Κυριακή 14 Οκτωβρίου 2012

Coca-Cola : Ενας κολοσσός μετακομίζει εκτός Ελλάδας

Η Coca-Cola Hellenic που μεταφέρεται στην Ελβετία, είναι ο μεγαλύτερος εμφιαλωτής της Coca-Cola στην Ευρώπη 
Η Coca-Cola Hellenic, που ανακοίνωσε χθες τη μεταφορά της έδρας της στην Ελβετία, και την πρωτογενή διαπραγμάτευση των μετοχών της στο Χρηματιστήριο του Λονδίνου, συστάθηκε το 2000 μετά τη συγχώνευση της Ελληνικής Εταιρείας Εμφιαλώσεως και της Coca-Cola Beverages. Δραστηριοποιείται σε 28 χώρες και είναι ο δεύτερος μεγαλύτερος εμφιαλωτής της Coca-Cola στον κόσμο και ο μεγαλύτερος στην Ευρώπη. Το 95% των εσόδων του Ομίλου προέρχεται από το εξωτερικό, ενώ οι μέτοχοί της είναι διεθνείς θεσμικοί επενδυτές με έδρα την Αγγλία, την Αμερική και την Ευρώπη (μόνο το 5% των θεσμικών επενδυτών έχουν έδρα την Ελλάδα).
Σημειώνεται ότι η εταιρεία είναι σήμερα η μεγαλύτερη σε κεφαλαιοποίηση που διαθέτει το ελληνικό Χρηματιστήριο. Εκτιμάται πάντως ότι η είσοδός της στο Χρηματιστήριο του Λονδίνου θα στερήσει σε ημερήσια βάση έως 10% των συναλλαγών που πραγματοποιούνται στο ΧΑ. 
Προχώρησε στην απόφαση αυτή μετά την υποβάθμισή της από διεθνείς οίκους το περασμένο καλοκαίρι, με αποτέλεσμα η πιστοληπτική της αξιολόγηση να είναι μόλις τρεις βαθμίδες πάνω από την κατώτατη επενδυτική κλίμακα (junk). 
Oι οίκοι επικαλέσθηκαν τους κίνδυνους που διέτρεχε η Ελλάδα να βρεθεί έξω από την ευρωζώνη. «Eαν θέλουμε να έχουμε πρόσβαση στην αγορά σήμερα πρέπει να πληρώσουμε ένα κόστος το οποίο όμως δεν είναι αντίστοιχο των οικονομικών μεγεθών της εταιρείας. 
Eκτιμούμε ότι όταν ολοκληρωθούν οι διαδικασίες … θα δούμε αρκετά οφέλη στο κόστος χρηματοδότησής μας», δήλωσε ο Οικονομικός Διευθυντής του ομίλου Μιχάλης 'Ημελλος σε τηλεδιάσκεψη που έγινε την περασμένη Πέμπτη. Μέσω της θυγατρικής της Coca-Cola 3Ε θα διατηρήσει την παρουσία της στην Ελλάδα. Σήμερα η Coca-Cola 3Ε παράγει στην Ελλάδα το 98% των προϊόντων που προσφέρει στους έλληνες καταναλωτές. Διαθέτει πέντε εργοστάσια και απασχολεί περίπου 2.000 εργαζομένους. Είναι η μεγαλύτερη εταιρεία καταναλωτικών προϊόντων στην Ελλάδα με σημαντική τοπική παραγωγική δραστηριότητα. Τα τελευταία δύο χρόνια έχει επενδύσει 46 εκατ. ευρώ στη χώρα.
Σταθμοί στην ιστορία της εταιρείας
1969: Ιδρύεται η Hellenic Bottling Company και η μάρκα Coca-Cola λανσάρεται στην Ελλάδα
1981 : Η Kar-Tess Holdings αποκτά το 99,9%
1991 : Εισάγεται στο Χρηματιστήριο της Αθήνας
1998 : Δημιουργείται η Coca-Cola Beverages από τη διάσπαση των ευρωπαϊκών δραστηριοτήτων της Coca-Cola Amatil (Αυστραλία)
2000 : Ιδρύεται η Coca-Cola Hellenic από τη συγχώνευση της Hellenic Bottling και της CCB, με γραφεία σε Αθήνα, Λονδίνο και Σίδνεϊ
2001 : Εξάπλωση της Coca-Cola Hellenic για να καλύψει τη Ρωσία, τη Λιθουανία, την Εσθονία και τη Λετονία
2002 : Εισάγεται στο Χρηματιστήριο της Νέας Υόρκης
2005 : Η εταιρεία απορροφά τη ρωσική εταιρεία χυμών Multon
2008 : Αποκτά την ιταλική εταιρεία SOCIB, τον δεύτερο μεγαλύτερο εμφιαλωτή franchise της Coca-Cola στην Ιταλία
2009 : Διαγράφεται από το Χρηματιστήριο της Αυστραλίας
2012 : Ετοιμάζεται να εισαχθεί στην κύρια αγορά του Χρηματιστηρίου του Λονδίνου
Πηγή ΤΑ ΝΕΑ
13.10.2012

