Αποζημίωση καταναλωτών από τη ΔΕΗ

Σε διάστημα μόλις 15 ημερών και με την προσκόμιση ενός πιστοποιητικού που θα εκδίδεται από ηλεκτρολόγο, οι καταναλωτές ηλεκτρικού ρεύματος θα αποζημιώνονται από τη ΔEH για βλάβες ηλεκτρικών συσκευών που προέρχονται από τις διακοπές ρεύματος. Tην υποχρέωση αυτή της ΔEH προβλέπει απόφαση της PAE που θα συμπεριληφθεί στους υπό κατάρτιση Kώδικες για τη Διαχείριση Δικτύου.

Για τη σχετική απόφαση έχει ενημερωθεί ήδη η ΔEH, η οποία καλείται να αναρτήσει σε εμφανές σημείο στην ιστοσελίδα της το ενημερωτικό υλικό για τα βήματα που θα πρέπει να ακολουθήσει ο καταναλωτής σε περίπτωση βλάβης κάποιας ηλεκτρικής συσκευής.

Σημαντική για τη θεσμοθέτηση της σχετικής απόφασης ήταν η παρέμβαση του Συνηγόρου του Kαταναλωτή, στον οποίο καταφθάνουν κάθε χρόνο εκατοντάδες καταγγελίες από καταναλωτές για βλάβες στις οικιακές ηλεκτρικές συσκευές τους από τις αυξομοιώσεις στην τάση του δικτύου ηλεκτρικού ρεύματος. Oι καταναλωτές θα μπορούν στο εξής να πιστοποιούν τη βλάβη με ένα απλό πιστοποιητικό που θα εκδίδει ηλεκτρολόγος που θα αναγράφει τα πιθανά αίτια της βλάβης και το εκτιμώμενο κόστος της συσκευής και στη συνέχεια ο καταναλωτής θα το καταθέτει στη ΔEH. 

Eντός 15 ημερών από την ημέρα υποβολής της αίτησης η ΔEH θα πρέπει να αποφασίσει και να ενημερώσει τον καταναλωτή εάν την κάνει αποδεκτή και σε διάστημα ενός μήνα θα πρέπει να του καταβάλει την αποζημίωση, το ανώτατο όριο της οποίας ορίζεται σε 500 ευρώ ανά συσκευή. Mέχρι σήμερα η ΔEH κατέβαλλε αποζημιώσεις για βλάβες συσκευών μόνο σε εξαιρετικές περιπτώσεις για τις οποίες έπρεπε να αποδειχθεί η υπαιτιότητα του προσωπικού της. Δεν έκανε αποδεκτές βλάβες που προκαλούνταν από αστοχία υλικού, με το επιχείρημα ότι ακολουθεί εγκεκριμένες προδιαγραφές. 

Tο 2008 αποζημιώθηκαν μόλις 122 καταναλωτές με 65.000 ευρώ. Mε βάση την απόφαση της PAE η ΔEH υποχρεούται να αποζημιώνει τους καταναλωτές για βλάβες που προκαλούνται από τυχαία διακοπή του δικτύου διανομής χαμηλής τάσης υπό την προϋπόθεση ότι ο καταναλωτής θα πρέπει να ενημερώσει το συντομότερο δυνατό τη ΔEH για το συμβάν και το αργότερο μέσα σε 4 ημέρες να έχει υποβάλει τη σχετική αίτηση.

Της Χρύσας Λιάγγου

Πηγή Καθημερινή

15.3.2011

"Βρήκαν τον προϊστάμενο, έχασαν τον υπάλληλο!" - Κλείνουν πόρτες στις επενδύσεις

Oι ιστορίες «γραφειοκρατικής τρέλας», με τις οποίες βρίσκονται αντιμέτωποι καθημερινά οι επιχειρηματίες που προσπαθούν να υλοποιήσουν επενδύσεις, όχι μόνο επιβεβαιώνουν την κατάταξη της χώρας από την Παγκόσμια Τράπεζα στην 109η θέση μεταξύ 183 χωρών ως προς τη «φιλικότητα» έναντι των επιχειρήσεων, αλλά κρατούν μακριά τις πολυπόθητες για την ανάκαμψη της οικονομίας επενδύσεις.

Τα εμπόδια που ορθώνουν στην επιχειρηματικότητα η πολυνομία και οι πολλαπλές αρμόδιες αρχές που ασχολούνται με το ίδιο αντικείμενο, σε συνδυασμό με την απαρχαιωμένη και ασαφή πολεοδομική νομοθεσία που περιορίζει ασφυκτικά τις περιοχές ανάπτυξης κάθε επιχειρηματικής δραστηριότητας- αφήνοντας ωστόσο πάντα ανοιχτά παράθυρα για την παραοικονομία, την παρανομία και τα κλειστά επαγγέλματα, που μόνο κατ΄ επίφασιν «άνοιξαν»-, κρατούν μακριά τους επενδυτές σε μια κρίσιμη για την ελληνική οικονομία περίοδο.

Σύμφωνα με την ετήσια έκθεση Doing Βusiness 2011 της Παγκόσμιας Τράπεζας, η Ελλάδα, μια πλούσια χώρα (29η ανάμεσα στις 183 χώρες του ΔΝΤ στην παγκόσμια κατάταξη με βάση το κατά κεφαλήν εισόδημα) και μέλος της ΕΕ για 30 χρόνια, υποχώρησε τον περασμένο χρόνο κατά 12 θέσεις στη σχετική κατάταξη και βρέθηκε ουραγός της ευρωζώνης, πίσω από γειτονικές χώρες όπως η Βουλγαρία, η Ρουμανία και η Τουρκία.

Στην ίδια κατάταξη, η Ελλάδα υποχώρησε στην 154η θέση ανάμεσα στις 183 χώρες όσον αφορά την προστασία των επενδυτών και στην 149η στο άνοιγμα επιχειρήσεων.

Η γραφειοκρατία αναγνωρίζεται ως ο βασικότερος λόγος που κρατά μακριά τις ξένες επενδύσεις. «Υπάρχουν πάρα πολλοί νόμοι, διατάξεις και κανονισμοί και υπερβολικός αριθμός εμπλεκόμενων αρχών από τις οποίες πρέπει να πάρει κανείς άδεια όταν πρόκειται να ανοίξει μια επιχείρηση» αναφέρει ο κ. Αλμπερτ Γκραφ, επικεφαλής του οικονομικού τμήματος της πρεσβείας της Γερμανίας και επιφορτισμένος στην Αθήνα με την προώθηση των συμφερόντων και των επενδύσεων των γερμανικών επιχειρήσεων στη χώρα μας. «Ολα αυτά», προσθέτει ο ίδιος, «αυξάνουν το κόστος μιας επένδυσης, καθώς ο επιχειρηματίας αναγκάζεται να προσλάβει ειδικούς συμβούλους, νομικούς κ.ά., για να κάνει τη δουλειά του».

