντούμε στην πορεία. Αυτό ονομάζεται νευροπλαστικότητα, ή αλλιώς μάθηση» μας εξηγεί ο δρ Σπίτσερ.

Η διαδικασία της ανάγνωσης, κατά τον δρα Σπίντσερ, είναι πολύ δημιουργική, καθώς το μόνο που έχουμε μπροστά μας είναι «βουβά» γράμματα και χαρακτήρες σε ένα χαρτί, τα οποία καλούμαστε να «ζωντανέψουμε». «Ο εγκέφαλός μας είναι φτιαγμένος ώστε να μπορεί να μεταφράζει τις γραφικές παραστάσεις που προσλαμβάνει σε φωνητικά ερεθίσματα και στη συνέχεια σε σημασιολογικές έννοιες. Κάτι παρόμοιο συμβαίνει και με τη μετάφραση των ακουστικών ερεθισμάτων (όταν ακούμε μια ιστορία) αλλά σε πολύ μεγαλύτερη ταχύτητα. Για παράδειγμα, η διαφορά μεταξύ των φθόγγων “μπα” και “πα” αγγίζει μόλις τα 40 χιλιοστά του δευτερολέπτου (mSec). Παρ’ όλα αυτά, αν ο εγκέφαλος δεν μπορεί να διακρίνει τη διαφορά μεταξύ των δύο, τότε κάτι τέτοιο μπορεί να οδηγήσει σε δυσκολία κατά την ανάγνωση και κατά συνέπεια σε μαθησιακά προβλήματα» μας λέει ο ειδικός.

Διάγνωση της δυσλεξίας πριν από το σχολείο!

«Γνωρίζουμε ότι περίπου το 85% των μικρών παιδιών αντιμετωπίζουν σε έναν βαθμό το συγκεκριμένο ακουστικό πρόβλημα. Κάτι τέτοιο μπορεί να οφείλεται στις δέσμες νευρικών ινών περιοχών του εγκεφάλου που σχετίζονται με την επεξεργασία του ήχου, οι οποίες παίζουν “πινγκ-πονγκ” μεταξύ τους ανταλλάσσοντας πληροφορίες. Εκεί λοιπόν η ταχύτητα της αγωγιμότητας παίζει καθοριστικό ρόλο. Αν οι ίνες αυτές δεν είναι καλά σχηματισμένες, τότε ο εγκέφαλος δεν θα είναι σε θέση να ξεχωρίζει δύο κοντινούς φθόγγους. Από νευροεπιστημονικής απόψεως, η δυσλεξία είναι δυνατό να διαγνωσθεί σε πολύ μικρές ηλικίες, προτού δηλαδή το παιδί μάθει να διαβάζει και να γράφει» υποστηρίζει ο δρ Σπίτσερ. «Η θεραπεία πραγματοποιείται με τη βοήθεια ηλεκτρονικών υπολογιστών και ουσιαστικά “τεντώνουμε” τον ήχο των δυσδιάκριτων φθόγγων, με αποτέλεσμα η χρονική απόκλιση μεταξύ του “πα” και του “μπα” να διπλασιάζεται. Ετσι τα παιδιά μπορούν να διακρίνουν και να κατανοήσουν τη διαφορά και στη συνέχεια εφαρμόζουν τα όσα έχουν μάθει για την αποκωδικοποίηση πραγματικών ήχων».

Η διαδικασία της μάθησης όμως δεν σχετίζεται μόνο με την ανάγνωση αλλά και με τον προφορικό λόγο. «Για τον άνθρωπο η εξιστόρηση γεγονότων ή εμπειριών είναι ό,τι και οι προσομοιωτές πτήσης για την αεροπορία. Σύμφωνα με πρόσφατη μελέτη που δημοσιεύθηκε στην επιθεώρηση “Science”, ο άνθρωπος αφιερώνει κατά μέσο όρο τέσσερις ώρες σε συζητήσεις με πυρήνα την εξιστόρηση γεγονότων και εμπειριών, όμως μόλις τέσσερα λεπτά στην αναπαραγωγική πράξη. Βλέπουμε λοιπόν ότι παρά το γεγονός πως το σεξ αποτελεί σημαντικό μέρος της ζωής μας, δεν ξεπερνά χρονικά την εξιστόρηση εμπειριών. Οπότε οι ιστορίες αυτές είναι μεγίστης σημασίας για την εξέλιξή μας – τόσο τη δική μας όσο και του εγκεφάλου μας» αναφέρει ο αυστριακός επιστήμονας. «Σύμφωνα με νέα ευρήματα που παρουσιάστηκαν πριν από λίγες ημέρες στο ετήσιο συνέδριο “Neuroscience 2011” στην Ουάσινγκτον, η ακρόαση και η ανάγνωση μιας ιστορίας ενεργοποιούν τελικά το ίδιο δίκτυο εγκεφαλικών περιοχών».

Μιλάτε στα παιδιά!

Το πρόβλημα της δυσλεξίας, σύμφωνα με τον επιστήμονα, μπορεί να έχει γονιδιακό αλλά και περιβαλλοντικό υπόβαθρο. Γονιδιακό γιατί, όπως εξηγεί, κάποια γονίδια ενισχύουν τις πιθανότητες λανθασμένης «καλωδίωσης» του εγκεφάλου και περιβαλλοντικό, σε περίπτωση απουσίας του προφορικού λόγου στην οικογένεια. «Αν δεν υπάρχουν αρκετά ερεθίσματα, δηλαδή αρκετή ομιλία από το οικογενειακό μας περιβάλλον, τότε ο εγκέφαλος δεν μαθαίνει να απορροφά γνώση. Πιστεύω λοιπόν ότι οι γονείς πρέπει να ξεκινούν να μιλούν στα παιδιά τους από πολύ νωρίς. Ως ψυχίατρος, γνωρίζω ότι οι μητέρες που πάσχουν από κατάθλιψη τείνουν να μιλούν λιγότερο στα παιδιά τους, γεγονός που αυξάνει τον κίνδυνο εμφάνισης μαθησιακών δυσκολιών. Αν όμως εκείνες διδάσκονταν να ασχολούνται περισσότερο με τα παιδιά τους, ενδεχομένως το πρόβλημα να μην ήταν τόσο μεγάλο» μας λέει.

Εξίσου καταστροφικές για την ανάπτυξη των γλωσσικών ικανοτήτων των παιδιών, προσθέτει, είναι η τηλεόραση και η χρήση ηλεκτρονικού υπολογιστή. «Η προσωπική μου συμβουλή προς τους γονείς είναι να τα κρατήσουν μακριά από την τηλεόραση όσο περισσότερο μπορούν. Οπως επίσης και από τις νέες τεχνολογίες γενικότερα, ακόμη και στο σχολείο. Δεν υπάρχει μελέτη που να αποδεικνύει ότι η χρήση τους βοηθά τις μαθησιακές ικανόητες των παιδιών, αντίθετα υπάρχει πολλή παραπλανητική διαφήμιση γύρω από κάτι το οποίο δεν ισχύει» τονίζει.

Η κοινωνία του multitasking

Οι καλπάζοντες ρυθμοί της καθημερινότητάς μας μάς έχουν μεταμορφώσει σε «ζογκλέρ» δραστηριοτήτων. Κάτι τέτοιο, υποστηρίζει ο δρ Σπίτσερ, μειώνει τις εγκεφαλικές μας επιδόσεις. Η αμερικανική εφημερίδα «The New York Times» μάλιστα είχε δημοσιεύσει πρόσφατα άρθρο, σύμφωνα με το οποίο η αμερικανική οικονομία χάνει ετησίως περί τα 650 δισ. δολάρια ακριβώς επειδή οι εργαζόμενοι ασχολούνται με πολλά πράγματα ταυτόχρονα.