Υγιείς εταιρείες πωλούνται, μεγάλοι όμιλοι μετοικίζουν στο εξωτερικό

Οι νέες τάσεις που αλλάζουν ριζικά τον εγχώριο επιχειρηματικό χάρτη

Ξεκίνησε η αναδιάταξη του επιχειρηματικού χάρτη της χώρας, με δύο διαφορετικές τάσεις να κυριαρχούν στον επιχειρηματικό κόσμο. Από τη μία πλευρά είναι οι εξαγορές υγιών και κερδοφόρων ελληνικών εταιρειών από ξένα επενδυτικά σχήματα, όπως συνέβη αντίστοιχα στις περιπτώσεις των ΚΑΕ και της Eurodrip από ελβετικό και αμερικανικό όμιλο.
Η άλλη τάση φέρνει εξωστρεφείς επιχειρηματικούς ομίλους να μεταφέρουν την έδρα τους στο εξωτερικό, όπως συνέβη με τη ΦΑΓΕ που εγκαθιστά τη διοίκηση στο Λουξεμβούργο και την Coca Cola Hellenic, η διοίκηση της οποίας μεταβαίνει στην Ελβετία.
Ουσιαστικά, τρεις είναι οι βασικοί παράγοντες που οι εταιρείες επιλέγουν να μεταφέρουν την έδρα τους στο εξωτερικό.
Ο πρώτος λόγος είναι η αναζήτηση από τις εταιρείες ενός σταθερού φορολογικού περιβάλλοντος με χαμηλούς συντελεστές φορολογίας. 
Ο δεύτερος, είναι ο ευκολότερος τρόπος να ανοιχθούν νέες γραμμές πίστωσης στο εξωτερικό, αφού στην Ελλάδα οι τράπεζες αδυνατούν να υποστηρίξουν τις εταιρείες μέχρι να ολοκληρωθεί η ανακεφαλαιοποίησή τους που χρονικά έχει μετατεθεί για το δεύτερο τρίμηνο του 2013.
Ο τρίτος λόγος είναι να απαλλαγούν οι εταιρείες από το country risk της Ελλάδας, που αποτελεί ανυπέρβλητο εμπόδιο για τις εταιρείες να προσελκύσουν επενδυτικά κεφάλαια, αλλά κυρίως να αναπτυχθούν σε νέες αγορές.
Στην πρώτη τάση που εκδηλώνεται με την εξαγορά των «νοικοκυρεμένων» επιχειρήσεων, οι ξένοι επενδυτές τους τελευταίους μήνες παρακολουθούν στενά εταιρείες και όχι κλάδους στην ελληνική οικονομία. Για παράδειγμα, οι συζητήσεις της διοίκησης των ΚΑΕ με την ελβετική Dufry διήρκεσαν περίπου ένα χρόνο. Η προτεραιότητα έχει δοθεί στις εξαγωγικές (ποσοστό άνω του 70% επί του κύκλου εργασιών) και σε όσες έχουν σταθερές ταμειακές ροές με χαμηλές δανειακές υποχρεώσεις. Ο «κόκκινος συναγερμός» παραμένει σε πλήρη ισχύ για τις μεγάλες ελληνικές βιομηχανίες. Η ύφεση έχει συμπαρασύρει την εγχώρια κατανάλωση στα επίπεδα της δεκαετίας του ’90, τα μερίδια αγοράς συρρικνώνονται, ο τζίρος επιστρέφει στα επίπεδα της δεκαετίας του ’90 και η αγωνία των επιχειρήσεων είναι να μη μετατραπούν σε αρνητικές οι ταμειακές ροές. Στο φύλλο της «Κ» της 26ης Αυγούστου 2012 σημειώναμε τα εξής: Πρακτικό θέμα μετεγκατάστασης για τις μεγάλες ελληνικές βιομηχανίες δεν έχει προκύψει μέχρι σήμερα, παρά το γεγονός ότι θεωρητικά συζητείται ευρέως στα διοικητικά συμβούλια των εταιρειών. Οι περισσότερες διοικήσεις θέλουν να εξαντλήσουν όλα τα περιθώρια και γι’ αυτό έχουν ρίξει όλο το βάρος στην ενίσχυση του διεθνούς πελατολογίου τους.