Προς την ίδια κατεύθυνση λειτουργούν και τα κλειστά επαγγέλματα. Σύμφωνα με τον επικεφαλής του οικονομικού τμήματος της γερμανικής πρεσβείας στην Αθήνα, Αλμπερτ Γκραφ για την εγκατάσταση ενός φωτοβολταϊκού πάρκου στη Βόρεια Ελλάδα χρειάστηκε η απασχόληση εξειδικευμένων γερμανών μηχανικών, οι οποίοι όμως δεν μπορούσαν να ολοκληρώσουν τη δουλειά. «Επρεπε να πληρωθεί αμοιβή σε έλληνα μηχανικό για το σφράγισμα των απαιτούμενων πιστοποιητικών» επισημαίνει ο ίδιος.

Τραπεζικές πηγές αναφέρουν ότι υπάρχει έντονο ενδιαφέρον από διεθνείς εταιρείες για επενδύσεις στην Ελλάδα, οι οποίες όμως προς το παρόν τηρούν στάση αναμονής. «Υπάρχει ισχυρό ενδιαφέρον από γερμανικές εταιρείες στον τομέα των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας», αναφέρει ο κ. Γκραφ, « το οποίο όμως δεν έχει εκδηλωθεί, καθώς αναμένουν από την ελληνική κυβέρνηση να ξεκαθαρίσει τι ακριβώς θέλει» εξηγεί. Το ενδιαφέρον αυτό εντοπίζεται κυρίως στα φωτοβολταϊκά, όπως το mega project της ΔΕΗ των 200 ΜW της Κοζάνης. Τα εμπόδια που ορθώνουν στους επιχειρηματίες-επενδυτές η γραφειοκρατία και το χωροταξικό έλλειμμα αποτυπώνονται με τον καλύτερο τρόπο στην περίπτωση της επένδυσης ύψους 1,2 δισ. ευρώ για το Costa Νavarino που πραγματοποίησε η εταιρεία ΤΕΜΕS του εφοπλιστή καπετάν Βασίλη Κωνσταντακόπουλου στη Μεσσηνία.

Σύμφωνα με τα στοιχεία της εταιρείας, χρειάστηκαν περισσότερες από 3.000 υπογραφές, από αρμόδιους υπουργούς μέχρι απλούς υπαλλήλους, τη 12ετία από το 1997 ως το 2009 για την πρώτη φάση της επένδυσης.

Το ίδιο διάστημα εκδόθηκαν πάνω από 20 υπουργικές ή κοινές υπουργικές αποφάσεις, 600 αδειοδοτήσεις και γνωμοδοτήσεις, ενώ χρησιμοποιήθηκαν τουλάχιστον 80 μικρές ή μεγάλες μελετητικές εταιρείες από Ελλάδα και εξωτερικό, που απασχόλησαν 1.200 μελετητές.

Ταυτόχρονα, έγιναν πάνω από 60 δίκες σε όλα τα επίπεδα, ενώ εκδόθηκαν περισσότερες από 25 αποφάσεις του Νομαρχιακού Συμβουλίου Μεσσηνίας και πάνω από 40 αποφάσεις Δημοτικών Συμβουλίων.

Οσο και αν ο διευθύνων σύμβουλος της ΤΕΜΕS κ. Αχ. Κωνσταντακόπουλος επισημαίνει ότι «όταν ξεκινάς κάτι καινούργιο, είναι λογικό να υπάρχουν προβλήματα και καθυστερήσεις», μια καθυστέρηση 12 ετών προκειμένου να λυθούν θέματα χωροταξίας είναι πέρα από κάθε επιχειρηματική λογική.

Το γκρίζο τοπίο που υπάρχει σε θέματα χωροταξίας αποθαρρύνει επενδύσεις στον τουρισμό, στην αιολική ενέργεια και αλλού. «Οι επενδυτές ενδιαφέρονται να υλοποιήσουν την επένδυσή τους άμεσα ώστε αυτή να αρχίσει να αποδίδει το συντομότερο δυνατόν» αναφέρει ο κ. Γκραφ.

«Βρήκαν τον προϊστάμενο, έχασαν τον υπάλληλο!»

Χαμηλή είναι η επίδοση της Ελλάδας στην κατάταξη της έρευνας «Doing Βusiness 2011» της Παγκόσμιας Τράπεζας και στον τομέα της έκδοσης των οικοδομικών αδειών. Μιλώντας προς το «Βήμα» ο κ. Αρ. Παντελιάδης (φωτογραφία), διευθύνων σύμβουλος της αλυσίδας σουπερμάρκετ και Cash and Carry Μετρό ΑΕ, χαρακτηρίζει «Γολγοθά» την έκδοση άδειας για να οικοδομήσει η εταιρεία του ένα σουπερμάρκετ. Οπως λέει, η σχετική διαδικασία «κρατά συνήθως από δύο ως δυόμισι χρόνια».

Και εξηγεί την εμπειρία που βιώνει για να πάρει την άδεια ανέγερσης σουπερμάρκετ σε περιοχή εκτός του λεκανοπεδίου της Αττικής. «Ενα από τα πολλά βήματα που απαιτείται είναι η γνωμοδότηση για τον τύπο της περιβαλλοντικής μελέτης που πρέπει να υποβληθεί στη νομαρχία, η οποία δίνεται από την περιφέρεια και συνήθως είναι μια απλή διαδικασία που διαρκεί δύο ημέρες». Ωστόσο «σε μεγάλη πόλη της Ελλάδας όπου θέλουμε να οικοδομήσουμε βρισκόμαστε ακόμη στην αναμονή». Τη σχετική γνωμοδότηση τη ζήτησε η εταιρεία μόλις... πριν από οκτώ μήνες. Και φυσικά, ακόμη δεν την έχει λάβει.

Ακόμη πιο ενδιαφέρουσα είναι η συνέχεια: «Αφού πέρασαν μερικοί μήνες απραξίας», αναφέρει ο κ. Παντελιάδης, «“χάθηκε” για τρεις μήνες ο προϊστάμενος του αρμόδιου υπαλλήλου» και όταν εμφανίστηκε «έλειψε για έναν μήνα ο υπάλληλος με εορταστική άδεια»! Και η τύχη του φακέλου; Απλούστατα, μεταξύ των αδειών, «ο φάκελος στάλθηκε σε μια υπηρεσία που έπειτα από καιρό δήλωσε αναρμόδια». Ποια είναι η τύχη του σήμερα; Ο επιχειρηματίας συνεχίζει να ελπίζει.

Πρεμιέρα για το fast track

Ενα εικοσιτετράωρο θα είναι πλέον αρκετό για την έναρξη οικονομικής δραστηριότητας μέσω της Υπηρεσίας Μιας Στάσης, η οποία περιορίζει δραστικά την υπάρχουσα γραφειοκρατία, αλλά και το κόστος. Σε αρχικό στάδιο, η Υπηρεσία Μιας Στάσης (ΥΜΣ) αφορά Ανώνυμες Εταιρείες και Εταιρείες Περιορισμένης Ευθύνης, οι οποίες θα απευθύνονται στους συμβολαιογράφους, καθώς και Ομόρρυθμες και Ετερόρρυθμες Εταιρείες, οι οποίες θα μπορούν να απευθύνονται κατευθείαν στα Επιμελητήρια και στα ΚΕΠ.