«Αρκετοί παιδαγωγοί υποστηρίζουν ότι επειδή ακριβώς ασχολούμαστε με πολλά πράγματα ταυτόχρονα στην καθημερινότητά μας, πρέπει να μάθουμε στα παιδιά να κάνουν το ίδιο – όχι δεν πρέπει!» ξεκαθαρίζει ο ειδικός. «Επιστημονικά ευρήματα δείχνουν ότι ο εγκέφαλος δεν είναι δομημένος ώστε να παρακολουθεί δύο συζητήσεις ταυτόχρονα. Και δεν μιλάω για απλές πράξεις που μπορούν να συνδυαστούν μεταξύ τους, όπως το να κρατάει μια μητέρα στο ένα χέρι το παιδί και με το άλλο να ανακατεύει το φαγητό. Αναφέρομαι σε επικοινωνιακό ή γλωσσικό multitasking, το οποίο είναι ανέφικτο. Πειράματα έχουν δείξει ότι άτομα που χειρίζονται πολλά πράγματα ταυτόχρονα εμφανίζουν περιορισμένη ικανότητα στο να διώχνουν άχρηστες πληροφορίες, να “ζογκλάρουν” μεταξύ διαφορετικών πράξεων, να διώχνουν άχρηστες σκέψεις. Τα άτομα αυτά λοιπόν αντιμετωπίζουν αυξημένο κίνδυνο να εμφανίσουν σύνδρομο ελλειμματικής προσοχής».

ΣΕ ΛΑΘΟΣ ΔΡΟΜΟ ΤΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ

Σύμφωνα με τον αυστριακό ψυχίατρο, δεν υπάρχουν μαγικά κόλπα που μπορούν να μας μεταμορφώσουν σε Αϊνστάιν εν μια νυκτί. Ο εγκέφαλός μας, άλλωστε, είναι σαν έναν αθλητή που χρειάζεται καθημερινή προπόνηση προτού τρέξει στον μαραθώνιο. Καθοριστικό ρόλο σε αυτό παίζει το εκπαιδευτικό σύστημα το οποίο, κατά τον δρα Σπίτσερ, πρέπει να αλλάξει ριζικά.

«Το τρικ για κάποιον που επιθυμεί να βελτιώσει τις ικανότητές του στην ανάγνωση είναι να διαβάζει πολύ. Οι δυσκολίες κατά την ανάγνωση που εμφανίζουν αρκετοί μαθητές ενδεχομένως να συνοδεύονται από άλλα προβλήματα, όπως η έλλειψη ενδιαφέροντος για τα μαθήματά τους. Σε αυτό, βέβαια, σημαντικό ρόλο παίζει το εκπαιδευτικό πρόγραμμα που ακολουθούν τα σχολεία. Στα αγόρια, π.χ., δεν αρέσουν τόσο τα φιλολογικά μαθήματα σε σχέση με τα κορίτσια. Αν όμως στραφούμε προς θέματα που προσελκύουν το ενδιαφέρον τους, π.χ. πώς να κατασκευάσετε μια μηχανή ή οι βασικές αρχές του ποδοσφαίρου, τότε η ανάγνωση δεν θα τους ήταν αγγαρεία. Αντίθετα, αν τα κορίτσια διδάσκονταν για τη φυσική του κραγιόν, τότε είμαι σίγουρος ότι το ενδιαφέρον τους θα χτυπούσε κόκκινο» υπογραμμίζει. «Ενα επιπλέον σημαντικό στοιχείο που είδαμε να βοηθά τις μαθησιακές ικανότητες των παιδιών είναι η αισιοδοξία και τα θετικά συναισθήματα. Αρα οι δάσκαλοι δεν πρέπει να διδάσκουν προκαλώντας άγχος στα παιδιά. Ακόμη, οφείλουν να ενσωματώσουν το γνωστό (πραγματικός κόσμος) στο άγνωστο (νέες γνώσεις) με θετικό τρόπο ώστε τα παιδιά να μπορούν να συνδυάσουν τα νέα δεδομένα με κάτι που ήδη γνωρίζουν και να το μάθουν».

Πολέμιος της εισαγωγής των νέων τεχνολογιών στα σχολεία, ο δρ Σπίτσερ γνωρίζει καλά ότι οι απόψεις του δεν είναι δημοφιλείς. Δεινός υποστηρικτής του μαυροπίνακα, των καλών εκπαιδευτικών και της πλούσιας βιβλιοθήκης, είναι της άποψης ότι πίσω από το σπρώξιμο των μαθητών προς αυτές δεν υπάρχει κανένα μαθησιακό όφελος παρά μόνο η αύξηση των κερδών των τεχνολογικών κολοσσών.

«Οι νέες τεχνολογίες στα σχολεία δεν πιστεύω ότι βοηθούν, ούτε καν υπό μορφή διαδραστικών προγραμμάτων» αναφέρει χαρακτηριστικά. «Εχω επισκεφθεί αρκετά σχολεία που φιλοξενούν τέτοια συστήματα και έχω καταλήξει στο συμπέρασμα ότι στο τέλος της ημέρας τα παιδιά μαθαίνουν κάτι όχι χάρη στις νέες τεχνολογίες αλλά επειδή συνδέουν τα νέα στοιχεία με τον πραγματικό – και όχι τον εικονικό – κόσμο. Το ίδιο πιστεύω και για τις ιστοσελίδες κοινωνικής δικτύωσης: οι πραγματικοί φίλοι είναι καλύτεροι από τα εικονικά avatars. Και δεν αναφέρομαι στη δυσκολία του διαχωρισμού του πραγματικού από τον εικονικό κόσμο, γιατί κάτι τέτοιο είναι διακριτό από το 8ο έτος της ηλικίας μας. Το πρόβλημα είναι ότι αν “τρέφουμε” τον εγκέφαλό μας μόνο με σκιές του πραγματικού μέσω του εικονικού κόσμου, τότε η πραγματικότητα γίνεται ρηχή. Δεν επεξεργαζόμαστε, δηλαδή, τις πληροφορίες αυτές με την ίδια βαρύτητα που θα τις επεξεργαζόμασταν σε περίπτωση που τις συναντούσαμε στην πραγματικότητα. Και το βάθος της επεξεργασίας αυτής σχετίζεται άμεσα με τη μνήμη» επισημαίνει.

Και η ικανότητα αυτοσυγκέντρωσης των μαθητών όμως δέχεται... «ηλεκτρονικό» πόλεμο. «Τα βιντεοπαιχνίδια μαθαίνουν στα παιδιά πώς να συγκεντρώνονται σε διαφορετικά σημεία της οθόνης. Αυτό πλασάρεται από τις εταιρείες ως ενίσχυση της προσοχής. Η προσοχή στο σχολείο όμως μεταφράζεται στην ικανότητα του να μπορεί κανείς να συγκεντρωθεί σε ένα πράγμα κάθε φορά. Και την ικανότητα αυτή ακριβώς “χάνουν” τα παιδιά όταν μαθαίνουν να συγκεντρώνονται στα πάντα. Πρόσφατη μελέτη μάς έδειξε ότι, αν δώσουμε σε έναν μαθητή μια παιχνιδομηχανή, τότε μέσα σε διάστημα τεσσάρων μηνών οι σχολικές  επιδόσεις του θα κάνουν “βουτιά”».