Η αρχή έγινε με τη ΦΑΓΕ, ακολουθεί η Coca Cola, ενώ σε όλα τα διοικητικά συμβούλια επανέρχεται στην ατζέντα η αναζήτηση έδρας στο εξωτερικό. Σε δηλώσεις του παλαιότερα, ο πρόεδρος της Coca Cola Hellenic, Γιώργος Δαυίδ, είχε προειδοποιήσει τις πολιτικές ηγεσίες στην Ελλάδα ότι πρέπει να αλλάξουν πολιτική και να μη θυσιάζουν τον υγιή ιδιωτικό τομέα στον βωμό του πελατειακού κράτους, γιατί το κόστος θα είναι ακόμη μεγαλύτερη ανεργία. Μάλιστα, ο κ. Δαυίδ έχει δηλώσει και στην πρόσφατη συνέλευση αλλά και παλαιότερα ότι το ζητούμενο στην Ελλάδα είναι να εφαρμοσθούν όσα ψηφίζονται και να υπάρξει για τις επιχειρήσεις ένα σταθερό οικονομικό και φορολογικό περιβάλλον.
Η S&B έχει παραδεχθεί ότι συζητήσεις για μετεγκατάσταση γίνονται κατά καιρούς, αλλά τίποτα δεν έχει αποφασισθεί για την έδρα της επιχείρησης.
Ο πρόεδρος του ομώνυμου ομίλου Ευάγγελος Μυτιληναίος, σε συνέλευση της εταιρείας, έχει δηλώσει ότι «φέτος θα κλάψουνε μανούλες στην επιχειρηματική ζωή της χώρας» και αρκετές φορές έχει αναφέρει ότι σκέφθηκε να μετεγκατασταθεί η έδρα της ΜΕΤΚΑ στο εξωτερικό μετά τις αλλεπάλληλες καθυστερήσεις των έργων στην Ελλάδα, αλλά δεν έχει ληφθεί καμία απόφαση.
Το ίδιο ισχύει και για τη Μotor Oil. Στη φετινή ετήσια συνέλευση της εισηγμένης, ο πρόεδρος του Δ.Σ. Βαρδής Βαρδινογιάννης υποστήριξε ότι όλοι θα πρέπει να βοηθήσουν για την ανάκαμψη της χώρας, ενώ ερωτώμενος για την οικονομική κατάσταση της επιχείρησης σημείωσε χαρακτηριστικά: «Ως Motor Oil έχουμε τον σεβασμό και δεν έχουμε πρόβλημα να βρίσκουμε χρήματα για να δουλεύει η εταιρεία, προς το παρόν».
Ο διευθύνων σύμβουλος της Intralot έχει τονίσει από την πλευρά του ότι δέχεται πιέσεις από τους ξένους μετόχους να μεταφέρει την έδρα της στο εξωτερικό.
Τα ΚΑΕ σε Ελβετούς
Τη μεγαλύτερη εξαγορά σε αξία στη διάρκεια της πενταετούς ύφεσης στην Ελλάδα αποτελεί η απόκτηση του 51% των ΚΑΕ από τον ελβετικό όμιλο Dufry έναντι 201 εκατ. ευρώ. Στην ιστορία του Χρηματιστηρίου Αθηνών η μεγαλύτερη εξαγορά ήταν η πώληση του 75% της Παπαστράτος στην Philip Morris International έναντι 371 εκατ. ευρώ τον Μάιο του 2003.
Οι Ελβετοί θα διατηρήσουν το ελληνικό μάναντζμεντ στα ΚΑΕ με τη συμμετοχή των κ. Δημήτρη και Τζώρτζη Κουτσολιούτσου και Γιώργου Βελέντζα. Για τρεις λόγους εξαγόρασαν οι Ελβετοί τα ΚΑΕ. Πρώτον, λόγω της μεγάλης διάρκειας σύμβασης παραχώρησης του αφορολογήτου με το ελληνικό Δημόσιο. Δεύτερον, για την υγιή εικόνα των ΚΑΕ που κατατάσσονται στην πρώτη δεκάδα των πιο κερδοφόρων ελληνικών επιχειρήσεων και τρίτον, γιατί η Dufry αποβλέπει στην επέκταση του travel retail μέσω των ΚΑΕ στη Μεσόγειο, που αποτελεί τον μεγαλύτερο τουριστικό προορισμό του κόσμου.