Προτού κλείσουν 24 ώρες από την έναρξη της λειτουργίας του one stop shop, αρκετοί επιχειρηματίες- αριθμός ενδεικτικός του ενδιαφέροντος που υπάρχει από τον επιχειρηματικό κόσμο ανά την Ελλάδα- έσπευσαν να επωφεληθούν από τη νέα δυνατότητα που δημιούργησε η απόφαση του υπουργού Περιφερειακής Ανάπτυξης και Ανταγωνιστικότητας κ. Μ. Χρυσοχοΐδη. Βεβαίως είναι προφανές ότι το σύστημα βρίσκεται στην πρωταρχική του φάση και ως εκ τούτου υπάρχουν προβλήματα και αδυναμίες, όπως τονίζεται σχετικά, αλλά «μπήκε το νερό στο αυλάκι». Είναι χαρακτηριστικό το γεγονός ότι σε μία μόλις ημέρα λειτουργίας του συστήματος καταγράφηκαν 10 ατομικές επιχειρήσεις, ιδρύθηκαν μία Εταιρεία Περιορισμένης Ευθύνης, τέσσερις Ετερόρρυθμες Εταιρείες, 11 Ομόρρυθμες Εταιρείες και έξι Ανώνυμες Εταιρείες. Σύμφωνα με τα στοιχεία του υπουργείου οι εταιρείες αυτές ιδρύθηκαν σε διάφορες περιοχές της χώρας, όπως είναι η Κοζάνη, η περιοχή του Πειραιά, η Αθήνα, η Ρόδος, η Θεσσαλονίκη, τα Γρεβενά, η Χαλκίδα, η Κέρκυρα, το Ναύπλιο, το Μεσολόγγι, η Λάρισα, η Βέροια, η Ηγουμενίτσα, το Αργοστόλι, η Λιβαδειά, τα Τρίκαλα και το Ηράκλειο.

Αγκάθι το χωροταξικό έλλειμμα

Δεν είναι μόνο η γραφειοκρατία που αποτρέπει τις επενδύσεις. Εξίσου ανασταλτικός παράγοντας θεωρείται η έλλειψη χωροταξικού πλαισίου. «Υπάρχει τεράστιο χωροταξικό έλλειμμα, με αποτέλεσμα οποιοσδήποτε θέλει να επενδύσει, από τα σκουπίδια και την ενέργεια μέχρι τον τουρισμό,να μην μπορεί να το κάνει» αναφέρει ο κ. Α. Χωμενίδης, πρώην διευθύνων σύμβουλος της ΕΤΑ.

Η έλλειψη νομοθετικού πλαισίου που να καθορίζει σαφώς τις χρήσεις γης έχει δημιουργήσει επανειλημμένως σημαντικές καθυστερήσεις σε επενδυτικά σχέδια. Ως παράδειγμα αναφέρεται το εκπτωτικό χωριό της ΜcΑrthurGlen στα Σπάτα, μια επένδυση ύψους 80 εκατ. ευρώ που δημιουργεί 1.000 θέσεις εργασίας, η χωροθέτηση της οποίας ευθύνεται κατά κύριο λόγο για το γεγονός ότι η προγραμματιζόμενη λειτουργία του για τις αρχές του 2010 συνεχώς αναβάλλεται και τώρα έχει μεταφερθεί στο δεύτερο τρίμηνο του 2011. Επιπλέον, το έλλειμμα χωροταξίας, που κρατά μακριά τις ξένες επενδύσεις και καθιστά τη χώρα εσωστρεφή, γεννά την αυθαίρετη παράνομη δόμηση, η οποία με τη σειρά της συντηρεί την παραοικονομία και ενισχύει τη φοροδιαφυγή.

Ως παράδειγμα αναφέρεται η εξοχική κατοικία, όπου σπάνια βρίσκει κανείς απολύτως νόμιμο ακίνητο. Ολα τα ακίνητα, σε ποσοστό 10%, 20% ή 50%, διαθέτουν αυθαίρετα κτίσματα, αναφέρουν τραπεζικές πηγές οι οποίες σημειώνουν την απροθυμία των ξένων να αγοράσουν κατοικίες στη χώρα μας. Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, «στην Τήνο υπάρχουν απούλητες περίπου 1.000 εξοχικές κατοικίες και ενώ η ζήτηση από το εξωτερικό είναι σχεδόν διπλάσια, γίνονται ελάχιστες πράξεις γιατί οι περισσότερες έχουν παρανομίες που οι ξένοι δεν θέλουν να αναλάβουν».

 

Πηγή Το Βήμα

7.4.2011

Τι προβληματίζει τις τραπεζικές διοικήσεις

Για τον κίνδυνο σημαντικής μείωσης των χορηγήσεων την εφετινή χρονιά, βυθίζοντας την οικονομία περαιτέρω στην ύφεση, προειδοποιούν επιτελικά στελέχη τραπεζών στην περίπτωση που η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) επιμείνει στην επιστροφή μέρους της ρευστότητας που έχει χορηγήσει στις εγχώριες τράπεζες.

Με τις καταθέσεις να υποχωρούν και τις αγορές να παραμένουν ερμητικά κλειστές λόγω της αβεβαιότητας για την έκβαση της δημοσιονομικής κρίσης, δεν υπάρχει καμία άλλη δυνατότητα πλην της αντίστοιχης μείωσης στις χορηγήσεις δανείων, υπογραμμίζει στην «Κ» επιτελικό στέλεχος τράπεζας.

Μείωση καταθέσεων

Μια μείωση των καταθέσεων κατά 15-20 δισ. ευρώ, συνεχίζει, δίχως τη βοήθεια της ΕΚΤ θα μπορούσε να αντιμετωπιστεί μόνο με αντίστοιχη μείωση των δανείων, γεγονός που θα είχε πολλαπλασιαστικές επιπτώσεις στην οικονομία, επιτείνοντας την ύφεση. Είναι χαρακτηριστικό ότι το 2010 το ΑΕΠ μειώθηκε κατά 4,5%, παρά την ενίσχυση των χορηγήσεων κατά 3,1%. Αυτό φυσικά δεν θα μπορούσε να συμβεί χωρίς τη συνδρομή, που μεταφράζεται στην παροχή άπλετης ρευστότητας του ευρωσυστήματος. Οι εγχώριες τράπεζες έχουν αντλήσει περί τα 95 δισ. ευρώ από την ΕΚΤ, στο πλαίσιο της έκτακτης χρηματοδότησης που παρείχε και η οποία εδώ και πολλούς μήνες βρίσκεται σε διαδικασία απόσυρσης.

Ωστόσο, η μεγάλη μείωση των καταθέσεων το 2010, που έφτασε τα 30 δισ. ευρώ, η οποία συνεχίζεται και φέτος εξαιτίας της ύφεσης, επιβάλλει την περαιτέρω ενίσχυση των τραπεζών. Η επέκταση των εγγυήσεων του Δημοσίου κατά 30 δισ. ευρώ αναμένεται να δώσει στις τράπεζες νέα πρόσβαση σε ρευστότητα, πάντα μέσω της ΕΚΤ, ύψους 20 δισ. ευρώ, αυξάνοντας την εξάρτηση των εγχωρίων τραπεζών από το ευρωσύστημα στα 120 δισ. ευρώ μέχρι το τέλος του έτους. Αν οι εμπορικές τράπεζες υποχρεωθούν να επιστρέψουν μέρος της ρευστότητας που έχουν λάβει από την ΕΚΤ και παράλληλα συνεχιστούν οι εκροές καταθέσεων, τότε ορατός είναι ο κίνδυνος μιας μεγάλης μείωσης των χορηγήσεων, προκαλώντας σοκ στην οικονομία και εκτοξεύοντας τον ρυθμό μείωσης του ΑΕΠ σε δραματικά επίπεδα.