Της Ειρήνης Βένιου

 Πηγή Το Βήμα

27.11.2011

Ολο τον χρόνο μετρούν τα κενά, αλλά οι καθηγητές πάντα λείπουν

Πάνω από πέντε φορές μέσα στη σχολική χρονιά μετράνε τα κενά οι υπηρεσίες του υπουργείου Παιδείας και οι περιφερειακές Διευθύνσεις Εκπαίδευσης και πάλι... άκρη δεν βγαίνει. Στην Πρωτοβάθμια τα κενά σε νηπιαγωγούς και δασκάλους υπολογίζονται περί τα 1.000, ενώ δεν είναι εύκολος ο προσδιορισμός τους. Το πρόβλημα οφείλεται στο εντελώς ανορθολογικά δομημένο σύστημα του προσωπικού της δημόσιας εκπαίδευσης. Εκπαιδευτικοί πλεονάζοντες σε μια περιοχή, ελλείψεις σε σχολεία διπλανής περιοχής. Πλεονάζον προσωπικό σε πολλές ειδικότητες, όμως στα σχολεία οι διευθυντές διαμαρτύρονται ότι δεν έχουν καθηγητές. Οπως ανέφερε στην «Κ» ο περιφερειακός διευθυντής Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Αττικής κ. Ιωάννης Κουμέντος φέτος στην Αττική 1.001 εκπαιδευτικοί ειδικοτήτων (γυμναστές, ξένων γλωσσών, καλλιτεχνικών μαθημάτων και πληροφορικής) μετακινήθηκαν από τη Δευτεροβάθμια στην Πρωτοβάθμια εκπαίδευση, διότι είχαν σχεδόν... μηδενικό ωράριο στα γυμνάσια που υπηρετούσαν. Μάλιστα, υπάρχουν άλλοι περίπου 300 καθηγητές στην ίδια κατάσταση. Από την άλλη, πάνω από 200 διδακτικές ώρες χάθηκαν σε ένα μόνο λύκειο της Αθήνας τις πρώτες δύο εβδομάδες λειτουργίας των σχολείων, λόγω ελλείψεων εκπαιδευτικών. Την ίδια στιγμή σήμερα καθηγητές θα πραγματοποιήσουν διαμαρτυρία στην Δ΄ Διεύθυνση Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης στην Αθήνα (στις 12.30 μ.μ.) διότι η διευθύντρια παρουσίασε ονόματα πλεοναζόντων εκπαιδευτικών, οι οποίοι αντιμετωπίζουν την προοπτική να τοποθετηθούν σε άλλο νομό ή περιφέρεια. «Τα κενά στα σχολεία είναι σαν την κινούμενη άμμο. Υστερα από ένα μήνα μπορεί στην ίδια Διεύθυνση να γίνουν προσλήψεις αναπληρωτών», αναφέρει στην «Κ» ο γραμματέας της ΟΛΜΕ κ. Θέμης Κοτσυφάκης. Μάλιστα, σύμφωνα με πληροφορίες της «Κ» μετά την ολοκλήρωση της φάσης των αποσπάσεων θα γίνουν νέες προσλήψεις αναπληρωτών (ήδη έχουν γίνει 3.500 και υπάρχουν πιστώσεις για άλλες 13.500). Για να κατανοήσουμε το πρόβλημα πρέπει να δούμε πώς γίνονται οι υπηρεσιακές μετακινήσεις των εκπαιδευτικών. Ας μετρήσουμε, λοιπόν, πόσες φορές οι υπηρεσιακοί παράγοντες... μετράνε τα κενά στα σχολεία: –Κάθε χρόνο το υπουργείο μετρά τα κενά για να γίνουν οι μεταθέσεις από τη μία Διεύθυνση Εκπαίδευσης σε άλλη. Οι μετατιθέμενοι υποβάλλουν τις προτιμήσεις τους και τοποθετούνται σε σχολεία, μαζί με όσους εκπαιδευτικούς έχουν ζητήσει αλλαγή θέσης εντός της ίδιας Διεύθυνσης Εκπαίδευσης, που υπηρετούν. – Το υπουργείο κάνει νέα μέτρηση των κενών για να γίνουν οι αποσπάσεις από τη μία Διεύθυνση σε άλλη. Οι αποσπασμένοι υποβάλλουν τις προτιμήσεις τους και τοποθετούνται από το υπηρεσιακό συμβούλιο. Αυτό γίνεται δύο με τρεις φορές. – Μετράνε πάλι τα κενά και γίνονται οι αποσπάσεις εντός κάθε Διεύθυνσης Εκπαίδευσης. – Μετράνε πάλι τα κενά και αρχίζει η μεταφορά καθηγητών που δεν συμπληρώνουν το ωράριό τους σε κοντινά σχολεία, ώστε να συμπληρώνουν το ωράριό τους σε δύο ή και τρία διαφορετικά σχολεία. Αρχίζει παράλληλα και η πρόσληψη αναπληρωτών και ωρομισθίων, που πρέπει να καλύψουν όσες τρύπες υπάρχουν, γιατί οι διορισμοί έχουν ελαχιστοποιηθεί. Η διαδικασία αυτή ξεκινά τον Νοέμβριο κάθε έτους με την υποβολή των αιτήσεων μεταθέσεων και ολοκληρώνονται τα πρώτα δύο βήματα το καλοκαίρι από τον Ιούνιο μέχρι τον Ιούλιο. Φέτος οι αποσπάσεις από μία Διεύθυνση Εκπαίδευσης (π.χ. από Καβάλα) σε άλλη Διεύθυνση Εκπαίδευσης (π.χ. Δράμα) ανακοινώθηκαν από το υπ. Παιδείας στις 31 Αυγούστου. Υπήρξε Αθηναίος εκπαιδευτικός που έχει οργανική θέση στην Καστοριά και έπρεπε να παρουσιαστεί στη θέση του την 1η Σεπτεμβρίου. Ετσι, ενώ ξεκίνησε για Καστοριά στον δρόμο έμαθε ότι πήρε απόσπαση για Αθήνα και γύρισε πίσω. «Είναι αδύνατο» «Οταν το δεύτερο από τα τέσσερα βήματα ολοκληρώνεται στις 31 Αυγούστου, εννέα μήνες μετά την έναρξη της διαδικασίας, πώς τα άλλα δύο βήματα θα γίνουν μέσα σε 10 μέρες;» αναρωτιέται, μιλώντας στην «Κ» ο εκπαιδευτικός-ερευνητής κ. Στράτος Στρατηγάκης. «Αδύνατο να γίνουν» είναι η εύλογη απάντηση. Μέσα σε όλο αυτό το χάος υπάρχουν και μερικοί άνθρωποι που τρέχουν πανικόβλητοι, προσπαθώντας να κάνουν το σύστημα να πάρει μπρος επιταχύνοντας τις διαδικασίες όσο περνάει από το χέρι τους. Φυσικά κάποιοι άλλοι κάθονται ξέγνοιαστοι στα γραφεία τους… Του Απόστολου Λακασά Πηγή Καθημερινή 29.9.2011

Παρωδία εκπαιδευτικής μεταρρύθμισης

Gerbrand van den Eeckhout - "Scholar with his books"

Το νομοσχέδιο της κυβέρνησης για τα ΑΕΙ αποτελεί μία απέλπιδα επικοινωνιακού χαρακτήρα προσπάθεια, προκειμένου να μετατεθούν τα προβλήματα χρηματοδότησης και στρατηγικής των ΑΕΙ στα ίδια τα ιδρύματα αποκλειστικά.

Το επίκεντρο της υπόθεσης αυτής είναι το αμφιβόλου συνταγματικότητας συμβούλιο διοίκησης καθώς και ο διορισμός πρύτανη, προκειμένου να μειωθεί δραστικά η οικονομική στήριξη της ανώτατης εκπαίδευσης. Ολα τα υπόλοιπα είναι ήδη θεσμοθετημένα από το 2005, το 2007 και 2008 και επομένως η δήθεν για «πρώτη φορά» εισαγωγή τους στον νόμο αποτελεί τον απαραίτητο διάκοσμο της δήθεν μεταρρύθμισης. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι σε μια εποχή κρίσης χρέους αλλά και ελλείμματος όπως η σημερινή, χρειάζονται περιστολές δαπανών και άψογη διαχείριση. Αυτό, όμως, θα μπορούσε να έχει επιτευχθεί με την πλήρη εφαρμογή του μεταρρυθμιστικού νομοθετικού πλαισίου που υπάρχει ήδη. Αντ’ αυτού επελέγη η εκ συστήματος παραβίαση των νόμων, η αποποίηση των ευθυνών του υπουργείου Παιδείας ως θεματοφύλακα της εφαρμογής τους και η παρουσίαση της υπάρχουσας ήδη μεταρρύθμισης ως νέας και πρωτοφανούς μεταρρυθμιστικής προσπάθειας. Αν η κατάσταση της οικονομίας της χώρας δεν ήταν τόσο δυσμενής, η υπόθεση θα ήταν για γέλια.