Του Ανεστη Ντοκα
13.10.2012

Λέσβος : Κάλεσμα από το νησί της Σαπφούς

Η Λέσβος ξαφνιάζει ευχάριστα τον επισκέπτη και η εξερεύνησή της απαιτεί χρόνο και πολλές διαδρομές

Πολυσύχναστες αμμώδεις παραλίες, απόμεροι ορμίσκοι, πυκνά δάση, ηφαιστειακά τοπία, επιρροές της Δύσης και της Ανατολής, σύγχρονες εγκαταστάσεις και ιστορικά κατάλοιπα από πολλές χιλιάδες χρόνια κατοίκησης, παραθαλάσσια τουριστικά θέρετρα και ορεινά χωριά, όπου διατηρείται ακόμα ζωντανή η τοπική διάλεκτος: αν και το σύγχρονο κομμάτι της πρωτεύουσάς της θυμίζει πυκνοδομημένη γειτονιά της Αθήνας, η Λέσβος σύντομα ξαφνιάζει ευχάριστα τον επισκέπτη, που βιάζεται να σχηματίσει εντυπώσεις μόλις αποβιβαστεί στο λιμάνι της Μυτιλήνης. Το κύριο χαρακτηριστικό του νησιού είναι ακριβώς ότι αντιστέκεται στην κατηγοριοποίηση, ενώ η εξερεύνησή του απαιτεί αρκετές ημέρες και πολλές δεκάδες χιλιόμετρα.
Η ΜυτιλήνηΠαρά την πρώτη απογοήτευση, που ενδεχομένως προκαλεί σε όσους περιμένουν να αντικρίσουν μια πιο γραφική εικόνα, ακόμα και η πόλη της Μυτιλήνης έχει τις δικές της ομορφιές, με πιο διάσημο το κάστρο της, που καλύπτει έκταση περίπου 60 στρεμμάτων και συγκαταλέγεται στα μεγαλύτερα της Μεσογείου, και την παλιά πόλη, που εκτείνεται γύρω του.
Διάσπαρτα σε ολόκληρη την πόλη σώζονται αρκετά νεοκλασικά αρχοντικά, καθώς και διατηρητέα κτίσματα με ποικίλες αρχιτεκτονικές επιρροές, από το νεογοτθικό καμπαναριό της μητρόπολης και τον μπαρόκ τρούλο του Αγίου Θεράποντα στο λιμάνι, έως τον μπελ επόκ Πύργο και το μπαρόκ κτίριο της Εγνατίας Τράπεζας.
Η ανεξέλεγκτη δόμηση των τελευταίων δεκαετιών έχει ευτυχώς περιοριστεί στο νότιο και το νοτιοδυτικό τμήμα της, όπου οι πολυκατοικίες φτάνουν μέχρι τη θάλασσα. Δεν είναι τυχαίο ότι οι ίδιοι οι Μυτιληνιοί αποφεύγουν να κολυμπούν στις παραλίες της πόλης, επιλέγοντας κυρίως αυτές που βρίσκονται λίγο πιο έξω, μετά το αεροδρόμιο, ή πιο μακριά, στη Χαραμίδα και τον Αγιο Ερμογένη.
Χτισμένο στη θέση της αρχαίας ακρόπολης, στο βορειοανατολικό άκρο της πόλης και με πανοραμική θέα στις δύο πλευρές της χερσονήσου -τεχνητής, δεδομένου ότι το κανάλι, που κάποτε διέτρεχε τον σημερινό κεντρικό δρόμο της αγοράς ενώνοντας τα δύο λιμάνια της πόλης, επιχωματώθηκε τον 15ο αιώνα-, το βυζαντινό κάστρο έχει δεχθεί μεταγενέστερες επεμβάσεις από τους Γατελούζους και τους Οθωμανούς. Σήμερα, στα ερειπωμένα κτίσματα των διαφορετικών οικοδομικών φάσεων κυριαρχούν τα αγριόχορτα και η σιωπή. Η ελλιπής φύλαξη γεννάει κάποιες ανησυχίες για την προστασία των μνημείων, αλλά ταυτόχρονα μετατρέπει την περιήγηση σε πραγματική εξερεύνηση. Στο γειτονικό, νέο κτίριο του αρχαιολογικού μουσείου ξεχωρίζουν τα πολύχρωμα ρωμαϊκά μωσαϊκά από την περίφημη οικία του Μενάνδρου και άλλες επαύλεις της εποχής, τοποθετημένα ολόκληρα στο δάπεδο των πρώτων αιθουσών.