Παρ’ όλα αυτά, η τρόικα πιέζει και ζητάει από τις τράπεζες την ανάληψη δράσεων για την απεξάρτηση από την έκτακτη ρευστότητα του ευρωσυστήματος. Eτσι, η νέα –ζωτικής σημασίας για τις τράπεζες– ρευστότητα στο πλαίσιο της επέκτασης των εγγυήσεων θα δοθεί με αυστηρές προϋποθέσεις.

Προσχέδια

Τις επόμενες ημέρες και το αργότερο μέχρι τα μέσα Απριλίου, οι εμπορικές τράπεζες θα πρέπει να παραδώσουν στην Τράπεζα της Ελλάδος (ΤτΕ) προσχέδια για τις μεσοπρόθεσμες ανάγκες χρηματοδότησης, τα οποία θα περιλαμβάνουν δράσεις για τη μείωση του λειτουργικού κόστους, την αναδιάρθρωση των ισολογισμών, την ενίσχυση της κεφαλαιακής τους βάσης και τη μείωση της εξάρτησής τους από το ευρωσύστημα. Θα ακολουθήσει περίοδος διαβούλευσης των εμπορικών τραπεζών με την τρόικα και μέχρι το τέλος Μαΐου οι τράπεζες θα πρέπει να υποβάλουν τα οριστικά σχέδια. Βάσει των σχεδίων, η τρόικα θα εγκρίνει το ποσό από τις εγγυήσεις των 30 δισ. ευρώ, που αντιστοιχεί σε κάθε πιστωτικό ίδρυμα, ωστόσο το ποσό δεν θα χορηγηθεί εφ’ άπαξ, αλλά με... δόσεις.

H τρόικα θα αξιολογεί την πρόοδο της κάθε τράπεζας στην υλοποίηση των διαρθρωτικών αλλαγών και βάσει της αξιολόγησης, θα απελευθερώνει ρευστότητα, ακριβώς όπως γίνεται και για την Ελληνική Δημοκρατία. Eτσι, αν μια τράπεζα δεν πραγματοποιήσει έγκαιρα όσα έχει υποσχεθεί, θα κινδυνεύει να μη λάβει τη δόση της ρευστότητας που της αντιστοιχεί.

Αναλυτές εκτιμούν ότι η απαίτηση της τρόικας για τη σταδιακή επιστροφή της ρευστότητας των 95 δισ. ευρώ είναι ρητορική και έχει κυρίως έμμεσο στόχο: να ασκήσει πίεση στις διοικήσεις να προχωρήσουν γρήγορα στις αναγκαίες διαρθρωτικές αλλαγές και σε κινήσεις συνένωσης δυνάμεων.

Του Γιαννη Παπαδογιαννη / g. papadogiannis@gmail. com

Πηγή Καθημερινή

7.4.2011

Στέφανος Μάνος : "Η αναδιάρθρωση μπορεί να αποφευχθεί"

Απάντηση στο δημοσίευμα του Economist, το οποίο καλούσε την Ελλάδα να παραδεχτεί ότι έχει χρεοκοπήσει και να προχωρήσει σε αναδιάρθρωση του χρέους της και το δημοσίευμα του Spiegel ότι το ΔΝΤ αμφιβάλλει πως η Ελλάδα θα μπορέσει να εξυγιάνει την οικονομία της, δίνει ο Στέφανος Μάνος, πρόεδρος της "Δράσης".

"Αν το ΔΝΤ αμφιβάλλει ότι η Ελλάδα μπορεί να εξυγιανθεί οφείλεται στο γεγονός ότι ο Πρωθυπουργός δεν δείχνει διατεθειμένος να κάνει ό,τι οι περιστάσεις επιβάλλουν. Εδώ και 20 χρόνια υποστηρίζω την ανάγκη περιορισμού της κρατικής δαπάνης. Εις μάτην όμως. Η κυβέρνηση δεν διανοείται να θίξει «τα κεκτημένα» και «τα κατεστημένα». Όπως άλλωστε δεν διανοείτο και η προηγούμενη κυβέρνηση του κ. Καραμανλή. Έστω και αν έτσι οδηγούμαστε στη βέβαιη χρεοκοπία", γράφει χαρακτηριστικά σε άρθρο του στην Εστία.

Το άρθρο του Στέφανου Μάνου

"Οι τίτλοι των άρθρων της ΕΣΤΙΑΣ του τελευταίου δεκαήμερου είναι χαρακτηριστικοί της εύλογης ανησυχίας που προκαλεί η συμπεριφορά της κυβέρνησης: «Οδηγούμεθα σε αδιέξοδο», «Δεν πείθει ο πρωθυπουργός», Μετεξεταστέοι οι κυβερνώντες», «Συνταγή καταστροφής», «Εισπρακτικό Βατερλώ», «Δεν υπάρχει εθνικό όραμα».

Την ανησυχία επέτεινε το άρθρο του τελευταίου Economist: «παραδεχτείτε το, η Ελλάδα είναι χρεοκοπημένη και πρέπει να αναδιαρθρώσει το χρέος της και οι δανειστές της να εισπράξουν λιγότερα από όσα δάνεισαν». Το Spiegel ισχυρίζεται ότι και το ΔΝΤ αμφιβάλλει πια ότι η Ελλάδα θα μπορέσει να εξυγιάνει την οικονομία της.

Απαντώντας σε αυτό τον καταιγισμό απαισιόδοξων προβλέψεων ο Πρωθυπουργός και ο υπουργός Οικονομικών Γ. Παπακωνσταντίνου αρκέστηκαν να αποκλείσουν κατηγορηματικά το ενδεχόμενο αναδιάρθρωσης του χρέους της Ελλάδας.

Και από τους δύο διαφεύγει ότι η αιτία των απαισιόδοξων προβλέψεων είναι οι ίδιοι. Αν το ΔΝΤ αμφιβάλλει ότι η Ελλάδα μπορεί να εξυγιανθεί οφείλεται στο γεγονός ότι ο Πρωθυπουργός δεν δείχνει διατεθειμένος να κάνει ό,τι οι περιστάσεις επιβάλλουν.

Εδώ και 20 χρόνια υποστηρίζω την ανάγκη περιορισμού της κρατικής δαπάνης. Εις μάτην όμως. Η κυβέρνηση δεν διανοείται να θίξει «τα κεκτημένα» και «τα κατεστημένα». Όπως άλλωστε δεν διανοείτο και η προηγούμενη κυβέρνηση του κ. Καραμανλή. Έστω και αν έτσι οδηγούμαστε στη βέβαιη χρεοκοπία.

Οι υπέρ τρίτων επιβαρύνσεις

Η αλήθεια είναι ότι κάθε περικοπή δαπάνης πλήττει τους ανθρώπους για τους οποίους η δαπάνη αυτή είναι έσοδο. Αυτοί θα διαμαρτύρονται. Είναι όμως οι λίγοι για τους οποίους θυσιάζονται οι πολλοί.