Ας υπενθυμίσουμε, λοιπόν, μερικές αλήθειες: τα ελληνικά πανεπιστήμια το 2004 βρίσκονταν ουσιαστικά εκτός του Ενιαίου Ευρωπαϊκού Χώρου Ανώτατης Εκπαίδευσης. Το διάστημα 2005-07 νομοθετήθηκαν ρηξικέλευθες αλλαγές για την αξιολόγηση της ποιότητας των ιδρυμάτων και των μελών ΔΕΠ, την ενίσχυση της αυτοδιοίκησης και της κοινωνικής λογοδοσίας των ΑΕΙ. Σε όλες αυτές τις αλλαγές συναντήσαμε την άρνηση του ΠΑΣΟΚ, τότε από τη θέση της αξιωματικής αντιπολίτευσης, να ψηφίσει έστω και επί της αρχής τα σχετικά σχέδια νόμου, παρά το γεγονός ότι διακυβευόταν η εγκυρότητα των ελληνικών πτυχίων στον ευρωπαϊκό χώρο.

Ο νόμος-πλαίσιο 3549/2007 μεταρρύθμισε το παρωχημένο πλαίσιο λειτουργίας των ΑΕΙ του ν. 1268/82. Ο νόμος για την αξιολόγηση (ν. 3374/2005) καθιέρωσε όλες τις διαδικασίες και τα κριτήρια για τη διασφάλιση της ποιότητας στα ΑΕΙ. Η σημερινή κυβέρνηση δεν αξιοποιεί τα αποτελέσματα της εσωτερικής αξιολόγησης, ενώ δεν διευκολύνει την εξωτερική και πλέον αποφασιστική αξιολόγηση των ΑΕΙ. Ειδικότερα:

- Συμβούλιο Διοίκησης: ήδη προβλέπεται ο θεσμός του γραμματέα του ΑΕΙ με αυξημένες εκτελεστικές αρμοδιότητες. Τον θεσμό αυτό δεν έχει υποστηρίξει η ηγεσία του υπουργείου Παιδείας.

Ενίσχυση της αυτοδιοίκησης των ΑΕΙ: ο ν. 3549/2007 μεταφέρει σημαντικές αρμοδιότητες στα όργανα διοίκησης, όπως για παράδειγμα η καθιέρωση εσωτερικού κανονισμού λειτουργίας και ο έλεγχος νομιμότητας των εκλογών μελών ΔΕΠ. Οι συγκεκριμένες ρυθμίσεις παραβιάζονται εκ συστήματος κατά την τελευταία διετία.

- Ακαδημαϊκή δεοντολογία/ζητήματα προσωπικού: προβλέπεται Επιτροπή Δεοντολογίας και συγκεκριμένες ρυθμίσεις για την εξέλιξη, τα γνωστικά αντικείμενα των μελών ΔΕΠ, τον διορισμό, τα καθήκοντα και τις υποχρεώσεις.

- Οικονομική αυτοτέλεια: ο ν. 3549/2007 περιλαμβάνει ρυθμίσεις οικονομικού περιεχομένου για τη διευκόλυνση της εκτέλεσης του προϋπολογισμού των ΑΕΙ και τον οικονομικό έλεγχο, αντίστοιχες με εκείνες του Ελεγκτικού Συνεδρίου των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων.

- Χρηματοδότηση, διαφάνεια, λογοδοσία και αποτελεσματικότητα: ο ν. 3549/07 περιλαμβάνει ρυθμίσεις για τη διαφάνεια, τη δημοσιότητα και τη λογοδοσία για τις οικονομικές αποφάσεις των ΑΕΙ.

- Υπηρεσίες υποστήριξης φοιτητών: υφίστανται ρυθμίσεις για τις υπηρεσίες υποστήριξης και συμβούλους σπουδών, ανταποδοτικές υποτροφίες και εκπαιδευτικά δάνεια καθώς και προβλέψεις για εργαζόμενους φοιτητές.

- Πτυχία με αντίκρισμα: Δώσαμε κίνητρα για την ανανέωση των προγραμμάτων σπουδών, καθιερώσαμε τα προαπαιτούμενα μαθήματα για την ολοκλήρωση των σπουδών, την ανώτατη διάρκεια φοίτησης για την αντιμετώπιση του φαινομένου των «αιωνίων φοιτητών» και τη δυνατότητα επιλογής συγγράμματος. Καθιερώσαμε το σύστημα συσσώρευσης και μεταφοράς πιστωτικών μονάδων και το παράρτημα διπλώματος.

- Διεθνοποίηση ανώτατης εκπαίδευσης: στην κατεύθυνση αυτή ιδρύθηκε το Διεθνές Πανεπιστήμιο της Ελλάδας, δόθηκε η δυνατότητα για διοργάνωση κοινών μεταπτυχιακών προγραμμάτων ελληνικών και ξένων ΑΕΙ και η διοργάνωση σπουδών σε ξένη γλώσσα.

- Αναδιάρθρωση ακαδημαϊκών τμημάτων: δίνεται η δυνατότητα στα ιδρύματα να αναδιαρθρώσουν και να δημιουργήσουν σχολές από υπάρχοντα τμήματα.

Καταλήγοντας, το κεκτημένο των αλλαγών στα ΑΕΙ θεμελιώθηκε την περίοδο 2005-07. Σήμερα, η κυβέρνηση με κλειστά τα ΑΕΙ επιδιώκει να περάσει μία κατ’ επίφαση, κενή περιεχομένου μεταρρύθμιση με ανομολόγητο σκοπό να μεταθέσει τις ευθύνες της πολιτείας στα Ιδρύματα. Κυρίως, όμως, δεν εξασφαλίζει τα προαπαιτούμενα, όπως την εφαρμογή της υφιστάμενης νομοθεσίας, το ύψος της χρηματοδότησης για τα επόμενα έτη, καθώς και την ενίσχυσή τους με τους ήδη εκλεγμένους νέους επιστήμονες. Βέβαια, αν επικαλεστούμε την κοινή λογική, το συμπέρασμα προκύπτει αβίαστα: είναι αδύνατον να υπάρξει μεταρρύθμιση που να έχει σχέση με την ποιότητα, από ανθρώπους που θεωρούν ότι η ανώτατη εκπαίδευση είναι ένα είδος συνέχειας της υποχρεωτικής, όπου μπορεί να φοιτήσει και κάποιος που παίρνει μηδέν στις εισαγωγικές εξετάσεις. Αλλά έτσι δεν χρειάζονται οι εξετάσεις.

Τελικά το θέμα παραμένει βαθιά ιδεολογικό. Εμείς αποδεχόμαστε τη διεθνώς επικρατούσα άποψη ότι η ανώτατη εκπαίδευση είναι χώρος επιστήμης και έρευνας. Οι νέοι «μεταρρυθμιστές» θεωρούν ότι είναι χώρος ταχύρρυθμων προγραμμάτων «βολέματος» για όλους.

Της Μαριέττας Γιαννάκου

* Η κ. Μαριέττα Γιαννάκου είναι επικεφαλής της Κοινοβουλευτικής Ομάδας της Ν.Δ. στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, τ. υπουργός Εθνικής Παιδείας και Θρησκευμάτων.

Πηγή Καθημερινή

17.7.2011

"Διαβάζω επειδή είμαι υποχρεωμένος"

«Ακόμη και στα μαθήματα που μου αρέσουν περισσότερο, όπως είναι η Λογοτεχνία και η Ιστορία, έχω δει ότι ο αρχικός μου ενθουσιασμός μειώνεται κατά τη διάρκεια της σχολικής χρονιάς και τα διαβάζω επειδή είμαι υποχρεωμένος. Για να μη μιλήσω για εκείνα που δεν νιώθω ότι έχω κλίση, όπως τα Μαθηματικά και η Φυσική...». 

Ο 15χρονος Γιώργος, που πηγαίνει σε Γυμνάσιο της Αθήνας, δεν είναι η εξαίρεση, είναι ο κανόνας. Αγγαρεία θεωρούν οι τρεις στους τέσσερις Ελληνες μαθητές το διάβασμα. Καμία ευχαρίστηση δεν έχουν από αυτό, καμία βελτίωση... Εύλογο είναι, λοιπόν, να βλέπουν τη σχολική διαδικασία και τις σπουδές σαν αναγκαίο κακό για την απόκτηση επαγγελματικών προσόντων. Και τι θέλουν να τους εξασφαλίζει, πρωτίστως, η δουλειά τους; Υψηλό εισόδημα και οικονομική ανεξαρτησία, απαντούν οι ίδιοι. Τις μεγαλύτερες πιθανότητες για εισαγωγή στην τριτοβάθμια εκπαίδευση και άρα εκπλήρωση του εκπαιδευτικού «σχεδιασμού» έχουν οι απόφοιτοι των ιδιωτικών σχολείων σε σχέση με εκείνους των δημοσίων.