Με αφετηρία την πόλη της Μυτιλήνης και «οδηγό» έναν απλό, τουριστικό χάρτη, που ευτυχώς αποδείχθηκε αξιόπιστος, ανακαλύψαμε σχεδόν άθελά μας ένα εκτενές και ως επί το πλείστον βατό δίκτυο χωματόδρομων, που συνδέουν το ανατολικό με το δυτικό τμήμα του νησιού, διασχίζοντας κατάφυγες πλαγιές και το μοναδικό δάσος σπάνιας μαύρης πεύκης της Λέσβου.
Μολονότι η διάνοιξη των δρόμων προφανώς είχε συνέπειες για το τοπικό οικοσύστημα, τουλάχιστον δεν έχουν επιστρωθεί με άσφαλτο, ενώ απρόσμενο πλεονέκτημα αποτελούν οι πινακίδες κατεύθυνσης. Οι χωματόδρομοι είναι ιδανικοί για περπάτημα ή ορεινή ποδηλασία, όπως και τα πολυάριθμα πεζοπορικά μονοπάτια σε ολόκληρη τη Λέσβο.
Γεωμορφική ανομοιομορφίαΜια αόρατη γραμμή χωρίζει ολόκληρο το νησί στα δύο, έτσι που το μισό καλύπτεται από πυκνή βλάστηση και το υπόλοιπο θυμίζει έρημο, με εξαίρεση τον οικισμό της Αντισσας και την σκεπασμένη με πλατάνια πλατεία της. Η παραθαλάσσια αρχαία Αντισσα βρίσκεται μερικά χιλιόμετρα βορειότερα, κοντά στον σημερινό Γαββαθά. Η έντονη γεωμορφική ανομοιομορφία οφείλεται στις ηφαιστειακές εκρήξεις που κάλυψαν με λάβα και στάχτη το δυτικό τμήμα της σημερινής Λέσβου, δημιουργώντας το διάσημο Απολιθωμένο Δάσος. Η διαδικασία εξηγείται με τον καλύτερο τρόπο στο μικρό Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Απολιθωμένου Δάσους, στο Σίγρι, όχι μακριά από την υπερβολικά πολυσύχναστη, τουλάχιστον τους καλοκαιρινούς μήνες, Σκάλα Ερεσού, που δεν ενδύκνειται για όσους αποζητούν τη γαλήνη στις διακοπές τους.
Αντίθετα, ανατολικά η φύση οργιάζει στην περιοχή γύρω από την Αγιάσο και τις κατάφυτες πλαγιές του Ολύμπου, του ψηλότερου βουνού του νησιού. Στα καφενεία και τα σοκάκια οι κάτοικοι μιλούν μεταξύ τους στην τοπική διάλεκτο, περιεργαζόμενοι τα γκρουπ των τουριστών, που καταφθάνουν μαζικά στο νησί ακόμα και μετά το τέλος του καλοκαιριού. Στα οπωροπωλεία του οικισμού πωλούνται πάμφθηνες ντομάτες και τα μικροσκοπικά, γλυκά, ντόπια ροδάκινα, που ωριμάζουν τον Σεπτέμβριο.
Σε αντίθεση με την Αγιάσο, όπου ο παραδοσιακός τρόπος ζωής μοιάζει να συνυπάρχει με την τουριστική ανάπτυξη, η ζωή του Μολύβου τη θερινή σεζόν περιστρέφεται σχεδόν αποκλειστικά γύρω από τον τουρισμό. Και όμως, παρά τα πολυάριθμα ξενοδοχεία, εστιατόρια, μπαρ και καταστήματα αναμνηστικών, ο Μόλυβος -ή Μήθυμνα, όπως είναι η αρχαία ονομασία του οικισμού- παραμένει μοναδικός προορισμός, χάρη στα παλιά πετρόκτιστα σπίτια και την εκπληκτική θέα προς το πέλαγος και τα παράλια της Μικράς Ασίας.
Από τον Μόλυβο έως τη Σκάλα Συκαμινέας ο παραθαλάσσιος χωματόδρομος συνδέει μερικές από τις ομορφότερες παραλίες της Λέσβου, όπως η Εφταλού και η Κάγια με τα παγωμένα νερά. Επιστρέφοντας προς τη Μυτιλήνη, αξίζει μία στάση στο ορεινό χωριό του Μανταμάδου, που φημίζεται για τα γαλακτοκομικά του προϊόντα και τον καταρράκτη «Μαν’ κάτσα», περιτριγυρισμένο από απόκρημνα βράχια. Μόλις λίγα χιλιόμετρα από την πρωτεύουσα, στη θέση Μόρια, υψώνεται ένα κομμάτι της τοξοστοιχίας του ρωμαϊκού υδραγωγείου, που μετέφερε νερό από τις πηγές του Ολύμπου έως την αρχαία Μυτιλήνη, σε απόσταση 26 χιλιομέτρων.