Η κυβέρνηση θα πρέπει να κλείσει τα αυτιά της και να προχωρήσει στις περικοπές εξηγώντας κάθε φορά γιατί κάθε συγκεκριμένη περικοπή είναι ηθικά δικαιολογημένη και κατά το δυνατό δίκαια κατανεμημένη. Μετά από κάθε περικοπή θα πρέπει να θυμόμαστε ότι αν δεν κόψουμε τις δαπάνες, θα χρεοκοπήσουμε (υπάρχουν δυστυχώς πολλοί ανόητοι που αντιμετωπίζουν τη χρεοκοπία και το τρομερό τίμημα που θα κληθούμε να πληρώσουμε με ελαφρότητα).

Κάθε φορά που διαφημίζεται ένα προϊόν, το 21,5% της δαπάνης αποτελεί έσοδο του ταμείου των δημοσιογράφων. Δικαιολογείται ηθικά αυτή η δαπάνη; Είναι δίκαιη; Γιατί να μη φροντίζουν τη σύνταξή τους, μόνοι τους, οι δημοσιογράφοι και οι εργοδότες τους αντί να επιβαρύνουν τις τιμές που πληρώνουν οι καταναλωτές;

Κάθε πράξη στην οποία αναμειγνύεται δικηγόρος επιβαρύνεται με μια δαπάνη υπέρ του Ταμείου των νομικών. Γιατί δεν πληρώνουν το Ταμείο τους οι ίδιοι οι δικηγόροι από τα δικά τους εισοδήματα;

Το κράτος επιχορηγεί το Ταμείο των εργαζομένων στη ΔΕΗ με 700 εκ. ευρώ ετησίως με λεφτά που παίρνει από τους πολίτες του ιδιωτικού τομέα. Οι πολλοί πληρώνουν για τους λίγους. Σε ποια ηθική βάση στηρίζεται αυτή η επιβάρυνση; Είναι δίκαιη;

Το κράτος έχει εγγυηθεί στους φαρμακοποιούς υψηλά ποσοστό κέρδους που τους καταβάλλονται από τα Ταμεία με λεφτά των πολιτών. Σε ένα φάρμακο με χονδρική τιμή 1.000 ευρώ ο φαρμακοποιός κερδίζει 350 ευρώ, ενώ ο σουηδός φαρμακοποιός κερδίζει 15,5 ευρώ. Είναι ηθικό; είναι δίκαιο; Η καθιέρωση του σουηδικού συστήματος θα ελάφρυνε την επιβάρυνση των πολιτών κατά 1,5 δις ευρώ ετησίως.

Όλα τα παραπάνω παραδείγματα εντάσσονται στη γενική κατηγορία των υπέρ τρίτων επιβαρύνσεων. Εκατοντάδες τέτοιες επιβαρύνσεις υπέρ προνομιούχων τρίτων έχουν θεσπιστεί από το πολιτικό σύστημα. Κανείς δεν γνωρίζει το συνολικό ποσό της επιβάρυνσης, κυρίως διότι οι ωφελούμενοι δεν επιθυμούν να γίνει γνωστό. Χωρίς πάντως δυσκολία μπορεί να εντοπιστεί δαπάνη – μεγαλύτερη από 10 δις ετησίως – που βαρύνει τους πολλούς είτε αμέσως, είτε εμμέσως προς όφελος πολύ-πολύ λιγότερων. Κατά τη γνώμη μου πρέπει να καταργηθούν όλες ανεξαιρέτως οι υπέρ τρίτων επιβαρύνσεις με μια απλή διάταξη νόμου. Αφού καταργηθούν όλες, αν υπάρχουν δυο τρεις που πρέπει να διατηρηθούν, ας θεσμοθετηθούν εκ νέου.

Η μισθολογική δαπάνη

Μια άλλη κατηγορία δαπανών αφορά τα εισοδήματα όσων εργάζονται στο Δημόσιο και τις ΔΕΚΟ. Μετά τις πρόσφατες περικοπές – λόγω μνημονίου – η κατά κεφαλή δαπάνη μισθοδοσίας στις ΔΕΚΟ είναι περίπου τρεις φορές - και στο Δημόσιο δύο φορές - μεγαλύτερη από τη δαπάνη μισθοδοσίας στον ιδιωτικό τομέα. Τη μισθοδοσία στο Δημόσιο και στις ΔΕΚΟ πληρώνουν, σε τελική ανάλυση, οι πολίτες του ιδιωτικού τομέα. Οι φτωχότεροι συντηρούν τους πλουσιότερους! Είναι η κατάσταση αυτή ηθική; Είναι δίκαιη;

Δεν είναι όμως μόνο η τεράστια διαφορά της μισθολογικής δαπάνης, είναι και το γεγονός ότι στο Δημόσιο και στις ΔΕΚΟ – κατά μέσον όρο - για τη δουλειά ενός πληρώνονται δύο. Ο δήμαρχος Θεσσαλονίκης κ. Μπουτάρης, ο μόνος ίσως ειλικρινής, είπε ότι στο δήμο του αμείβονται 5.000 άνθρωποι ενώ θα μπορούσε θαυμάσια να γίνει η δουλειά με 2.000!

Κάντε τον λογαριασμό: Η μισθολογική δαπάνη είναι 2 με 3 φορές υψηλότερη από ό,τι στον ιδιωτικό τομέα και πληρώνονται δύο φορές περισσότεροι από ό,τι χρειάζονται. Οι πολίτες λοιπόν του ιδιωτικού τομέα πληρώνουν 4 έως 6 φορές περισσότερα από όσα θα έπρεπε. Είναι ηθικό; είναι δίκαιο; είναι αποτελεσματικό; Και σε αυτή την κατηγορία δαπανών, η συνολική περιττή δαπάνη που βαρύνει τους πολλούς και ωφελεί λίγους υπερβαίνει τα 10 δις ευρώ ετησίως.

Η ανοργανωσιά, το κλέψιμο και το λάδωμα

Η τρίτη κατηγορία δαπανών είναι οι δαπάνες που προκαλούνται από την έλλειψη του μετρήματος, από τις κλεψιές, τα λαδώματα και την απερίγραπτη πολυπλοκότητα και ηλιθιότητα της γραφειοκρατίας. Το οικονομικό χάος στα νοσοκομεία, οι υπερτιμολογήσεις στις προμήθειες του Δημοσίου είναι γνωστά παραδείγματα για τα οποία υπάρχουν και κάποιες εκτιμήσεις.

Πολύ λιγότερο έχει εκτιμηθεί η δαπάνη που βαρύνει όλη την κοινωνία εξ αιτίας της απώλειας χρόνου (ο χρόνος είναι χρήμα!)  που προκαλείται από την πολυπλοκότητα της γραφειοκρατίας («περάστε για υπόθεσή σας») και από την προκλητική ανοχή της αστυνομίας απέναντι στην παράνομη στάθμευση, στις πορείες και στις καταλήψεις. Εκτιμώ ότι με στοιχειώδες νοικοκύρεμα μπορούν εύκολα να εξοικονομηθούν περισσότερα από 5 δις ευρώ ετησίως.