Συμπεράσματα

Τα συμπεράσματα αυτά προκύπτουν από διπλωματική μελέτη που πραγματοποίησε σε 400 μαθητές δημοσίων και ιδιωτικών σχολείων η εκπαιδευτικός και κάτοχος μεταπτυχιακού στη βιώσιμη ανάπτυξη κ. Μαρίνα Κατσαούνη (η μελέτη έγινε υπό την επίβλεψη των Γ. Χονδρογιάννη, Α. Σαΐτη και Ε. Σαρδιανού στο Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο). Ειδικότερα, το 73,5% των μαθητών απάντησε ότι διαβάζει από υποχρέωση. Μόλις ο ένας στους πέντε (το 19,78%) το κάνει διότι θεωρεί ότι έτσι θα ολοκληρωθεί πνευματικά. Πολύ λιγότεροι (το 6,7%) μελετούν τα μαθήματά τους από ευχαρίστηση.

Σύμφωνα με τους ίδιους, η καλή απόδοση στα μαθήματα επιτυγχάνεται από τον συνδυασμό καλού προγραμματισμού (70,8%), επιμονής (65,3%), σωστής οργάνωσης υποχρεώσεων (64%). Ακολουθούν η μεγάλη αυτοπεποίθηση (47%), οι αξίες από το οικογενειακό περιβάλλον (43,5%), ο τρόπος διδασκαλίας στο σχολείο, όπως π. χ. η χρήση οπτικοακουστικών μέσων (40,1%). Μικρότερη επίπτωση προκύπτει να έχουν το οικογενειακό εισόδημα και τα καλοκαιρινά μαθήματα. Βέβαια, οι περισσότεροι (72,3%) δήλωσαν ότι μετά το λύκειο θα συνεχίσουν τη μόρφωσή τους, ενώ το 9,5% δήλωσε ότι επιθυμεί άμεσα με την αποφοίτηση από το λύκειο να μπει στην αγορά εργασίας. Από την άλλη, το 16,8% δήλωσε ότι όταν τελειώσει το λύκειο επιθυμεί να... ξεκουραστεί.

Το κύριο κίνητρο για να συνεχίσει ένας μαθητής στην τριτοβάθμια εκπαίδευση είναι το γεγονός ότι έτσι θα έχει μεγαλύτερες πιθανότητες να βρει καλύτερη δουλειά, αφού το 69,3% συμφωνεί απόλυτα με την άποψη αυτή. Ο εμπλουτισμός των γνώσεων μέσω των σπουδών σε ΑΕΙ αποτελεί, επίσης, παρακίνηση για το 57% των μαθητών.

Το διάβασμα κυρίως για ωφελιμιστικούς σκοπούς δικαιολογεί και τη στόχευση που έχουν οι μαθητές μέσω των σπουδών στην τριτοβάθμια εκπαίδευση. Οι περισσότεροι (26,5%) αναζητούν ένα υψηλό εισόδημα από το επάγγελμα που θα ακολουθήσουν. Αμέσως επόμενος στόχος –με ποσοστό 25,3%– είναι η οικονομική ανεξαρτησία. Αντίθετα, το 16,8% των μαθητών δήλωσε ότι αναζητεί από τη δουλειά πνευματική ικανοποίηση, το 11% δημιουργική απασχόληση και το 7,5% τη δυνατότητα για κοινωνική προσφορά. Ακολουθούν η ασφάλεια (6,5%), η κοινωνική καταξίωση (3,8%), η ανάγκη για συμμετοχή σε ομάδα (1,3%) και λιγότερο η καταξίωση στο οικογενειακό περιβάλλον (0,8%).

Το περιβάλλον

Το περιβάλλον του μαθητή –οικογένεια, φίλοι, σχολείο– παίζει πολύ σημαντικό ρόλο στην πρόοδό του. Πλεονέκτημα για να συνεχίσουν στην τριτοβάθμια εκπαίδευση έχουν οι μαθητές που φοιτούν σε ιδιωτικό σχολείο, συγκεκριμένα έχουν 93,4% πιθανότητες να συνεχίσουν σε Α°ΕΙ, ενώ οι μαθητές των δημοσίων σχολείων 81,6% πιθανότητες. Μόνο οι μαθητές των ιδιωτικών (συγκεκριμένα το 70,8%) είναι ικανοποιημένοι από τις παροχές (π. χ. καθηγητές, περιβάλλον, τρόπος διδασκαλίας κ. λπ.) του σχολείου στο οποίο φοιτούν. Αντίστροφη είναι η κατάσταση στους μαθητές των δημοσίων, 57,3% των οποίων δεν δήλωσαν ικανοποιημένοι από το σχολείο τους.

Την επόμενη εβδομάδα οι βαθμολογίες

Στο τέλος της επόμενης εβδομάδας θα ανακοινωθούν οι βαθμοί των περίπου 115.000 φετινών υποψηφίων των Πανελλαδικών Εξετάσεων, που διεκδικούν μία από τις 77.440 θέσεις στην τριτοβάθμια εκπαίδευση. Κατόπιν, και έως το τέλος του Ιουνίου, οι υποψήφιοι θα υποβάλουν το μηχανογραφικό τους δελτίο με τις σχολές όπου επιθυμούν να εισαχθούν. Πρόκειται για μία διαδικασία δύσκολη, διότι ο υποψήφιος καλείται να αποτυπώσει στο μηχανογραφικό τα όνειρά του σε συνδυασμό με την προσφορότερη λύση σπουδών κοντά στην οικογενειακή κατοικία, ώστε να αποφευχθούν τα έξοδα της φοιτητικής «μετανάστευσης».

Σύμφωνα με πληροφορίες της «Κ», το υπ. Παιδείας κάνει τις τελευταίες δοκιμές για το σύστημα ηλεκτρονικής υποβολής του μηχανογραφικού, που θα ισχύσει από φέτος. Κάθε υποψήφιος με προσωπικό κωδικό (τον Αριθμό Εξετάσεων που έχει ήδη) θα έχει πρόσβαση στη φόρμα του μηχανογραφικού δελτίου στην ιστοσελίδα http: //exams. minedu. gov. gr. Εκεί, στο προσωπικό ηλεκτρονικό του δελτίο ο υποψήφιος θα μπορεί να κάνει όσους συνδυασμούς σχολών επιθυμεί. Τελικά, ο υποψήφιος θα επιλέξει ένα μηχανογραφικό από όσους συνδυασμούς σχολών έχει κάνει και θα υποβάλει στο σχολείο του το οριστικό μηχανογραφικό. Ομως, όπως φαίνεται από τη μελέτη της κ. Κατσαούνη, οι μαθητές δεν γνωρίζουν πολλά για τις επαγγελματικές προοπτικές που τους ανοίγονται. Ο Σχολικός Επαγγελματικός Προσανατολισμός δεν φαίνεται να εκπληρώνει τον σκοπό του. Το 67,9% των μαθητών θεωρεί ότι ο ΣΕΠ δεν βοηθάει στην επιλογή ΑΕΙ.