Της Χριστινας Σανουδου
Πηγή Καθημερινή
13.10.2012

Ν.Βατόπουλος : Αθηναϊκές στέγες

Σε μία πρόσφατη ανάβασή μου στην Ακρόπολη, στο περιμετρικό «μεσοπάτωμα» της βόρειας κλιτύος, κοντοστάθηκα να χαζέψω τη θέα της Αθήνας. Είναι ένα καλό σημείο, προστατευμένο από το πλήθος. Φτάνει κανείς εκεί από το Θέατρο του Διονύσου και την είσοδο λίγο μετά το άγαλμα του Μακρυγιάννη επί της Διονυσίου Αρεοπαγίτου. Από εκείνο το σημείο, η Αθήνα απλώνεται συμπαγής, αλλά με πιο ευδιάκριτα τα μεμονωμένα κτίρια, καθώς το ύψος δεν είναι ιδιαίτερα μεγάλο.
Τη σπάνια θέα προς την Ομόνοια, την Αιόλου, την Αθηνάς, το Θησείο και τα δυτικά προάστια, σφραγίζουν οι σκεπές και οι ταράτσες της πόλης. Τώρα, που όλο και περισσότεροι σκέφτονται να αξιοποιήσουν τις στέγες των σπιτιών και των πολυκατοικιών (όπως αναφέρει και το ρεπορτάζ στη σελίδα 13) φυτεύοντας λαχανόκηπους για να έχουν προϊόντα για δική τους κατανάλωση, ή ακόμη -όσοι αντέχουν οικονομικά- καλλωπιστικούς κήπους ή έστω μικρά δέντρα περιμετρικά, μοιάζει να αναδύεται μία νέα περιβαλλοντική δυνατότητα για την Αθήνα.
Ολα θέλουν τον χρόνο τους και η ελληνική πρωτεύουσα υπήρξε ουραγός στο να αφουγκραστεί τις «πράσινες» εξελίξεις και τον δημόσιο διάλογο για τους αστικούς κήπους. Τι κι αν καλλιεργείται, σιγά σιγά, η κοινή γνώμη, τι κι αν έρχονται ειδικοί στον τομέα αυτόν - όπως ο Γάλλος αρχιτέκτων τοπίου Louis Benech, που θα μιλήσει στο Μέγαρο Μουσικής στις 22/10... H αντίληψή μας για το αστικό τοπίο είναι πίσω. Παρ’ όλα αυτά κάτι πάει να αλλάξει.
Και το ευχάριστο είναι ότι αν γίνουν τα πρώτα βήματα και αρχίζουν να πρασινίζουν οι «σκληρές» επιφάνειες της Αθήνας, θα λειτουργήσει ο καλώς εννοούμενος μιμητισμός, καθώς θα είναι άμεσα αντιληπτή η βελτίωση του περιβάλλοντος, τόσο από πλευράς πρακτικής όσο και αισθητικής. Τα περισσότερα κτίρια μπορούν να μεταμορφωθούν και η ψυχολογική σχέση με την πόλη μπορεί να βελτιωθεί, και αυτή, άμεσα. Η Αθήνα δεν είναι καταδικασμένη.

Του Νίκου Βατόπουλου
Πηγή Καθημερινή
13.10.2012

Τετάρτη 3 Οκτωβρίου 2012

Κέντρο Αθήνας : Σβησμένες οθόνες

Μαζί με το «Αττικόν», που θα είναι απόν από την κινηματογραφική Αθήνα, φέτος, δίπλα στον κλειστό «Απόλλωνα» απέναντι από τον κλειστό «Κάουφμαν», μία ολόκληρη σειρά από μισοσβησμένα αστέρια δηλώνει το ίχνος μιας άλλης πραγματικότητας. Οταν τις προάλλες, σπάνια τύχη, περπάτησα στην ακτίνα της Πατησίων και είδα το κλειστό «Φιλίπ» της οδού Θάσου, ένα σινεμά που έφερνε καλές ταινίες, με εκείνη τη συνοικιακή ποιότητα που έκανε την Αθήνα να είναι «πόλη», ένιωσα ότι αυτό που είχε αρχίσει χρόνια τώρα, είχε πλέον ολοκληρωθεί.

Μπορεί να είναι η έλλειψη κοινού, μπορεί να είναι η αλλαγή της πληθυσμιακής σύνθεσης, μπορεί να είναι τα λογιστικά μιας εταιρείας, αλλά αυτό που είναι κοινός παρονομαστής ενός ευρύτερου φαινομένου είναι η «παρακμή». Στο «Φιλίπ» είχα δει, μαθητής ακόμη, τον «Αθώο» του Βισκόντι, την εποχή που η Πατησίων είχε ακόμη πολλά και καλά και γεμάτα σινεμά. Υπήρχε ακόμη το  «Πιγκάλ» και η «Αντζελα» και το  «Σελέκτ». Υπήρχε το «Μπροντγουέι» και ο «Αχιλλεύς» και η «Αθηνά» και η «Αλκυονίς». Και τόσα ακόμη. Αλλά, το κοινό είχε πυκνότητα μεσοαστικής ιδιοσυγκρασίας, κυκλοφορούσε στον δρόμο χωρίς φόβο στις 2 το πρωί. Δεν υπήρχαν υπολογιστές, βεβαίως, αλλά δεν υπήρχαν και μαύρες τρύπες στην κοινωνία, υπήρχε «δίχτυ», με χίλια στραβά, αλλά υπήρχε μία αίσθηση κοινωνίας.