Η φοροδιαφυγή

Διαιρέστε τους φόρους που πληρώνετε σε τρεις ομάδες. Στην πρώτη περιλαμβάνονται οι φόροι που αντιστοιχούν στις δαπάνες που θα έκανε το κράτος αν πλήρωνε με όρους της ιδιωτικής οικονομίας αυστηρά μόνο όσους χρειάζεται για να κάνουν τη δουλειά. Στο δεύτερο πίνακα  θα βάλετε τα ποσά που αντιστοιχούν στις πληρωμές που κάνει το κράτος στους υπεράριθμους που έχει προσλάβει και τα ποσά με τα οποία τους πληρώνει πάνω από τα επίπεδα του ιδιωτικού τομέα.

Τέλος στον τρίτο πίνακα βάλτε τα ποσά που πληρώνετε για να καλυφθούν οι υπερτιμολογήσεις, οι κλεψιές και το έλλειμμα στα έσοδα που δημιουργούν οι φοροφυγάδες (κάθε φορά που το κράτος κάνει φορολογικές ρυθμίσεις κυνηγάει αυτούς που συνήθως πληρώνουν και ευνοεί τους φοροφυγάδες).

Αν δηλαδή είστε φορολογούμενος θεωρείστε τη φοροδιαφυγή ως δική σας δαπάνη. Αν πληρώνατε 1.000 ευρώ ετησίως σε φόρους, πως θα κατανέματε το ποσό  αυτό στους 3 πίνακες; Πρόχειρα θα έλεγα 450 ευρώ στον πρώτο πίνακα, 350 στον δεύτερο και 200 στον τρίτο. Κάθε φορολογούμενος του ιδιωτικού τομέα είναι ενδεχόμενο να κάνει τη σκέψη, έστω ασυναισθήτως, ότι το κράτος του παίρνει  εκβιαστικά 1.000 ευρώ ενώ χρειάζεται κανονικά μόνο 450. Τον εξοντώνει φορολογικά με τα  υπόλοιπα 550 προκειμένου να μη θίξει  «τα κεκτημένα» και «τα κατεστημένα».

Υποστηρίζω ότι δεν θα υπάρξει μείωση της φοροδιαφυγής όσο διατηρείται η πολυπλοκότητα του συστήματος και κυρίως η πεποίθηση ότι το κράτος δαπανά ασύστολα χωρίς να υπάρχει ηθικό υπόβαθρο για τις δαπάνες του και χωρίς να τηρείται η αρχή της δίκαιης κατανομής των βαρών.

Πρωτογενές πλεόνασμα φέτος

Είμαστε στην αρχή του τέταρτου μήνα του 2011. Με μόλις 10 από τα 25 δις ευρώ που άνετα μπορούν να περικοπούν, η χρονιά θα μπορούσε να τελειώσει με πρωτογενές πλεόνασμα και να αλλάξει άρδην η ψυχολογία των αγορών.

Αν μάλιστα συνδυαστούν οι περικοπές των κρατικών δαπανών με γρήγορες και αποφασιστικές διαρθρωτικές αλλαγές (απλοποιήσεις, αποκρατικοποιήσεις, ιδιωτικοποιήσεις, πώληση ακίνητης περιουσίας, απελευθέρωση επαγγελμάτων, περιορισμό της συνδικαλιστικής ασυδοσίας, άνοιγμα αγορών, μεγαλύτερη εργασιακή ευελιξία στο Δημόσιο και στις ΔΕΚΟ, κ.λπ) η Ελλάδα θα μπορούσε μέχρι το τέλος του χρόνου να διαψεύσει όλες τις αρνητικές προσδοκίες.

Ο Economist σφάλλει όταν ισχυρίζεται ότι η κυβέρνησή μας έκανε ηρωικές περικοπές δαπανών. Οι περικοπές ήταν εν πολλοίς άδικες και καθόλου ηρωικές. Σφάλλει επίσης όταν ισχυρίζεται ότι μια και η αναδιάρθρωση του χρέους είναι αναπόφευκτη, ας γίνει μια ώρα αρχύτερα. Η αναδιάρθρωση θα καταστεί αναπόφευκτη μόνο αν η κυβέρνησή μας συνεχίσει ό,τι κάνει: να ξεζουμίζει τους ασθενέστερους για να συντηρεί τους πλουσιότερους.

Αντιλαμβάνομαι ότι το κόστος της πολιτικής που εισηγούμαι θα είναι μεγάλο. Θα έχει όμως θετικό αποτέλεσμα. Σε δύο μόλις χρόνια η Ελλάδα, έχοντας διαψεύσει όλες τις κακές προβλέψεις,  θα βρίσκεται – ανανεωμένη και ζωντανή – σε τροχιά γρήγορης ανάπτυξης. Όσοι υποστούν σήμερα το κόστος θα πρέπει να θυμούνται ότι για πολλά χρόνια προεξοφλούσαν τα μελλοντικά εισοδήματα των πολιτών του ιδιωτικού τομέα που είναι ασθενέστεροι. Τώρα θα πρέπει να κάνουν υπομονή και θυσίες για να μπορέσουν να πάρουν το μερίδιό τους όταν η Ελλάδα συνέλθει", καταλήγει.

Του Στέφανου Μάνου 

Πηγή News247

7.4.2011

Δεν καταργείται το σχολείο των Πυλών (της Καρπάθου)

Η απόφαση ελήφθη σε κάποιο γραφείο της Περιφερειακής Διεύθυνσης Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης Νοτίου Αιγαίου στη Σύρο. Κάποιος υπάλληλος άνοιξε χάρτες, μέτρησε χιλιομετρικές αποστάσεις, τα έβαλε κάτω και τα υπολόγισε και, σύμφωνα με τους υπολογισμούς του, το σχολείο έπρεπε να καταργηθεί. Ομως, εάν κάτι έχει διδάξει η ιστορία του μονοθέσιου σχολείου Πυλών Καρπάθου, είναι ότι τα πράγματα σπάνια μπαίνουν σε κουτιά. Δεν μπορεί, θα το έχουν παρατηρήσει και οι δεκάδες υπουργοί, βουλευτές και τοπικοί άρχοντες, ακόμα και ο ίδιος ο πρωθυπουργός, που κατά καιρούς έχουν επισκεφθεί το ακριτικό σχολειό και έχουν φωτογραφηθεί ανάμεσα στους μαθητές του.

Το μικρό σχολείο στην άκρη αυτή του Αιγαίου, στο μικρότερο από τα 12 χωριά της Καρπάθου, τις Πυλές, γνωστό και ως χωριό των Δασκάλων, χάρη στους πολλούς και καλούς εκπαιδευτικούς που παραδοσιακά βγάζουν, από τα τέλη της δεκαετίας του ’80 βρίσκεται συνεχώς στην επικαιρότητα. Αιτία, το ασίγαστο πνεύμα του δασκάλου π. Καλλινίκου, κατά κόσμον Νικόλαος Μαυρολέων, ο οποίος έφερε το σχολείο στην αιχμή των νέων τεχνολογιών, όταν η Πληροφορική ήταν ακόμα άγνωστη λέξη για τη συντριπτική πλειονότητα των ελληνικών σχολείων. Στο «βιογραφικό» του βρίσκεται η ίδρυση Μαθητικού Συνεταιρισμού, ήδη από το 1989, στο πλαίσιο του οποίου εκδίδεται εφημερίδα και λειτουργούν βιβλιοθήκη με 3.500 τόμους, εργαστήρια ψηφιδωτού, παραδοσιακού κεντήματος, ελεύθερου σχεδίου κ.ά., ενώ από το 1992, οπότε αποφάσισε να εκπαιδευτεί στην Πληροφορική, όλα τα μαθήματα γίνονται με χρήση ηλεκτρονικών υπολογιστών. Σήμερα, οι λιγοστοί μαθητές του δημοτικού σχολείου διατηρούν τα δικά τους μπλογκ, στέλνοντας από αυτή τη γωνιά της Ελλάδας το δικό τους σήμα σε όλο τον κόσμο.