Πηγή Καθημερινή

11.6.2011

Να γίνουν πρότυπα σχολεία στο κέντρο

Τα προβλήματα της Αθήνας ή οποιασδήποτε μεγαλούπολης δεν λύνονται με αρχιτεκτονικές παρεμβάσεις και αναπλάσεις, με αυτοκινητόδρομους και νέα εμβληματικά κτίρια. Αν το ζήτημα στην Αθήνα είναι η εγκατάλειψη του κέντρου και η πλήρωσή του από μετανάστες, τότε θα πρέπει να εργαστείς επάνω στους μετανάστες και στην ταχεία ενσωμάτωσή τους. Χρειάζεται όμως και ευρηματικότητα, ενδεχομένως και ορισμένες κινήσεις-κλειδιά, όπως η δημιουργία εξαιρετικών σχολείων στο κέντρο. Ο διάσημος καθηγητής Αρχιτεκτονικής στο ΜΙΤ Julian Beinart, μιλώντας στην «Κ», εκφράζει την αισιοδοξία του για την αναστροφή της τάσης υποβάθμισης του κέντρου της Αθήνας και εκτιμά ότι η πόλη δεν έχει ανάγκη να επανεφεύρει τον εαυτό της, έχοντας το πλεονέκτημα να ανήκει στο πάνθεον των ιστορικών πόλεων του κόσμου. Ο Julian Beinart βρέθηκε πριν από λίγες ημέρες στην Αθήνα, προσκεκλημένος της Σχολής Αρχιτεκτονικής του ΕΜΠ, για να μιλήσει σε συμπόσιο που οργανώθηκε στη μνήμη της καθηγήτριας Αρχιτεκτόνων Πολυξένης Κοσμάκη, που έφυγε πρόωρα από τη ζωή πριν από ένα έτος. Η συζήτηση ξεκινάει από την ταχεία υποβάθμιση του κέντρου της Αθήνας και την αμερικανική εμπειρία. «Δυστυχώς, σε αυτές τις περιπτώσεις, η αρχιτεκτονική και ο πολεοδομικός σχεδιασμός δεν μπορούν να προσφέρουν πολλά», εκτιμά. «Πρόκειται για ένα παγκόσμιο φαινόμενο, που σε πολλές αμερικανικές πόλεις εμφανίστηκε ήδη από τη δεκαετία του ’20: η μετακίνηση των κατοίκων έξω από το κέντρο και η πλήρωση του κενού από τα φτωχότερα στρώματα, κυρίως μετανάστες. Πολλοί πιστεύουν ότι πρόκειται για μια αναπόφευκτη, σχεδόν νομοτελειακή εξέλιξη στη ζωή μιας πόλης. Στην Αθήνα, απ’ ό, τι φαίνεται, πρέπει να γίνει ένας κύκλος. Στις ΗΠΑ τα παιδιά που μεγάλωσαν στα προάστια επιστρέφουν στο κέντρο. Βαριούνται τα σπίτια των γονιών τους και τη ζωή εκεί, θέλουν τις επιλογές και την ενέργεια της πόλης. Ο κόσμος εκτιμά και πάλι την αστική ζωή, τους μικρούς δρόμους, τα καταστήματα, τη διαφορετικότητα, το «new urbanism». Οι πιο δημοφιλείς τηλεοπτικές σειρές στις ΗΠΑ και στον κόσμο αποθεώνουν τη νεανικότητα της ενήλικης ζωής στο κέντρο των μητροπόλεων». Τι χρειάζεται, λοιπόν, για να επιστρέψει αυτό το κλίμα και στην Αθήνα; Ο κ. Beinart εκφράζει μια άποψη αρκετά διαφορετική απ’ όσα ακούγονται σήμερα στην Ελλάδα για το θέμα. «Τα προβλήματα της πόλης είναι τα προβλήματα των κατοίκων της. Συχνά το ξεχνάμε και τα εξετάζουμε ως διαφορετικά πράγματα. Αν το πρόβλημα είναι η μεγάλη παρουσία μεταναστών, τότε πρέπει η πολιτεία να ασχοληθεί με τους μετανάστες. Συνήθως η πρώτη γενιά μεταναστών “θυσιάζεται”, εργάζεται σκληρά, δεν μαθαίνει τη γλώσσα, δεν ανοίγεται στην τοπική κουλτούρα. Το στοίχημα είναι τα παιδιά τους. Να γίνουν Ελληνες πολίτες, μέρος της νέας ελληνικής κουλτούρας», εκτιμά ο Νοτιοαφρικανός στην καταγωγή πανεπιστημιακός. «Χρειάζεται επίσης πρότυπα σχολεία στο κέντρο, να μην οδηγούνται οι κάτοικοι σε φυγή γι’ αυτόν τον λόγο». Παρά την –όχι αδικαιολόγητη– απαισιοδοξία που αντίκρισε στους Ελληνες συναδέλφους του, ο Julian Beinart δηλώνει αισιόδοξος για την Αθήνα. «Ναι, θα στοιχημάτιζα στην Αθήνα. Δεν χρειάζεται branding (προώθηση) της πόλης, σε κάθε γωνιά του πλανήτη, όλοι ξέρουν ποια είναι, έστω κι αν αυτό οφείλεται στο κλασικό παρελθόν της. Αυτό είναι ένα σπάνιο πλεονέκτημα που δεν πρέπει να το ξεχνάτε. Καμία ανερχόμενη ασιατική μεγαλούπολη δεν μπορεί να πάρει τη θέση των ιστορικών πόλεων στη φαντασία των πολλών. Η Αθήνα δεν χρειάζεται τον Rem Koolhaas ή την Zaha Hadid για να «μπει στον χάρτη». Οι πραγματικά σημαντικές πόλεις, όπως το Παρίσι και η Νέα Υόρκη, δεν βασίζουν τη φήμη τους στα τοπόσημα. Οι πόλεις φτιάχνονται από την ποιότητα του αστικού περιβάλλοντος (urbanism), την ποιότητα του να είσαι εκεί, τη συλλογική μνήμη της πόλης, την κουλτούρα, το φαγητό. Δεν μπορώ να καταλάβω γιατί η Αθήνα δεν ακολούθησε αυτό το μονοπάτι. Η Ελλάδα έχει μια ιστορική κουλτούρα, έχει παράδοση, πάντα κέρδιζε πολλά ως σταυροδρόμι ανάμεσα στην Ανατολή και τη Δύση. Η Τουρκία τα τελευταία χρόνια προωθεί τον εαυτό της σε αυτό το σταυροδρόμι, νομίζω όμως ότι η Ελλάδα είναι πιο κοντά σε αυτήν την πραγματικότητα». Μέγιστη απειλή η κλιματική αλλαγή Θέμα του συμποσίου, στο οποίο ο Julian Beinart ήταν κεντρικός ομιλητής, ήταν η μεταβαλλόμενη σχέση πόλης και φύσης. «Τα πράγματα έχουν αλλάξει», σημειώνει ο κ. Beinart. «Σήμερα, για πρώτη φορά από το 5.000 π. Χ., ζούμε σε ένα περιβάλλον που απειλεί την επιβίωσή μας ως είδος. Η κλιματική αλλαγή είναι ένα πρόβλημα με ανυπολόγιστες συνέπειες, στο οποίο δυστυχώς ακόμα και στις ΗΠΑ δεν δίνεται ακόμα η δέουσα προσοχή. Η βιοκλιματική αρχιτεκτονική έχει πολλά να προσφέρει, χρειάζεται όμως και μια παγκόσμια συμφωνία». Η κλιματική αλλαγή θα επηρεάσει, αναπόφευκτα, και την εξέλιξη των μεγαλουπόλεων. «Το 40% του παγκόσμιου πληθυσμού ζει σε παράκτιες περιοχές και επομένως μεγάλες μάζες πληθυσμού θα αναγκαστούν σε μετακίνηση μέσα στον επόμενο αιώνα. Εκτιμώ ότι η κλιματική αλλαγή θα οδηγήσει σε μια μετανάστευση χωρίς προηγούμενο. Αν θεωρούμε, λοιπόν, σήμερα ότι αντιμετωπίζουμε έντονο μεταναστευτικό πρόβλημα, μπορεί να μην έχουμε δει τίποτα». Συνεπώς, για τον καθηγητή του ΜΙΤ, η συζήτηση για την κλιματική αλλαγή αφορά ουσιαστικά την αντιμετώπιση της φτώχειας στον Τρίτο Κόσμο και στις αναπτυσσόμενες χώρες. «Η συζήτηση περί αειφορίας έχει γίνει της μόδας. Αειφορία για ένα μεγάλο κομμάτι του πλανήτη είναι απλά η επιβίωση. Δεν μπορούμε, λοιπόν, να συζητάμε για τις πόλεις μας σαν να πρόκειται να τις κλείσουμε σε τείχη».