Η πτώση της κινηματογραφικής αίθουσας στην Αθήνα έχει ξεκινήσει από τη δεκαετία του ’70 σταδιακά, και στη δεκαετία του ’90 είχε ήδη πολλά θύματα. Σήμερα, οι ελάχιστοι συνοικιακοί κινηματογράφοι πιστοποιούν με την παρουσία τους την αλλαγή της εποχής. Οταν πέρυσι πήγα στο συμπαθέστατο «Πτι Παλαί» στο Παγκράτι, ένιωσα τη γεύση ενός 20ού αιώνα που είχα ξεχάσει. 

Η Αθήνα, με τον βίαιο εκβαρβαρισμό της τελευταίας πενταετίας, κινείται πλέον εκτροχιασμένη και αμήχανη, αλλά πέραν της σκοτεινής πλέον νύχτας στις συνοικίες, έχω την αίσθηση ότι κάτι νέο θα γεννηθεί. Δεν θα υπάρχει η αίθουσα της συνοικίας, αλλά η συνοικία θα δώσει κάτι νέο.

Του Νίκου Βατόπουλου
2.10.2012

Quo vadis Graecia?

Πού πας Ελλάδα; Από το 2008 το ερώτημα απασχολεί ηγέτες υπερδυνάμεων, αγχώνει ευρωκράτες των Βρυξελλών και φοβίζει το πανελλήνιο. Εύλογη η ανησυχία καθώς η εθνική οικονομία βρίσκεται σε ελεύθερη πτώση: εισοδήματα πεσμένα 20%, επενδύσεις στο μισό, η ανεργία στα ύψη. Εντεκα εκατομμύρια πολίτες εξαρτώνται οικονομικά από δυόμισι εκατομμύρια θέσεις εργασίας ενός ιδιωτικού τομέα που παραπαίει.
Στο ζοφερό αυτό τοπίο, πολλοί ζουν με την ελπίδα της αυτόματης ανάκαμψης. Ευελπιστούν πως τα χειρότερα πέρασαν και η εθνική οικονομία, αργά ή γρήγορα, θα βελτιωθεί αυτοβούλως και θα αναπληρώσει τις απώλειες της τελευταίας πενταετίας. Εκεί ποντάρει η πολιτική ηγεσία της χώρας, που έχει στρέψει όλη την προσοχή της στην ανεύρεση φόρων και δανείων για να πληρωθούν μισθοί και συντάξεις του επόμενου μήνα. Εκεί ποντάρουν οι συντεχνίες που αγωνίζονται πεισματικά, και μέχρι στιγμής αποτελεσματικά, να προστατέψουν τα κεκτημένα τους. Σ’ αυτό φαίνεται να ελπίζουν και μεγάλα στρώματα, αν όχι η πλειονότητα, του ελληνικού λαού που ευαγγελίζονται μια γρήγορη «πολιτική» λύση των προβλημάτων τους χωρίς την μακρόπνοη λιτότητα που απαιτούν από τη χώρα τα Μνημόνια και μακριά από τις ριζικές μεταρρυθμίσεις που συνιστούν, σχεδόν ομόφωνα, οι «τεχνοκράτες».
Επίκειται λοιπόν κάποια, έστω και αργή, αναστροφή της οικονομίας από τον επόμενο χρόνο προς την προ του 2008 κατάσταση; Ή μήπως είναι η βαθιά κρίση το πρώτο στάδιο μονιμότερης στροφής από τον πλούτο των αμέσως προηγούμενων δεκαετιών στην ιστορική φτώχεια των Βαλκανίων; Είναι το μέλλον της χώρας παρόμοιο με της Ιταλίας ή με της Αλβανίας; Θα επιστρέψουν οι χαμηλόμισθοι και συνταξιούχοι στα χίλια ευρώ τον μήνα ή θα κατρακυλήσουν οι αμοιβές στα διακόσια με τριακόσια που έπαιρναν οι παππούδες τους πριν από πενήντα χρόνια;
Η οικονομική επιστήμη περιγράφει σαφέστατα τη συνταγή της επιτυχημένης ανάπτυξης, της οποίας η ουσία συνοψίζεται στο γνωστό τρίπτυχο του Σκώτου φιλόσοφου Αδάμ Σμιθ, «ειρήνη, χαμηλοί φόροι, ανεκτή εφαρμογή των νόμων». Η συνταγή αυτή εφαρμόσθηκε κατά γράμμα σε όλες τις αναπτυγμένες χώρες του κόσμου. Σήμερα δοκιμάζεται, με κάποιες ατέλειες και αρκετή επιτυχία, από τρεις γείτονες· Βουλγαρία, Ρουμανία, Τουρκία.