Ομως, τα τελευταία νέα ήταν δυσάρεστα. «Το σχολείο μας κλείνει» έγραψαν τα παιδιά. Πράγματι, στο πλαίσιο των συγχωνεύσεων σχολικών μονάδων, το υπουργείο Παιδείας αποφάσισε την κατάργηση του δημοτικού Πυλών, όπως και άλλων τριών σχολείων της Καρπάθου. Φυσικά, ουδείς κάθισε με σταυρωμένα χέρια. Δάσκαλος και μαθητές, με τη βοήθεια του φοιτητή και αποφοίτου του μονοθέσιου σχολείου Πυλών Καρπάθου Γ. Κωνσταντινίδη, συνέθεσαν ένα «δυνατό» βίντεο με φωτογραφίες από τα επιτεύγματα του σχολείου, τους «επισήμους» που το έχουν επισκεφθεί και τα βραβεία που έχει αποσπάσει. Το ανέβασαν στο YouTube, και σε ελάχιστες ημέρες, συγκέντρωσε πάνω από 9.000 θεάσεις.

Η δουλειά τους φαίνεται ότι απέδωσε καρπούς. Σε τηλεφωνική επικοινωνία της υπουργού κ. Αννας Διαμαντοπούλου με τον π. Καλλίνικο φέρεται να τον διαβεβαίωσε ότι το σχολείο δεν θα καταργηθεί, αλλά θα μετατραπεί σε τριθέσιο. «Εάν όμως δεν μπει η υπογραφή, δεν είμαι βέβαιος για τίποτα», λέει εκείνος στην «Κ» με το γνωστό του ζωηρό ύφος. «Ας κρατάμε και μια... πισινή».

Της Λίνας Γιάνναρου

Πηγή Καθημερινή

5.4.2011

"Πενθούμε και διαμαρτυρόμαστε για το κλείσιμο του σχολείου μας" έγραψαν οι μαθητές στο blog τους (βλ.εδώ)

Στο παρακάτω βίντεο λίγες εικόνες για το συγκεκριμένο σχολείο:

Νικίτα Μιλιβόγιεβιτς : Στην Αθήνα πλέον δεν αισθάνεσαι ασφάλεια

Ηρθε στην Αθήνα από τη Γερμανία ο Σέρβος σκηνοθέτης Νικίτα Μιλιβόγιεβιτς, για τις πρόβες μιας θεατρικής παράστασης που βασίζεται σ’ ένα από τα πιο αγαπημένα και σημαντικά μυθιστορήματα της σύγχρονης ελληνικής πεζογραφίας.

Το έργο «Η μητέρα του σκύλου» του Παύλου Μάτεσι, που παρουσιάζεται από τις 7 Απριλίου στη Νέα Σκηνή «Νίκος Κούρκουλος» του Εθνικού Θεάτρου. 

Στη Γερμανία, στο Ντίσελντορφ, παρουσίασε ένα άλλο εμβληματικό λογοτεχνικό κείμενο: «Το γεφύρι του Δρίνου» του Σέρβου νομπελίστα Ιβο Αντριτς. Γιατί ο Νικίτα Μιλιβόγιεβιτς καταπιάνεται πολύ συχνά με λογοτεχνικά κείμενα. Τα διασκευάζει και τα παρουσιάζει στο θεατρικό κοινό.

Στη διάρκεια της διαδρομής του έχει παρουσιάσει στο θέατρο κείμενα του Τόμας Μαν, του Φιοντόρ Ντοστογιέφσκι, του Ιβο Αντρις κ. ά. Τον Παύλο Μάτεσι τον γνώρισε πριν από αρκετά χρόνια, όταν είχε σκηνοθετήσει για το θέατρο «Αμόρε» δύο ακόμα λογοτεχνικά κείμενα. Οι παραστάσεις άρεσαν στον Παύλο Μάτεσι και χάρισε στον σκηνοθέτη το βιβλίο του, που ήταν ήδη μεταφρασμένο στα σέρβικα. Tότε το διάβασε για πρώτη φορά.

– Τι βρήκατε στις σελίδες αυτού του βιβλίου από τη σύγχρονη βαλκανική ιστορία;

– Οταν το ξαναδιάβασα πρόσφατα για την παράσταση, συνειδητοποίησα πόσα κοινά στοιχεία έχουμε στην ιστορία μας οι Σέρβοι και οι Ελληνες. Είμαστε, και οι δύο λαοί, αξιοθαύμαστοι επιζήσαντες. Η ιστορία επαναλαμβάνεται συνέχεια και στις δύο χώρες. Και πολύ συχνά οι εξελίξεις δεν εξαρτώνται από μας.

Θυμάμαι στη δεκαετία του ’70 η τότε Γιουγκοσλαβία ήταν ένα είδος παραδείσου για την Ελλάδα. Οταν ήρθα στην Ελλάδα για πρώτη φορά στη δεκαετία του ’90, ήταν η Ελλάδα παράδεισος για τη Σερβία. Ηταν ήδη μέλος της Ε. Ε., κάτι το οποίο ακόμη προσπαθεί η Σερβία.

– Στη σημερινή Αθήνα βλέπετε αλλαγές;

– Ναι, υπάρχουν αλλαγές. Το αισθάνομαι στον δρόμο, απλώς και μόνο παρατηρώντας τους ανθρώπους. Υπάρχουν πια πάρα πολλοί μετανάστες. Το προηγούμενο διάστημα έμενα σ’ ένα ξενοδοχείο γύρω από την Ομόνοια, και κυριολεκτικά δεν μπορούσα να διασχίσω το πεζοδρόμιο. Υπήρχε μια ένταση. Ναρκωτικά, έμποροι, μετανάστες, πόρνες. Πριν δεν ήταν έτσι. Με εξέπληξε. Φαίνεται να μην υπάρχει έλεγχος. Μέχρι τώρα στα ταξίδια μου στην Αθήνα ποτέ δεν σκεφτόμουν ότι έπρεπε να προσέχω την τσάντα μου καθώς περπατώ. Και τώρα όλοι μου λένε: «Νικίτα, να προσέχεις την τσάντα σου». Δεν αισθάνεσαι ασφάλεια.