Πηγή Καθημερινή 12.6.2011

Ολη η Ευρώπη κάνει φροντιστήριο

Εκρηκτικές διαστάσεις προσλαμβάνει το φαινόμενο, που δεν είναι μόνο ελληνικό Καμπανάκι της Κομισιόν μετά τα αποτελέσματα της πρώτης έρευνας.

Εδώ και χρόνια, η στήλη αυτή επιδίωξε να απομυθοποιήσει μια καραμέλα που επαναλαμβανόταν από το στόμα όλων. 0 μύθος ότι το φροντιστήριο είναι καθαρά ελληνικό φαινόμενο καταρρέει πλέον με τον πιο κατηγορηματικό τρόπο. 0 Jan Truszczynski, γενικός διευθυντής της αρμόδιας για την παιδεία και τον πολιτισμό διεύθυνσης της Ένωσης, παραδέχεται ότι όλοι γνώριζαν, αλλά έκαναν ότι δεν γνώριζαν.

Τα αποτελέσματα της πρώτης έρευνας που πραγματοποιήθηκε για λογαριασμό της Κομισιόν είναι αποκαλυπτικά: κάθε χρόνο, τα ευρωπαϊκά νοικοκυριά δαπανούν δισεκατομμύρια ευρώ για ιδιωτική φροντιστηριακή βοήθεια, βοήθεια που καλύπτει και τις τρεις βαθμίδες της εκπαίδευσης, από το δημοτικό μέχρι το πανεπιστήμιο. Η φροντιστηριακή βιομηχανία εμφανίζει εκρηκτική ανάπτυξη, το φαινόμενο έχει αρχίσει να παρασύρει ακόμη και χώρες, όπως του Βορρά, που κρατούσαν .

Ειδικότερα, το περιεχόμενο του μικρού εισαγωγικού σημειώματος του γενικού είναι απολύτως εύγλωττο. Το να σπάσουμε τη σιγή γύρω από το φαινόμενο, σημειώνει ο Truszczynski, είναι ένα πρώτο σημαντικό βήμα, η ανάγκη διαλόγου είναι κάτι παραπάνω από προφανής.

Η ογδοντασέλιδη έρευνα, υπό τον τίτλο «The challenge of shadow ducation» , που δημοσιεύθηκε πριν από λίγες ημέρες, δίνει μια ευσύνοπτη εικόνα για ένα φαινόμενο που βρίσκεται στη φάση της έκρηξης. Τα στοιχεία για την Ελλάδα δεν εκπλήσσουν, σε γενικές γραμμές βρίσκονται κοντά σε όσα έχουν κατά καιρούς δημοσιοποιηθεί. Η έρευνα αναφέρει ότι οι δαπάνες για φροντιστηριακή βοήθεια, που συνήθως προσφέρεται σε μικρά γκρουπ ή κατ’ οίκον, ανέρχονται περίπου στο 1 δισ. ευρώ ετησίως (952 εκατ.), δαπάνες που αντιστοιχούν στο 20% των κρατικών δαπανών για την πρωτοβάθμια και τη δευτεροβάθμια εκπαίδευση.

Δεκάδες δισεκατομμύρια ευρώ δαπανώνται ετησίως για εξωσχολική Βοήθεια σε μαθητές και φοιτητές χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Στην Κύπρο τα στοιχεία κάνουν λόγο για 111 εκατ. (17% των δημόσιων δαπανών για πρωτοβάθμια και δευτεροβάθμια). Στην Αυστρία το 20% των γονέων δηλώνει ότι καταφεύγει σε εξωσχολική βοήθεια, το 62% των σπουδαστών στη Λιθουανία κάνει φροντιστήριο, όπως και το 56% στη Σλοβακία. Στην Πορτογαλία το 56% των υποψηφίων για την ανώτατη εκπαίδευση παρακολουθεί ιδιωτικά μαθήματα, ενώ στο Ηνωμένο Βασίλειο στην εξωσχολική βοήθεια προσφεύγει το 12% των μαθητών του δημοτικού και το 8% των μαθητών της δευτεροβάθμιας.

Οι δαπάνες που προορίζονται για τον τομέα της φροντιστηριακής παιδείας υπερβαίνουν με στοιχεία του 2007 τα 2 δισ. ευρώ στη Γαλλία (2,210 εκατ.), στη Γερμανία (1,1 εκατ. μαθητές, που αντιστοιχεί στο 15%, δηλώνουν ότι κάνουν συστηματικά ιδιωτικά μαθήματα) το ύψος τους ανέρχεται μεταξύ 1 και 1,5 δισ., ενώ στην Ιταλία σε 420 εκατ. ευρώ, βάσει των στοιχείων της Ένωσης Adoc (πολύ περισσότερα στην πραγματικότητα). Στην Πολωνία το ήμισυ (49,8%) των πρωτοετών φοιτητών δήλωσε ότι καταφεύγει στη εξωπανεπιστημιακή βοήθεια, στην Ιρλανδία το 45% των μαθητών του λυκείου, στην Ουγγαρία το 60,5% των φοιτητών δηλώνει ότι έκανε ιδιωτικά μαθήματα στο λύκειο, στη Ρουμανία το 27% των μαθητών της δευτεροβάθμιας και σε μια πρόσφατη, περσινή, εθνική μελέτη το 50% των γονέων δηλώνει ότι έχει ιδιωτικούς εκπαιδευτικούς για τα παιδιά τους.

Σε ό,τι αφορά το κόστος (μαθηματικά, φυσική, χημεία, γλώσσα είναι τα συνηθέστερα φροντιστηριακά μαθήματα), στο Βέλγιο η μία ώρα κατ’ οίκον ανέρχεται στα 33 ευρώ (σε 75 ευρώβκ επίπεδο οικογένειας), συν τα έξοδα μεταφοράς του εκπαιδευτικού, στη Γαλλία και στην αλυσίδα των φροντιστηρίων Akadomia το ύψος της ωριαίας αποζημίωσης για γκρουπ 10 μαθητών είναι 30,5 ευρώ, στην Ιρλανδία 30 για κατ’ οίκον διδασκαλία, στην Πορτογαλία εμφανίζονται οι χαμηλότερες τιμές, 15 ευρώ την ώρα, στο Ηνωμένο Βασίλειο 24 ευρώ (20 λίρες), ενώ ένα τυπικό ετήσιο πρόγραμμα στην Ιρλανδία ανέρχεται στα 900 ευρώ για ένα γνωστικό αντικείμενο.

Ο υπότιτλος της μελέτης (τα πλήρη στοιχεία της βρίσκονται στη διεύθυνση www.nesse.fr/nesse/activities/reports) κάνει λόγο για την πρόκληση της σκιώδους εκπαίδευσης . Η σκιώδης εκπαίδευση δεν είναι καθόλου σκιώδης στα καθ’ ημάς, σκιώδεις εδώ, πέρα από τα εκπαιδευτικά ζητούμενα, είναι η παραοικονομία, η φοροδιαφυγή και η ανάγκη θεσμικής θωράκισης και διαφάνειας του χώρου αυτού. Πριν από λίγες ημέρες, μια μητέρα (πωλήτρια το επάγγελμα) έλεγε στον γράφοντα ότι έδινε, μαύρα εννοείται, 55 ευρώ την ώρα για χημεία! Στη μελέτη και σε πλαίσιο κιόλας καταγράφεται η αναφορά ενός Έλληνα μαθητή, ο οποίος σκιαγραφεί με γλαφυρό τρόπο το αλισβερίσι με κάποιον καθηγητή στο σχολείο, ο οποίος από την τάξη στο σπίτι και στο ιδιαίτερο μεταμορφωνόταν.