Στοιχεία από το τρίπτυχο του Σμιθ εφάρμοσε και η Ελλάδα κατά τις δεκαετίες 1950-1970, την ίδια ώρα που η συνταγή του απορριπτόταν παντελώς από τις υπόλοιπες βαλκανικές χώρες που παραδόθηκαν στον κρατισμό για πενήντα ολόκληρα χρόνια, με αρχή το 1945. Το αποτέλεσμα είναι πασίγνωστο. Η Ελλάδα, παραδοσιακά η δεύτερη φτωχότερη χώρα της Βαλκανικής, ξεπέρασε σε πλούτο όλη τη χερσόνησο, προσελκύοντας μετανάστες από τους γείτονες και παραπέρα. Με τη Μεταπολίτευση, όμως, η χώρα εγκατέλειψε σταδιακά τη συνταγή της επιτυχίας και την περιφρόνησε ολοκληρωτικά την τελευταία δεκαετία.
Η ριζική αλλαγή πλεύσης της χώρας σε καίρια ζητήματα εσωτερικής ειρήνης, φόρων και λειτουργίας θεσμών φαίνεται επιγραμματικά από τα στοιχεία της Διεθνούς Τράπεζας, του Διεθνούς Οικονομικού Βήματος και της Διεθνούς Διαφάνειας. Στο κέντρο της Αθήνας έγιναν το προηγούμενο έτος 1.800 διαδηλώσεις. Τα πολιτικά κόμματα και τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης έχουν αναδειχθεί σε παγκόσμιους πρωταθλητές διαφθοράς· τα κόμματα παίρνουν χάλκινο μετάλλιο ανάμεσα σε 69 χώρες, τα ΜΜΕ παίρνουν χρυσό. Στην έκδοση αδειών, ισχύ συμβολαίων, προστασία επενδυτών και λειτουργία αγορών, η Ελλάδα βρίσκεται σήμερα στο κατώτερο 25% της υδρογείου. Ο τόπος είναι φέτος τελευταίος σε ανταγωνιστικότητα ανάμεσα σε δέκα βαλκανικές χώρες, από πρώτος που ήταν το 2006.
Λογαριάζουν, λοιπόν, χωρίς τον ξενοδόχο όσοι προσδοκούν σε σύντομη έξοδο από την κρίση. Οι ιδιωτικές επενδύσεις εξαφανίστηκαν, τα οδικά δίκτυα μένουν στάσιμα, οι παραδοσιακές «βαριές βιομηχανίες» του τόπου οπισθοχωρούν. Η ναυτιλία μαστίζεται από τη διεθνή κρίση εμπορίου. Η τουριστική αξιοποίηση των απαράμιλλων φυσικών και πολιτιστικών πλεονεκτημάτων του τόπου αναιρείται από την απουσία κοινωνικής αρμονίας, τις σοβαρές και επιτεινόμενες ελλείψεις στις υποδομές, καθώς και από την ατελή επαγγελματική κατάρτιση του εργατικού δυναμικού. Μεγάλη η ακτογραμμή της χώρας, πολλά τα νησιά, λίγες οι κρουαζιέρες.
Πού πας Ελλάδα; Οι επιστήμονες που εξέτασαν την άρρωστη οικονομία σου ομόφωνα συμβουλεύουν ριζικές αλλαγές στον τρόπο ζωής σου, με συνταγές που προσαρμόζουν στην εποχή μας το ρητό «ειρήνη, χαμηλοί φόροι, ανεκτή εφαρμογή των νόμων». 
Και συ πώς απαντάς; Mε τριάντα πέντε χιλιάδες (35.000) απεργίες και εκατόν εβδομήντα πέντε χιλιάδες (175.000) νομοθετήματα μέσα σε τριάντα χρόνια. Με καταστροφική φορολογία του ιδιωτικού τομέα για να συντηρήσεις το αδηφάγο Δημόσιο. Και με σύννεφο διαφθοράς που κοντεύει να σκεπάσει την υδρόγειο.
Πού πας Ελλάδα; Ελπίζεις ακόμη σε μια θαυματουργή και ανώδυνη «πολιτική» λύση της κρίσης χωρίς να δουλέψεις περισσότερο, χωρίς να ξορκίσεις τη διαφθορά, χωρίς καμιά από τις αλλαγές που σου συνιστούν όλοι οι ειδικοί; Αν δεν αλλάξεις πορεία, θα χάσεις όποιες θυσίες έκανες μέχρι τώρα και θα οδηγήσεις τους Ελληνες σε βαθιά υπανάπτυξη.

Του Κώστα Αζαριάδη ( Ο κ. Κώστας Αζαριάδης είναι καθηγητής Οικονομικών στο Πανεπιστήμιο Ουάσιγκτον του Σεντ Λούις)
30.9.2012

Σκίτσα : ..Ενταφιασμοί...

Σκίτσο του Κώστα Μητρόπουλου - Πηγή ΤΑ ΝΕΑ 29.9.2012

ShareThis