– Αυτά τα κοινά στοιχεία που διαπιστώνετε στο βιβλίο του Παύλου Μάτεσι, πιστεύετε ότι υπάρχουν και συνεχίζουν να ταλαιπωρούν τις κοινωνίες των Βαλκανίων μέχρι σήμερα;

– Ο κόσμος όλος είναι πολύ μπερδεμένος και με πολλές αντιθέσεις – όπως η Ραραού, η βασική ηρωίδα του βιβλίου και της παράστασης. Γιατί τα πράγματα αλλάζουν πολύ γρήγορα στην ιστορία και στην καθημερινή μας ζωή, κι αυτό μπερδεύει πάρα πολύ τους ανθρώπους. Και δεν ξέρουν ποιο είναι το καλό και ποιο είναι το κακό, τι είναι αλήθεια και τι είναι ψέμα. Η εποχή δεν είναι και πολύ ξεκάθαρη. Ολα είναι ένα μείγμα, με αντιθέσεις και αντιφάσεις. Το ίδιο συμβαίνει και στη Σερβία.

– Ποιο είναι το στοιχείο του βιβλίου που θέλετε να τονίσετε στην παράσταση;

– Η μάχη για το πώς θα επιβιώσουμε. Κάτι πολύ επίκαιρο και σήμερα. Πολλοί άνθρωποι προσπαθούν να επιβιώσουν. Το τι συμβαίνει στην πραγματικότητά σου, τώρα, το βλέπεις αν κοιτάξεις στο παρελθόν. Και από το παρελθόν βλέπεις το μέλλον.

– Γνωρίζετε ότι περνάμε μια έντονη οικονομική κρίση στην Ελλάδα. Και η Σερβία έχει περάσει πολύ δύσκολα τα τελευταία χρόνια. Σε σχέση με τους ανθρώπους μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, σήμερα ξέρουμε λιγότερο πώς να επιβιώσουμε;

– Αυτό είναι αλήθεια. Και ειδικά για τη νέα γενιά, είναι κάτι τελείως αλλιώτικο. Ερχονται αντιμέτωποι με μια διαφορετική πραγματικότητα και έχουν συνηθίσει αλλιώς. Σκέφτομαι τι κάναμε στη Σερβία για τις δικές μας νέες γενιές. Είμαστε μία από τις πέντε χώρες όπου υπάρχει τεράστια φυγή των νέων προς το εξωτερικό. Τι κάνουμε τελικά με τη νέα γενιά, με τη ζωή τους; Θα πληρώσουν για πράγματα που δεν τα δημιούργησαν. Εκανα μια παράσταση στη Σερβία μ’ αυτό το θέμα. Γιατί χάσαμε μια γενιά. Με ποιον θα χτίσουμε ξανά τη χώρα; Αυτή είναι η πραγματικότητα.

– Εχετε μεγαλώσει σε μια χώρα όπου η τέχνη είχε κι έναν ρόλο διαπαιδαγώγησης. Εξακολουθεί να υπάρχει αυτή η ματιά στους καλλιτέχνες ή έχουν γίνει κι αυτοί πιο ατομικιστές;

– Πολλά πράγματα έχουν αλλάξει παγκοσμίως. Και στην τέχνη. Ταξιδεύω πολύ, βλέπω πολλές παραστάσεις, σ’ όλο τον κόσμο. Διαφορετικά πράγματα και διαφορετικά είδη θεάτρου. Και καταλαβαίνω ότι είμαστε σε μια μανία με τη φόρμα. Σαν να χάσαμε το ενδιαφέρον μας για το τι πραγματικά υπάρχει μέσα στον άνθρωπο. Παρ’ ότι έχω δει ενδιαφέρουσες παραστάσεις, νομίζω ότι σαν να χάσαμε τον στόχο, την κατεύθυνση. Ο καθένας ψάχνει να βρει τον δικό του δρόμο. Πολλά πράγματα μας αποδιοργανώνουν και μας μπερδεύουν, η μόδα αλλάζει γρήγορα. Για έναν νέο καλλιτέχνη είναι πολύ δύσκολο να κτίσει τον δικό του τρόπο σκέψης. Ομως, γνωρίζω και νέους καλλιτέχνες που έχουν προσωπικότητα και άποψη. 

Ο Στανισλάβσκι είχε πει: «Υπάρχουν δύο είδη καλλιτεχνών. Σε κάποιους αρέσει η τέχνη μέσα τους και σε κάποιους άλλους αρέσει ο εαυτός τους στην τέχνη».

Το λογοτεχνικό κείμενο δίνει μεγαλύτερες δυνατότητες από το θεατρικό

– Εχετε ανεβάσει στη σκηνή κι άλλα λογοτεχνικά κείμενα. Τι βρίσκετε στη συνομιλία θεάτρου και λογοτεχνίας;

– Θεωρώ ότι σ’ ένα πολύ καλό λογοτεχνικό κείμενο, ο συγγραφέας σού δίνει μεγαλύτερες δυνατότητες απ’ ό, τι σ’ ένα θεατρικό έργο. Για παράδειγμα, ο τρόπος που περιγράφει οτιδήποτε ή τι συμβαίνει μέσα στους χαρακτήρες, μπορείς να βρεις πολλές δυνατότητες μέσα στη λογοτεχνία, που μπορούν να ερεθίσουν τη φαντασία. Γι’ αυτόν το λόγο, πολλά λογοτεχνικά κείμενα είναι πολύ καλά για το θέατρο. Μ’ αρέσει αυτό το παιχνίδι με τη φαντασία, να μεταμορφώνω λέξεις από τη λογοτεχνία σε κάτι άλλο. Από τη γλώσσα της λογοτεχνίας πρέπει πια να βρεις τη σκηνική γλώσσα. Κι αυτή η αλχημεία για μένα είναι πολύ ενδιαφέρουσα.

– Το θέατρο και η λογοτεχνία μπορούν να μας δείξουν μια κατεύθυνση μέσα μας;

– Είμαι αισιόδοξος, επειδή είμαι στο θέατρο. Το θέατρο είναι μια ψευδαίσθηση. Πρέπει να πιστέψεις σε κάτι και πιστεύω στον ιδιαίτερο στόχο της λογοτεχνίας και του θεάτρου, της τέχνης γενικά, στη ζωή. Και είμαι χαρούμενος που οι παραστάσεις του Εθνικού είναι γεμάτες. Αυτή η αίσθηση ότι ο κόσμος έχει ν’ ανταλλάξει κάτι με τη σκηνή, για μένα είναι πάντα μια στιγμή ευτυχισμένη. Είναι βέβαια και ένα είδος ευθύνης αυτό. Αν θέλεις να βάλεις στη σκηνή τη «Μητέρα του σκύλου», είναι μεγάλη ευθύνη. Οι θεατές θα δουν ξανά ένα κομμάτι από την ιστορία τους. Γιατί πολλοί άνθρωποι είχαν αντίστοιχα βιώματα με την ηρωίδα του βιβλίου.

Παίζουν: Θέμις Μπαζάκα, Θεοδώρα Τζήμου, Υβόννη Μαλτέζου, Αντώνης Φραγκάκης, Θεμιστοκλής Πάνου, Κώστας Βασαρδάνης, Ηρώ Μπέζου, Βασίλης Καραμπούλας, Αγγελική Δημητρακοπούλου, Τζένη Κόλλια, Γιάννης Τσεμπερλίδης.

Της Ολγας Σελλά

Πηγή Καθημερινή

7.4.2011

Γελιογραφίες : Ραδιενέργεια

Σκίτσο του Πετρουλάκη - Εφμ Καθημερινή 6.4.2011