Του Φάνη Καλλατζή

Πηγή Ο κόσμος του επενδυτή

4.6.2011

Χαμηλή ανταπόκριση ΑΕΙ στην αξιολόγηση

Πάνω από μία πενταετία μετά το νομοθετικό λάκτισμα για την αξιολόγηση των ελληνικών πανεπιστημίων και ΤΕΙ, τα τέσσερα στα δέκα Τμήματα δεν έχουν ακόμη δώσει... σημεία ζωής στην αρμόδια αρχή αξιολόγησης. Η χαμηλή ανταπόκριση μιας μεγάλης μερίδας των ΑΕΙ αποτυπώνει ένα οξύτατο πρόβλημα της ελληνικής τριτοβάθμιας εκπαίδευσης που παραμένει εσωστρεφής, φοβισμένη να εκθέσει τις αδυναμίες της. Την ίδια στιγμή, η οικονομική κρίση αποτελεί τροχοπέδη για το, έτσι κι αλλιώς, ασθμαίνον εγχείρημα. Το Γενικό Λογιστήριο του Κράτους (ΓΛΚ) αρνείται να εγκρίνει τις ημερήσιες αποζημιώσεις των αξιολογητών που έρχονται από το εξωτερικό, θεωρώντας τες ως αμοιβές ανάλογες με αυτές που έπαιρναν (τώρα έχουν κοπεί) οι δημόσιοι υπάλληλοι όταν συμμετείχαν σε επιτροπές.

Ειδικότερα, σύμφωνα με τον πρόεδρο της Αρχής Διασφάλισης της Ποιότητας στην Ανώτατη Εκπαίδευση (ΑΔΙΠ) κ. Σπύρο Αμούργη, από τα συνολικά 499 Τμήματα και Σχολές της χώρας, 292 έχουν ολοκληρώσει τις εκθέσεις εσωτερικής αξιολόγησης. Εξ αυτών τα 170 ανήκουν σε πανεπιστήμια και τα 122 σε ΤΕΙ. Σε 90 από τα 292 Τμήματα ή Σχολές έχει προγραμματιστεί να αρχίσει η εξωτερική αξιολόγηση έως τα τέλη Ιουνίου. Τα υπόλοιπα 207 Τμήματα (δηλαδή, σχεδόν το 40%) δεν συμμετέχουν καθόλου, καθώς δεν έχουν στείλει στην ΑΔΙΠ την έκθεση εσωτερικής αξιολόγησης, ώστε η Αρχή να κινήσει τη διαδικασία της εξωτερικής αξιολόγησης.

«Τα πανεπιστήμια δεν γνωρίζουν ότι εάν δεν αξιολογηθούν, τα πτυχία τους δεν θα αναγνωρίζονται στην Ε. Ε., που ζητεί αξιολόγηση με βάση τα κριτήρια του Ευρωπαϊκού Δικτύου για τη Διασφάλιση της Ποιότητας στην Ανώτατη Εκπαίδευση - ENQA. Επίσης, υπάρχει κίνδυνος απώλειας 1.140 εκατ. ευρώ, δηλαδή των ευρωπαϊκών κονδυλίων που προορίζονται για τα ελληνικά ΑΕΙ έως το 2013», τονίζει ο κ. Αμούργης. Σύμφωνα με τον ίδιο, οι αντιρρήσεις προέρχονται από πυρήνες εντός των ΑΕΙ, που αντιδρούν στην εφαρμογή του νόμου. Στον αντίποδα υπάρχουν Τμήματα που επεδίωξαν να αξιολογηθούν, όπως αυτό της Τεχνολογίας Αλιείας - Υδατοκαλλιεργειών στο ΤΕΙ Θεσσαλονίκης. «Η επιτροπή των εξωτερικών κριτών απαρτιζόταν από πέντε καθηγητές και ερευνητές διεθνούς κύρους από ΑΕΙ της Ε. Ε. και των ΗΠΑ. Η επιτόπια επίσκεψη κράτησε δύο ημέρες. Τα μέλη της επιτροπής επισκέφθηκαν τις εγκαταστάσεις του Τμήματος, έκαναν συνεντεύξεις με το μόνιμο και έκτακτο εκπαιδευτικό προσωπικό, τους διοικητικούς υπαλλήλους και τους φοιτητές» εξήγησε, μιλώντας στην «Κ»,  το μέλος της ΑΔΙΠ, καθηγητής στο ΤΕΙ Κρήτης κ. Ιωάννης Βλάχος.

Βέβαια, τον τελευταίο χρόνο οι διαδικασίες άρχισαν να κινούνται γρηγορότερα. Ενδεικτικά, ο νόμος περί αξιολόγησης ψηφίστηκε το 2005 επί υπουργίας Μαριέττας Γιαννάκου, και έως το 2008 υπήρξαν οι 5 πρώτες εξωτερικές αξιολογήσεις. Το 2009 ήταν μία «νεκρή» χρονιά και το 2010 ανακοινώθηκαν άλλες 35 αξιολογήσεις. Τροχοπέδη στην επιτάχυνση της προσπάθειας φέρεται να βάζει η θέση του ΓΛΚ, κόβοντας τις αποζημιώσεις των εξωτερικών κριτών. Αρχικά το κονδύλι για το ξενοδοχείο και τα υπόλοιπα έξοδα ήταν 300 ευρώ μηνιαίως. Ομως, πλέον στελέχη του ΓΛΚ υποστηρίζουν ότι απαιτείται νέα κοινή υπουργική απόφαση που να χαρακτηρίζει το κονδύλι προς τους αξιολογητές «αποζημίωση» και όχι «αμοιβή δημοσίων υπαλλήλων για συμμετοχή σε επιτροπές»...

Το προφίλ των αξιολογητών

«Στη Γαλλία ή στις ΗΠΑ, ένα αντίστοιχο Τμήμα είναι περισσότερο προσανατολισμένο στη σύνδεση με την παραγωγή», λέει ο Γάλλος Francois Rene, ερευνητής στο Institut Francais de Recherche pour l’ Exploitation de la Mer.

«Το σύστημα εισαγωγής δεν επιτρέπει σε πολλούς σπουδαστές με υψηλό επίπεδο να επιλέξουν αυτό που πραγματικά θέλουν να σπουδάσουν», λέει η Ναούμα Κούρτη, από το Διεπιστημονικό Ερευνητικό Κέντρο της Ε.Ε. στην Ιταλία.

«Εντυπωσιαστήκαμε από την προθυμία των φοιτητών να εκθέσουν τους προβληματισμούς τους. Ηταν από τις λίγες φορές που υπήρξε τέτοια θετική ανταπόκριση σε επιτροπή εξωτερικών αξιολογητών», λέει ο Ιω. Βλάχος, μέλος της ΑΔΙΠ.

«Να γίνει κατανοητό ότι οι πτυχιούχοι των τμημάτων αυτών πρέπει να απορροφηθούν στην παραγωγή και όχι να προορίζονται για δημόσιες υπηρεσίες», λέει ο Καρίμ Ερζίνι του Παν. Αλγκάρβε της Πορτογαλίας.

«Η διαδικασία αξιολόγησης εφαρμόζεται με παρόμοιο τρόπο εδώ και χρόνια στις ΗΠΑ. Σίγουρα είναι επωφελής, αν οι αρμόδιοι λάβουν τα απαραίτητα μέτρα», λέει η Ειρήνη Κοκαλά, καθηγήτρια στο Παν. της Τζόρτζια των ΗΠΑ.

«Το ανθρώπινο δυναμικό στα ελληνικά ιδρύματα είναι πολύ δυναμικό. Αυτό που χρειάζεται είναι η καλή διαχείριση και οργάνωση», λέει ο Κωνσταντίνος Βαμβακάς από το Πανεπιστήμιο της Γάνδης στο Βέλγιο.

Του Απόστολου Λακασά

Πηγή Καθημερινή

4.6.2011

ΕΝΑΣ ΣΤΟΥΣ ΤΡΕΙΣ ΦΟΙΤΗΤΕΣ ΦΟΒΑΤΑΙ ΤΗΝ ΚΡΙΣΗ

Ανησυχούν για τις σπουδές τους

Ο ένας στους τρεις νέους φοιτητές (32,3%) φοβάται ότι η κρίση θα τον αναγκάσει να διακόψει τις σπουδές του. Επίσης, οι 6 στους 10 (ποσοστό 58%) ανησυχούν ότι λόγω της οικονομικής στενότητας δεν θα μπορέσουν να συνεχίσουν τις σπουδές τους σε ανώτερο επίπεδο. Από την άλλη, οι 4 στους 10 (41%) σκέφτονται να αναζητήσουν δουλειά στο εξωτερικό. Τα στοιχεία αυτά προέκυψαν από έρευνα της εταιρείας ALCO.

Πηγή Καθημερινή
19.5.2011